Από το κίνημα των αγανακτισμένων στο κίνημα της γραβάτας

γραβάτα5

Της Βασιλικής Σιούτη

Λίγες μέρες πριν τα πρώτα γενέθλια της κυβέρνησης Τσίπρα-Καμμένου, στην Αθήνα έκανε την εμφάνισή του το «κίνημα της γραβάτας» που ξεκίνησε από τους δικηγόρους, για να εκφράσει στη συνέχεια όλους τους επιστημονικούς φορείς και τους αυτοαπασχολούμενους επαγγελματίες.

Στο πρώτο συλλαλητήριο που διοργάνωσαν οι δικηγόροι στις 14 Ιανουαρίου, οι δρόμοι πλημμύρισαν από χιλιάδες διαμαρτυρόμενους που φορούσαν γραβάτα -εικόνα όχι πολύ συνηθισμένη ως τότε- και κάπως έτσι ο ξεσηκωμός των δικηγόρων ονομάστηκε «κίνημα της γραβάτας» (αν και οι γυναίκες συνάδελφοί τους μάλλον υπερείχαν αριθμητικά).
Η συγκέντρωση εκείνη που αποτέλεσε την αρχή, όσο και οι άλλες που ακολούθησαν, εξέπληξε με την πρωτοφανή μαζικότητα, αλλά και τον παλμό της. «Δεν έμεινε ούτε ένας δικηγόρος στο γραφείο του» έλεγαν οι διοργανωτές. « Όλοι τα κλείδωσαν και βγήκαν έξω».

Το ασφαλιστικό ήταν αυτό που πυροδότησε την «εξέγερση» τους, μετά από μια σειρά μέτρων που προηγήθηκαν, καθώς, όπως καταγγέλλουν, σε συνδυασμό με το καθεστώς φορολόγησής τους «βάζει ταφόπλακα στην αυτοαπασχόληση».
Στο επόμενο συλλαλητήριο που πραγματοποίησαν, ενώθηκαν μαζί τους χιλιάδες μηχανικοί, γιατροί, φαρμακοποιοί, επιστήμονες και άλλοι αυτοαπασχολούμενοι επαγγελματίες, για να επαναλάβουν άλλη μία εντυπωσιακή συγκέντρωση. Εξίσου δυναμική ήταν και η συμμετοχή τους στην γενική απεργία, κάνοντας για πρώτη φορά τόσο αισθητή την παρουσία τους σε απεργιακή κινητοποίηση .

Η κόντρα με την κυβέρνηση

Πριν από έξι χρόνια, ήταν το κίνημα των αγανακτισμένων που σφράγιζε την έναρξη της εποχής των μνημονίων. Ένα κίνημα που ριζοσπαστικοποίησε μεγάλο τμήμα του πληθυσμού και συνέβαλε στην άνοδο του ΣΥΡΙΖΑ στην εξουσία. Σήμερα το κίνημα των αγανακτισμένων έχει υποχωρήσει. Οι αυτοπασχολούμενοι επιστήμονες και επαγγελματίες είναι οι μόνοι αυτήν την περίοδο που κινούνται οργανωμένα και αντιδρούν. Πρόκειται για μεσοαστικά και μικροαστικά κυρίως στρώματα, που μπορεί να μην εκπροσωπούν πλατιές λαϊκές μάζες, είναι όμως δυναμικές ομάδες που επηρεάζουν την κοινωνία.
Θα μπορέσει το κίνημα της γραβάτας να ταρακουνήσει την κυβέρνηση; Στο Μέγαρο Μαξίμου λένε όχι. Η πολιτική εναντίον των γραβατών ήταν συνειδητή επιλογή. Η κυβέρνηση έπρεπε να πετύχει τους μνημονιακούς στόχους που έχει συμφωνήσει. Επέλεξε να θίξει τους αυτοαπασχολούμενους και τους αγρότες που δεν αποτελούν το προνομιακό κομμάτι της εκλογικής της πελατείας.

