Ελληνικές αυταπάτες και ο ρόλος Μέρκελ στο Προσφυγικό

Ημερομηνία δημοσίευσης: 03/03/2016, 13:1

«Άνθρακες αναμένεται να αποδειχθεί για άλλη μια φορά η περίφημη “αλληλεγγύη” προς την Ελλάδα, που επικαλείται η Γερμανίδα καγκελάριος, αυτή τη φορά για το προσφυγικό ζήτημα»
http://www.neakriti.gr/?page=newsdetail&DocID=1303246&srv=266

Το στοίχημα του προσφυγικού

Βασιλική Σιούτη

24 Φεβρουαρίου 2016

Έντονη είναι πλέον μετά και τις τελευταίες εξελίξεις, η ανησυχία της κυβέρνησης για τη διαχείριση του προσφυγικού, την κρισιμότητα του οποίου πολλά μέλη της κυβέρνησης σε κρίσιμα πόστα άργησαν να αντιληφθούν. Σήμερα αρκετοί θεωρούν ότι το προσφυγικό ζήτημα θα αποδειχθεί μεγαλύτερο πρόβλημα για τη χώρα από το οικονομικό, αλλά οπωσδήποτε ο συνδυασμός των δύο προβλημάτων δημιουργεί μία εκρηκτική κατάσταση, η οποία δεν φαίνεται ότι θα εξομαλυνθεί ούτε γρήγορα, ούτε εύκολα. Αντιθέτως, υπάρχει φόβος να χαθεί ο έλεγχος και προκληθούν συνθήκες αποσταθεροποίησης. Η κίνηση των τούρκων διακινητών πριν από λίγες μέρες να στείλουν εκατοντάδες πρόσφυγες στο ακριτικό κι ευαίσθητο Καστελόριζο, σήμανε συναγερμό σε μεγάλο τμήμα της πολιτικής ηγεσίας.

Οι εικόνες χάους που παρατηρούνται σε πολλές περιοχές της χώρας, όπου συνωστίζονται ταλαιπωρημένοι πρόσφυγες και μετανάστες, προκαλούν σε πολλά αυτοδιοικητικά και κυβερνητικά στελέχη πανικό, καθώς η χώρα δεν είναι ακόμα έτοιμη να ανταπεξέλθει σε τόσο μεγάλες ροές , σε συνδυασμό με τον εγκλωβισμό χιλιάδων ανθρώπων εντός των συνόρων, σαν αυτόν που παρατηρείται τελευταία.

Ο μεγάλος και υπαρκτός κίνδυνος για την Ελλάδα, πέρα από τον κίνδυνο να βγει η κατάσταση συνολικά στην Ευρώπη εκτός ελέγχου, είναι να θεωρηθεί από τα υπόλοιπα κράτη της ΕΕ, μέρος του προβλήματος, αντί για μέρος της λύσης. Ήδη χώρες όπως η Αυστρία – πιο πριν η Ουγγαρία και άλλες χώρες της κεντρικής Ευρώπης- αυτό καταδεικνύουν με τη στάση τους, γεγονός που έχει εκνευρίσει την ελληνική κυβέρνηση.

Σχεδόν όλοι οι ξένοι αναλυτές, αλλά και αρκετά κυβερνητικά στελέχη, παρατηρούν ότι η κυβέρνηση άργησε πάρα πολύ να αντιληφθεί τη σοβαρότητα του προβλήματος και ακόμα περισσότερο να αντιδράσει. Επίσης, όλο το προηγούμενο διάστημα δεν ανέλαβε καμία πρωτοβουλία για την αντιμετώπισή του, αφήνοντας το περιθώριο σε χώρες με αντιδραστική στάση να αναλάβουν αυτές πρωτοβουλία αιφνιδιάζοντας την. Αλλά ακόμα και πιο αδύναμες χώρες που μέχρι πρόσφατα κρατούσαν θετική στάση η οποία επαινέθηκε, όπως η Σερβία, άρχισαν να δυσφορούν κι αυτές. Η Σερβία μάλιστα, ανέλαβε κι εκείνη πρωτοβουλία συνάντησης κρατών της προσφυγικής διαδρομής για την αντιμετώπιση του ζητήματος, από την οποία μάλιστα δεν θέλησε να… αποκλείσει την Ελλάδα, όπως έκανε η Αυστρία- υποστηρίζοντας ότι η χώρα μας δεν φάνηκε πρόθυμη να κάνει αυτά που δεσμεύτηκε ούτε να μειώσει τις ροές και ότι έτσι ίσως πιεστεί.

