«Όχι πια ευρώ, μόνο σεντς»

Αβέβαιο το μέλλον του ελληνικού εργοστασίου που κατασκευάζει τα ευρώ
γράφει η Βασιλική Σιούτη
Αποστολή στα Ιωάννινα

(δημοσιεύθηκε στο Newpost)

Εδώ και δύο χρόνια το ελληνικό εργοστάσιο που κατασκευάζει τα ευρωκέρματα έχει σταματήσει να βγάζει… ευρώ και φτιάχνει μόνο σεντς και μάλιστα αυτά της μικρότερης αξίας (1,2 και 5 σεντς). Ο λόγος είναι ότι μόνο για αυτά υπάρχει ζήτηση από την Τράπεζα της Ελλάδας . Ο συμβολισμός στην Ελλάδα της κρίσης είναι ισχυρός, ειδικά αν σκεφτεί κανείς ότι και το ίδιο το ελληνικό εργοστάσιο που παράγει τα κέρματα του ευρώ, με μόλις 57 εργαζόμενους πλέον, δε θυμίζει σε τίποτα την εποχή της ακμής του και έχει περάσει κι αυτό στο Ταμείο Αξιοποίησης Ιδιωτικής Περιουσίας του Δημοσίου (ΤΑΙΠΕΔ). Όσο για το μέλλον του; Αυτό είναι εξαιρετικά αβέβαιο.

__________ (3)

Το ελληνικό εργοστάσιο, που επελέγη στις αρχές του 2000 για να κατασκευάσει τα κέρματα του ευρώ, βρίσκεται σε μια ακριτική περιοχή της Ηπείρου, κοντά στα ελληνοαλβανικά σύνορα. Εδώ που όλα θυμίζουν περισσότερο Βαλκάνια και λιγότερο Ευρώπη.
Το εργοστάσιο, που πριν τα ευρώ έβγαζε κάλυκες, είναι θυγατρική των Αμυντικών Συστημάτων (πρώην ΕΒΟ και ΠΥΡΚΑΛ), που η τρόικα πιέζει την κυβέρνηση για να ξεφορτωθεί. Η Μεταλλουργική Βιομηχανία Ηπείρου (ΜΒΗ) δεν είναι ακόμα γνωστό που θα πάει μετά το διαχωρισμό των Αμυντικών Συστημάτων σε δύο ανεξάρτητα εταιρικά σχήματα, όπως έχουν ζητήσει οι δανειστές. Στη μία εταιρεία θα ενταχθούν όσες βγάζουν μη στρατιωτικά προϊόντα και στην άλλη εταιρεία θα υπαχθεί η παραγωγή για την αμυντική βιομηχανία. Η ΜΒΗ μπορεί να υπαχθεί και στις δύο, καθώς εκτός από τα ευρώ, εξακολουθεί μέχρι σήμερα να παράγει και κάλυκες (μικρή παραγωγή).

«Από τον Ιούνιο του 2012 δεν έχει γίνει ούτε μια ώρα υπερωρία. Δεν έχουμε κάνει ούτε μία πρόσληψη. Όποιος συνταξιοδοτείται, δεν αντικαθίσταται. Δεν παίρνουμε πλέον καμία επιχορήγηση και κανένα δάνειο και ο υψηλότερος μισθός είναι 2050 ευρώ» δηλώνουν τα στελέχη της ΜΒΗ.
Είναι λοιπόν τα πράγματα ιδανικά σήμερα; Το αντίθετο. Ο τζίρος της εταιρείας έχει πάρει την κατιούσα και από 8,8 εκατομμύρια το 2009, πέρσι έφτασε στα 2,6 εκατομμύρια. Η εταιρεία σταμάτησε να συμμετέχει σε διαγωνισμούς και να παίρνει δουλειές από το εξωτερικό, όπως πριν (π.χ τα ευρωκέρματα της Πολωνίας), αφού πλέον δεν μπορεί να εισάγει την απαραίτητη πρώτη ύλη, λόγω του ότι δεν έχει κεφάλαια για να προκαταβάλει το τίμημα, όπως της ζητούν.
Επίσης, το χυτήριο δεν δουλεύει πια, καθώς οι εργαζόμενοι δεν φτάνουν και είναι όλοι πάνω από 50 ετών. Τις δουλειές αυτές τις κάνουν απευθυνόμενοι σε ιδιώτες πλέον.

__________ (4)
Παρατηρώντας κανείς το περιβάλλον του εργοστασίου, που έχει αρχίσει να θυμίζει εγκατάλειψη, δεν μπορεί να αποφύγει τη σκέψη των ισχυρών συμβολισμών. Η Μεταλλουργική Βιομηχανία Ηπείρου που βγάζει τα ευρώ, είναι μια πρώην ιδιωτική προβληματική που κρατικοποιήθηκε τη δεκαετία του ’80 και σήμερα περνάει δύσκολες ώρες , αναμένοντας τις αποφάσεις που θα κρίνουν την επιβίωσή της και τους όρους για να συμβεί (αν συμβεί) αυτή. Οι εργαζόμενοι έχουν μειωθεί περίπου στο ένα τέταρτο, το ίδιο και ο τζίρος. Κι εδώ και δύο χρόνια δεν βγάζει καν πια ευρώ, αλλά μόνο σεντς.