γραβάτα
Οι δανειστές θεωρούν ότι η μεγάλης έκτασης αυτοαπασχόληση στην Ελλάδα (πάνω από 30% όταν ο μέσος όρος στην ευρωζώνη είναι 15% και στις χώρες της βόρειας Ευρώπης κάτω από 10%) είναι ανορθολογική και αποτελεί εστία εκτεταμένης φοροδιαφυγής. Η συρρίκνωση του δημοσίου, των αυτοαπασχολούμενων και των αγροτών, προκειμένου οι υπηρεσίες αυτές να περάσουν σε αντίστοιχες ιδιωτικές επιχειρήσεις ήταν πάντα στην ατζέντα του ΔΝΤ μαζί με την υποτίμηση της μισθωτής εργασίας.

Η κυβέρνηση Σαμαρά προτιμούσε τη συρρίκνωση του δημοσίου περισσότερο από τα υπόλοιπα. Όταν ήρθε ο ΣΥΡΙΖΑ αυτό άλλαξε, καθώς οι δημόσιοι υπάλληλοι είναι η δική του εκλογική πελατεία και επέλεξε να στριμώξει τους αυτοαπασχολούμενους και τους αγρότες. Για να εμφανίσει την επιλογή αυτή ως δική του και φιλολαϊκή, επιχειρεί να τους παρουσιάσει σχεδόν όλους ως φοροφυγάδες. Κατηγορία που βρίσκει εύκολα πρόσφορο έδαφος, καθώς η φοροδιαφυγή στους κλάδους αυτούς είναι δεδομένη. Καταφεύγει ωστόσο κι αυτός στον κοινωνικό αυτοματισμό, όπως έκαναν οι προηγούμενοι με τους «τεμπέληδες» δημόσιους υπαλλήλους.

Ο Αλέξης Τσίπρας δεν δίστασε να τους προκαλέσει και δημόσια: «Δεν είμαστε με τους μεγαλοδικηγόρους που διαδηλώνουν με τις γραβάτες» είπε πριν από λίγο καιρό μιλώντας σε κομματική συγκέντρωση.
Η φράση αυτή εξόργισε πολλούς, κυρίως γιατί όπως υποστηρίζουν, οι μεγαλοδικηγόροι είναι λίγοι και δεν θίγονται από τα μέτρα της κυβέρνησης, αφού αυτοί έχουν πολύ υψηλά εισοδήματα και την δυνατότητα φοροδιαφυγής.
«Τόσα χρόνια ήταν κατά των διαδηλώσεων, υπέρ του ΝΑΙ και δεν έδιναν δεκάρα για άλλες κοινωνικές ομάδες» ισχυρίζονται στην κυβέρνηση, ενώ ο υπουργός Εργασίας Γ. Κατρούγκαλος ισχυρίστηκε ότι οι δικηγόροι ως τώρα δεν πλήρωναν αρκετά.

«Έχει ενδιαφέρον το επιχείρημα που ακούμε από τα χείλη κυβερνητικών στελεχών, ότι οι δικηγόροι ήταν με το ΝΑΙ στο δημοψήφισμα-άρα γιατί διαμαρτύρονται» λέει ο Βασίλης Ασημακόπουλος, δικηγόρος που στήριξε το «Όχι» και συμμετείχε και στο κίνημα των αγανακτισμένων το 2011. «Κατά πρώτον δεν είναι ακριβές ότι ήμασταν όλοι με το ΝΑΙ. Κυρίως όμως, αυτό είναι ένα επιχείρημα που δεν νομιμοποιούνται να το επικαλούνται τα στελέχη ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛΛ που υποστήριξαν το ΟΧΙ, μετατρέποντάς το σε ΝΑΙ την επόμενη μέρα».