Αξιωματούχοι της ΠΓΔΜ και της Σερβίας υποστηρίζουν ότι εδώ κι ένα χρόνο που ξεκίνησε η δραματική αύξηση των προσφυγικών ροών και άνοιξε η βαλκανική διαδρομή, στην οποία προωθούνταν οι πρόσφυγες που έμπαιναν από τα θαλάσσια σύνορα της Ελλάδας, οι χώρες τους δεν αντέδρασαν δημόσια, δεν διαμαρτυρήθηκαν, αλλά αποφάσισαν να διευκολύνουν την Ελλάδα και τους πρόσφυγες που ήθελαν να πάνε στη βόρεια Ευρώπη. Όλα αυτά, λένε, μέχρι η Ελλάδα να έπαιρνε τον χρόνο της για να προετοιμαστεί , αλλά ισχυρίζονται ότι οι μήνες που πέρασαν δεν έφεραν κάποιο αποτέλεσμα.
Οι πολιτικοί πολλών χωρών της κεντρικής και βόρειας Ευρώπης κατηγορούν την Ελλάδα ότι δεν κατάφερε να ελέγξει τα σύνορά της , παρότι «την είχαν προειδοποιήσει» ότι αν εκείνη δεν μπορούσε να το κάνει, τότε θα την βοηθούσαν τα υπόλοιπα κράτη μέλη. Η άλλη κατηγορία είναι ότι ενώ ο έλληνας πρωθυπουργός είχε δεσμευθεί στις 25 Οκτωβρίου πως μέχρι το τέλος Δεκεμβρίου θα είχε φτιάξει τα πέντε hotspot και χώρους φιλοξενίας για 50.000 πρόσφυγες, έφτασε το τέλος του Φεβρουαρίου για να αρχίσουν να γίνονται όλα αυτά και με πολύ μεγάλη πίεση.
Οι καθυστερήσεις έχουν ενοχλήσει πολλούς Ευρωπαίους, που θεωρούν ότι οι χειρισμοί του προσφυγικού έπληξαν κι άλλο την ήδη τραυματισμένη αξιοπιστία της χώρας.

Επιθέσεις για το προσφυγικό η κυβέρνηση δέχεται και στο εσωτερικό από τα κόμματα της αντιπολίτευσης που θυμίζουν τις δηλώσεις του υπουργού Άμυνας, Πάνου Καμμένου, ο οποίος λίγο μετά τον σχηματισμό της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ, έλεγε ότι θα δώσουν χαρτιά σε όλους τους πρόσφυγες και μετανάστες για να πάνε στο Βερολίνο και ότι αν ανάμεσά τους είναι και κάποιοι που δεν έχουν ελεγχθεί και μπορεί να είναι με τον ISIS, η ευθύνη θα είναι της Ευρώπης. «Αυτή είναι η πολιτική που ασκεί η σημερινή κυβέρνηση» είχε πει τότε.

Στο ίδιο πλαίσιο, της αυστηρής κριτικής σε κάθε ευκαιρία, θυμίζουν και τις δηλώσεις της πρώην αρμόδιας υπουργού Μετανάστευσης, Τασίας Χριστοδουλοπούλου, η οποία αρχικά αρνούνταν ότι είναι δική της αρμοδιότητα το προσφυγικό-μεταναστευτικό και στη συνέχεια καθησύχαζε τους πάντες ότι ο μεγαλύτερος αριθμός που θα μπορούσε να έρθει στην Ελλάδα όλο το 2015 θα ήταν «το πολύ 100.000 πρόσφυγες», ενώ διαβεβαίωνε ότι η Ιταλία και η Ισπανία θα είχαν μεγαλύτερο πρόβλημα από την Ελλάδα, γιατί οι πρόσφυγες προτιμούν να φτάνουν μέσα από αυτές τις χώρες στην Ευρώπη.
Από τα βέλη της κριτικής δεν ξεφεύγει ούτε ο Αλέκος Φλαμπουράρης, στον οποίο ο πρωθυπουργός είχε αναθέσει τον γενικό συντονισμό όλων των αρμόδιων υπουργείων για το προσφυγικό, αλλά κατά γενική ομολογία δεν τα κατάφερε.
Έπρεπε να χαθεί πολύτιμος χρόνος και μόνο κατόπιν της αγωνιώδους πίεσης του επόμενου υπουργού Μεταναστευτικής πολιτικής, Γ.Μουζάλα, να αρχίσει να παράγεται έργο. Και είναι γεγονός ότι την προσπάθεια του κ.Μουζάλα αναγνωρίζει σχεδόν όλη η αντιπολίτευση.