Η ιστορία της ΜΒΗ είναι μια τυπική ελληνική περίπτωση: Δημιουργήθηκε το 1979 από ιδιώτη που κατασκεύαζε κάλυκες και αμυντικά υλικά. Λίγο καιρό μετά, οι ιδιοκτήτες αφού πήραν τα ευεργετικά κίνητρα για τις ακριτικές περιοχές, κατέστησαν προβληματική την επιχείρηση. Το 1983 η επιχείρηση κρατικοποιήθηκε από το ΠΑΣΟΚ και πέρασε στην Ελληνική Βιομηχανία Όπλων ως θυγατρική της –παραμένοντας «προβληματική». Οι ζημιές της μέχρι το 2000 ήταν περίπου 300 εκατομμύρια δραχμές ετησίως. Από το εργοστάσια αυτό όμως, ζούσαν 200-300 οικογένειες και αυτό ήταν κάτι που πάντα βάραινε στις αποφάσεις, καθώς όταν ήταν στην ακμή του, ακόμα και οι μετανάστες της περιοχής επέστρεφαν από τη Γερμανία για να εργαστούν σε αυτό.

Όχι ότι δεν γινόταν όργια ρουσφετιών και κομματοκρατίας. Το κάθε άλλο. Το εργοστάσιο αντιμετωπίζονταν περίπου ως λάφυρο των κομματικών παραγόντων του ΠΑΣΟΚ και της ΝΔ των Ιωαννίνων, ανάλογα με το ποιος ήταν κάθε φορά την εξουσία. Και διόριζαν τους δικούς τους, ακόμα και σε αργομισθίες και στο Δ.Σ, απ’ όπου πληρώνονταν – κάποιοι χωρίς να κάνουν τίποτα και χωρίς να έχουν ιδέα. Ένα από τα εμβληματικά πρόσωπα που σχετίστηκε ιδιαίτερα με τα του εργοστασίου, ήταν ο ηπειρώτης, νυν πρόεδρος της Δημοκρατίας, Κάρολος Παπούλιας, που κατά καιρούς «έδενε κι έλυνε».
Όταν το 2003 σταμάτησαν οι διορισμοί με τον παλιό τρόπο, τότε βρέθηκε το παράθυρο των «ενοικιαζόμενων εργαζόμενων», μέσα από εταιρίες οι οποίες πάλι τα ρουσφέτια των πολιτικών εξυπηρετούσαν και μάλιστα με κέρδος για τον ιδιώτη πλέον. Αυτό κράτησε μέχρι το 2010 γιατί μετά σταμάτησαν και αυτά.

Η ανάθεση της κατασκευής των ευρώ στη Μεταλλουργική Βιομηχανία Ηπείρου στο τέλος της δεκαετίας του 1990 είχε δημιουργήσει προσδοκίες ότι το ευρώ μπορεί να της έδινε το φιλί της ζωής. Στην αρχή, όντως παρουσιάστηκαν κέρδη. Το 2006 όμως έγινε ανεξάρτητη ΔΕΚΟ και άρχισαν να μπαίνουν μέσα 1,5 εκατομμύριο ευρώ το χρόνο.
Το 2010, με το που μπήκε η χώρα στο ΔΝΤ, σταμάτησαν οι εγγυήσεις του ελληνικού δημοσίου για τον δανεισμό της και το υπουργείο Οικονομικών και ο Χάρης Θεοχάρης, όπως αναφέρει ο διευθυντής του εργοστασίου Γιώργος Αδάμος, τους έβγαλε κατασχετήριο για 3,5 εκατομμύρια ευρώ, με εντολή «κάθε τιμολόγιο που θα εκδίδεται, να κατάσχεται μέχρι να εξοφληθεί το ποσό». Τελικά κατάφεραν να κάνουν μία συμφωνία αποπληρωμής με 20.000 ευρώ το μήνα.

Σήμερα ακούγεται ότι ενδιαφέρεται ο όμιλος Στασινόπουλου και η Χαλκόρ. Τα στελέχη του εργοστασίου αναφέρουν ότι ο Στασινόπουλος είχε εκδηλώσει το ενδιαφέρον του και στις αρχές της δεκαετίας του ’90, επί κυβέρνησης Κωνσταντίνου Μητσοτάκη, αλλά απέσυρε το ενδιαφέρον του όταν έμαθε τον αριθμό των (200 περίπου τότε) εργαζομένων. Σήμερα ωστόσο, που έχουν μείνει μόλις 57 εργαζόμενοι και η τρόικα πιέζει για την ιδιωτικοποίηση της, είναι μια πολύ πιο ιδανική συγκυρία για τους ενδιαφερόμενους επιχειρηματίες που μπορούν να την αγοράσουν φθηνά και χωρίς υποχρεώσεις.

Advertisements
This entry was posted in Ρεπορτάζ. Bookmark the permalink.

One Response to «Όχι πια ευρώ, μόνο σεντς»

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s