Ο Δημήτρης Βερβεσός από τον δικηγορικό σύλλογο Αθηνών απαντά ότι δεν είναι αλήθεια ότι οι δικηγόροι τόσα χρόνια δεν πλήττονταν ή δεν αντιδρούσαν. «Είχαμε την επιβολή ΦΠΑ 23%, την φορολόγηση από το πρώτο ευρώ, το κούρεμα των αποθεματικών κ.α». «Αντιδράσαμε και για μη συντεχνιακά θέματα» υποστηρίζει και αναφέρει «τις αλλαγές του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας με κομβικό θέμα το προνόμιο των τραπεζών, έναντι των εργατικών απαιτήσεων και του δημοσίου, στις περιπτώσεις πλειστηριασμών».

γραβάτα2
Η οργή που προκάλεσαν οι δηλώσεις κυβερνητικών ξεχείλιζε την ημέρα του συλλαλητηρίου: «Το “κίνημα της γραβάτας” είναι αυτοί που επέλεξαν να μην εργαστούν στο δημόσιο, παρακαλώντας τους πολιτικούς για να τους διορίσουν… Δουλεύουμε σκληρά χωρίς ωράρια, χωρίς επιδόματα και μπόνους , χωρίς σιγουριά για το εισόδημα μας… Έχουμε υποστεί μειώσεις εισοδήματος, επιβολή υψηλών φόρων και ΦΠΑ και τώρα ζητούν πολλαπλασιασμό ασφαλιστικών εισφορών δίχως λογική και ανταπόδοση… Οι γραβάτες της εργασίας μας θα γίνουν θηλιά στο πολιτικό βίο αυτών που θα μας αγνοήσουν».

«Οι δικηγόροι που κινητοποιούνται είναι κυρίως άνθρωποι του καθημερινού μόχθου» αναφέρει ο Βασίλης Ασημακόπουλος. «Αρκετοί στην κυβέρνηση, που χλευάζουν ή ειρωνεύονται την κινητοποίηση των δικηγόρων, δεν έχουν ανάλογες εργασιακές εμπειρίες. Ήταν και είναι μάλλον γραφειοκρατικοποιημένοι επαγγελματίες της πολιτικής».
Η κυβέρνηση φαίνεται να έχει καταφέρει να ενώσει στο κίνημα της γραβάτας μνημονιακούς και αντιμνημονιακούς εναντίον της. Οι τελευταίοι, που έχουν πάρει αποστάσεις από τον ΣΥΡΙΖΑ, εκτιμούν ότι «Οι πρακτικές της κυβέρνησης προετοιμάζουν την παλινόρθωση και νομιμοποίηση της νεοφιλελεύθερης δεξιάς, καθώς απονομιμοποιούν την αριστερά με όρους μαζικής απεύθυνσης και πολιτικής ικανής να απαντήσει στο μνημονιακό σχεδιασμό».

γραβάτα4
Ο νέος πρόεδρος της Ν.Δ πάντως, για την ώρα δεν τους υπόσχεται τίποτα. Όπως αναφέρει χαρακτηριστικά ένας δικηγόρος: «η Ν.Δ έχει τους μισούς δικηγόρους και με ένα νεύμα του Μητσοτάκη θα μπορούσε να πάρει και τους υπόλοιπους, αλλά δεν το κάνει», υπονοώντας σαφώς την προσήλωση της ηγεσίας στα μνημόνια. Πιθανώς στη Ν.Δ πιστεύουν ότι η οργή προς την κυβέρνηση θα τους φέρει σε αυτούς έτσι κι αλλιώς. Είναι χαρακτηριστικό ένα από τα πικρά για την κυβέρνηση συνθήματα που ακούστηκαν στην πορεία για το ασφαλιστικό που έλεγε: «Κρατήσατε Στουρνάρα, ψηφίσατε και Πάκη. Στο τέλος θα μας φέρετε και τον Μητσοτάκη». Προφητικό ή όχι, θα το δείξει ο χρόνος.

(δημοσιεύθηκε στο Greek Report)

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s