Όλους τους προηγούμενους μήνες στην κυβέρνηση υπήρχαν πολλές διαφωνίες μεταξύ των υπουργών για τους χειρισμούς που θα έπρεπε να γίνουν από την κυβέρνηση. Ακόμα και σήμερα που έχουν υποχωρήσει σε μεγάλο βαθμό οι διαμάχες , δεν έχουν εξαφανιστεί εντελώς.

Η εντονότερη κριτική που ασκείται πάντως στον πρωθυπουργό, είναι ότι δεν ανέλαβε καμία πρωτοβουλία ο ίδιος και αφέθηκε στο να περιμένει τη λύση από τη Μέρκελ και τον Ερντογάν.
Στην κυβέρνηση ωστόσο, αποκρούουν όλες τις κατηγορίες και βγαίνουν στην επίθεση. «Το προσφυγικό δεν το προκάλεσε η κυβέρνηση. Είναι ένα τεράστιο διεθνές πρόβλημα. Δεν μπορούμε να το αντιμετωπίσουμε μόνοι μας. Εμείς κάναμε ότι μπορούσαμε» υποστηρίζουν στην κυβέρνηση. «Σήμερα είμαστε έτοιμοι σε μεγάλο βαθμό».

Ένας από τους συναρμόδιους υπουργούς ισχυρίζεται πως στην Ευρώπη «έχει επικρατήσει η γραμμή Όρμπαν» και ότι για αυτό έχει δημιουργηθεί ένα αρνητικό κλίμα για την Ελλάδα. «Οι περισσότεροι αντιδρούν για μικροκομματικούς λόγους, γιατί σε λίγο θα έχουν εκλογές, για να μην δυσαρεστήσουν ψηφοφόρους». Παραδέχεται ωστόσο, ότι το πρόβλημα έχει λάβει σχεδόν ανεξέλεγκτες για τη χώρα διαστάσεις: «Ποιος δεν θα ανησυχούσε; Δεν μπορούμε να τους πνίγουμε στο Αιγαίο όμως. Για διαχείριση ανθρώπων πρόκειται».

Άλλος κυβερνητικός αξιωματούχος εκτιμά ότι το σήμα για να περιοριστούν οι ροές έχει ήδη δοθεί και σε λίγο θα φανούν τα αποτελέσματα. «Βέβαια κάποιοι έχουν ήδη πληρώσει τους διακινητές και θα μπουν στη βάρκα» λέει, «αλλά ας δούμε πρώτα τι θα γίνει και με τις περιπολίες του ΝΑΤΟ».
Ο ίδιος ο γραμματέας του ΝΑΤΟ δήλωσε πρόσφατα ότι αυτό δεν θα παρεμβαίνει επιχειρησιακά και θα έχει μόνο υποστηρικτικό ρόλο. Στο κόμμα του ΣΥΡΙΖΑ ωστόσο, αντιδρούν για την παρουσία του στο Αιγαίο, την ίδια ώρα που η κυβέρνηση το καλεί να έχει πιο ενεργό ρόλο.

Ο Αλέξης Τσίπρας απείλησε δημόσια ότι θα θέτει βέτο στις αποφάσεις της ΕΕ αν δεν γίνει αναλογική κατανομή βαρών, ενώ στην κυβέρνηση τις προηγούμενες μέρες αποφάσισαν να ενισχύσουν την επικοινωνιακή τους αντεπίθεση, προωθώντας τη θέση ότι οι ευρωπαϊκές χώρες πρέπει να ανοίξουν τα σύνορα, όχι μόνο στους πρόσφυγες, αλλά και στους μετανάστες, χωρίς να αποκλείουν κανέναν. Στην ίδια γραμμή η κυβέρνηση επιδιώκει να αναδειχθεί και το ζήτημα των Αφγανών που στερούνται άδειας εισόδου εδώ και μερικές μέρες με αποτέλεσμα αυτοί να μένουν στην Ελλάδα. «Πρέπει να ευαισθητοποιήσουμε την ευρωπαϊκή κοινή γνώμη για τους Αφγανούς και τους υπόλοιπους που δεν είναι από τη Συρία και το Ιράκ, καθώς πρέπει να επιτραπεί και σε εκείνους να περάσουν στην Ευρώπη.

«Γενικότερα στην ελληνική κοινωνία πρέπει να καλλιεργηθεί η ευαισθησία για το προσφυγικό και τους πρόσφυγες, ώστε να μην υπάρχουν αρνητικές αντιδράσεις για όσους μείνουν εδώ για όσο διάστημα χρειαστεί» λένε στην κυβέρνηση. «Η αρμονική συνύπαρξη θα είναι ένα από τα επόμενα στοιχήματα».

Ένα ναρκοθετημένο δημοψήφισμα.

Της Βασιλικής Σιούτη

Το δημοψήφισμα της Κυριακής είναι μία διαδικασία ναρκοθετημένη εκ των προτέρων, στην οποία ο ελληνικός λαός καλείται να απαντήσει εάν εγκρίνει κάτι με το οποίο δεν συμφωνεί ή εάν το απορρίπτει για να πάει σε κάτι που δεν γνωρίζει. Είναι ένα δημοψήφισμα στο οποίο οι επιλογές είναι στην πραγματικότητα μη επιλογές και είναι πραγματικά πολύ θλιβερό το πώς φτάσαμε εδώ μετά από μία σειρά οδυνηρών υποχωρήσεων και λαθών χωρίς κανείς να πατήσει εγκαίρως φρένο.

ΣΥΝΤΑΓΜΑ
Ο ΣΥΡΙΖΑ πήρε ξεκάθαρη εντολή στις 25 Ιανουαρίου να τερματίσει τα μνημόνια και την πολιτική λιτότητας που τσάκισε τα φτωχότερα στρώματα της ελληνικής κοινωνίας. Η ηγεσία του κόμματος δεσμεύτηκε προεκλογικά ότι αυτό μπορεί να το καταφέρει εντός της Ευρωζώνης. Τόσο από αριστερά όσο και από δεξιά, παρότι από εντελώς διαφορετική σκοπιά, του έλεγαν ότι δεν μπορεί να τερματίσει τα μνημόνια εντός της Ευρωζώνης γιατί πολύ απλά αυτά αποτελούσαν τον όρο για την παραμονή της.

Τα πράγματα ήταν ξεκάθαρα από αρκετά νωρίς. Ή θα επιλέγαμε την παραμονή μας στην Ευρωζώνη, αποδεχόμενοι την σκληρή πολιτική λιτότητας με την οποία πάει πακέτο, προσπαθώντας τουλάχιστον να υπάρξει μία κάπως διαφορετική αναδιανομή των βαρών, ή θα δοκιμάζαμε τις δυνάμεις μας βγαίνοντας από αυτή και αποκτώντας ξανά εθνικό νόμισμα. Αυτό το τελευταίο θεωρητικά μπορούσε να γίνει είτε με ρήξη είτε και με συναίνεση-αφού και ο γερμανός υπουργός Οικονομικών, Β.Σόιμπλε, που για τους δικούς του λόγους ήθελε την Ελλάδα εκτός, είχε προτείνει τόσο στον Ευ.Βενιζέλο όσο και στον Γ.Βαρουφάκη την έξοδο της χώρας από το ευρώ, ισχυριζόμενος ότι θα την στηρίξει κιόλας για να γίνει σχετικά ομαλά.

Σε κάθε περίπτωση, η παραμονή στην Ευρωζώνη απαιτούσε αποδοχή της λιτότητας και η έξοδος έναν πολύ καλά οργανωμένο σχεδιασμό.

Η ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ ισχυριζόταν ότι μπορεί να πετύχει την άρση της λιτότητας παραμένοντας στο ευρώ, γιατί θα κατάφερνε να τους πείσει και γιατί νόμιζε ότι θα είχε συμμάχους σε αυτό τον Ντράγκι, τον Γιούνκερ, τον Ρέντσι, τον Ολάντ και τις ΗΠΑ. Πίστευε μάλιστα ότι θα κατάφερνε συμμαχώντας μαζί τους να προκαλέσει ρήγμα -έτσι έλεγαν- στη γερμανική κυριαρχία και να αλλάξουν την Ευρώπη. Στο τέλος έφτασαν να πιστεύουν μέχρι και ότι η καγκελάριος Μέρκελ ήταν καλή και θα στήριζε την Ελλάδα παραμερίζοντας τον κακό Σόιμπλε που ήταν το εμπόδιο.
Αποδείχθηκε εκ των υστέρων ότι όλα αυτά στηρίζονταν σε μια πολιτική αφέλεια, στην απειρία και στην αδυναμία να αντιληφθούν τη σημασία της πολιτικής ισχύος και των συσχετισμών.

Οι υποχωρήσεις από τις προεκλογικές τους θέσεις άρχισαν από τις 26 Ιανουαρίου και κορυφώθηκαν στις 20 Φεβρουαρίου με την περιβόητη συμφωνία που υπέγραψε ο Βαρουφάκης στο Eurogroup . Όποιος παρακολούθησε τι συνέβη εκεί και διάβασε το ντοκουμέντο της συμφωνίας, αντιλήφθηκε ότι η ηγεσία της κυβέρνησης έπεσε στην παγίδα που της είχαν στήσει. Από εκεί και πέρα ήταν θέμα χρόνου η πλήρης ομηρεία στην οποία βρέθηκε και η κυβέρνηση και η χώρα την περασμένη Παρασκευή.

Σε εκείνο το ανακοινωθέν του Eurogroup της 20ης Φλεβάρη αναφερόταν ρητά ότι η Ελλάδα ζήτησε την «παράταση της Κύριας Σύμβασης Χρηματοδοτικής Διευκόλυνσης, η οποία διέπεται από μία σειρά δεσμεύσεων». Ζήτησε δηλαδή την παράταση της σύμβασης και του μνημονίου, κάτι που αν και φαινόταν ξεκάθαρα, τόσο από το κείμενο, όσο και από τα συνοδευτικά έγγραφα, στον δημόσιο λόγο τους το αρνούνταν.
Το ίδιο επίμονα αρνούνταν και το ότι δέχθηκαν να ολοκληρώσουν την τελευταία αξιολόγηση, αυτή που δεν κατάφερε να κλείσει ο πρώην υπουργός Οικονομικών Γκ.Χαρδούβελης, ενώ το κείμενο το ανάφερε ρητά: «Ο σκοπός της επέκτασης είναι η επιτυχής ολοκλήρωση της αξιολόγησης στη βάση των όρων της υπάρχουσας διευθέτησης (σ.σ συμφωνίας), και με την καλύτερη δυνατή χρήση της υπάρχουσας ευελιξίας (σ.σ ισοδύναμα) που θα επιθεωρηθεί από κοινού με τις ελληνικές αρχές και τους θεσμούς». Επίσης ανέφερε ότι : «Μόνο με την ολοκλήρωση της αξιολόγησης αυτής της παρατεινόμενης συμφωνίας από τους θεσμούς, θα επιτραπεί η εκταμίευση της δόσης».

Αλλά δεν ήταν μόνο αυτά. Σε εκείνο το Eurogroup ο Γ.Βαρουφάκης υπέγραψε ότι «Οι ελληνικές αρχές επαναλαμβάνουν την αδιαμφισβήτητη δέσμευσή τους να τηρήσουν τις δανειακές υποχρεώσεις προς όλους τους πιστωτές, πλήρως και έγκαιρα» καθώς και «να διασφαλίσουν τα πρέποντα πρωτογενή πλεονάσματα ή τα οικονομικά έσοδα που απαιτούνται για τη βιωσιμότητα του χρέους, σύμφωνα με την απόφαση του Eurogroup του Νοεμβρίου του 2012».
Η συμφωνία της 20ης Φλεβάρη όμως περιείχε και τη μοιραία δέσμευση περί μη μονομερών ενεργειών, με την οποία η κυβέρνηση ναρκοθετούσε -αν δεν ακύρωνε, την εντολή των εκλογών για κατάργηση του μνημονίου: «Οι ελληνικές αρχές δεσμεύονται να απόσχουν από κάθε ανατροπή μέτρων ή μονομερείς αλλαγές στις πολιτικές αυτές και στις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις που θα είχαν αρνητικές συνέπειες στους δημοσιονομικούς στόχους, στην οικονομική ανάκαμψη ή τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα, όπως αξιολογούνται από τους θεσμούς».
Και η ανακοίνωση της συμφωνίας του Eurogroup που αποδέχθηκε η ελληνική πλευρά , κατέληγε ως εξής: «Παραμένουμε δεσμευμένοι να παράσχουμε επαρκή υποστήριξη στην Ελλάδα, ωσότου κατακτήσει πλήρη πρόσβαση στην αγορά και εφόσον τιμήσει τις δεσμεύσεις της εντός του συμπεφωνημένου πλαισίου».
Δηλαδή η κυβέρνηση θα έπαιρνε λεφτά, μόνο αν εφάρμοζε το μνημόνιο , έκλεινε την αξιολόγηση και έπραττε ότι της επέβαλλαν.

Η συνέχεια γνωστή: οι Ευρωπαίοι θεώρησαν ότι η κυβέρνηση δεν τήρησε αυτή τη συμφωνία και δεν της έδωσαν χρήματα, ενώ η κυβέρνηση υποστήριζε ότι την τήρησε και ότι οι Ευρωπαίοι ήταν ασυνεπείς που δεν της έδωσαν τα λεφτά.
Όποιος διαβάσει όμως προσεκτικά το κείμενο αυτό (παρατίθεται στο τέλος ολόκληρο) μπορεί εύκολα να διαπιστώσει ότι η συμφωνία αυτή ήταν η τέλεια παγίδα. Οι δανειστές δεν χρειαζόταν να κάνουν τίποτα παραπάνω και ήταν προφανές ότι ο χρόνος θα δούλευε υπέρ τους. Όσο θα πλησιάζαμε στην λήξη της παράτασης, στις 30 Ιουνίου, τόσο πιο πολύ θα πιεζόταν η κυβέρνηση προκειμένου να αποφύγει την χρεοκοπία και την καταστροφή που θα ακολουθούσε αν δεν υπήρχε αποτέλεσμα. Η κυβέρνηση αντιθέτως, νόμιζε ότι είχε κερδίσει χρόνο, αλλά στην πραγματικότητα οι δανειστές τον ροκάνιζαν, αφήνοντας την να νομίζει ότι διαπραγματεύεται.

Για τη συμφωνία αυτή έχουν ειπωθεί πολλά και στο προσκήνιο και στο παρασκήνιο. Έχει ακουστεί εντόνως, χωρίς ωστόσο να επιβεβαιώνεται, ότι ο Γ.Βαρουφάκης αρνούνταν να την υπογράψει και το έκανε μόνο όταν πήρε εντολή από το Μαξίμου για να το κάνει. Κανείς δεν ξέρει αν αυτή είναι αλήθεια. Πριν από λίγο καιρό, σε τηλεοπτική συνέντευξή του ο Αλέξης Τσίπρας, παραδέχθηκε ότι «παραπλανήθηκαν». Μέχρι τότε όμως, επέμεναν ότι η συμφωνία της 20ης Φλεβάρη ήταν επιτυχία και αρνούνταν να παραδεχθούν ότι είχε το συγκεκριμένο περιεχόμενο. Ήταν εντυπωσιακό ότι δεν δόθηκε καμία δημοσιότητα στη συμφωνία αυτή που δέσμευε το μέλλον της χώρας και τα ΜΜΕ σχεδόν την απέκρυψαν, καθώς τότε προσπαθούσαν να ενθαρρύνουν τον πρωθυπουργό να ολοκληρώσει τη «στροφή στο ρεαλισμό».
Ο Αλέξης Τσίπρας ήθελε πράγματι και ήταν διατεθειμένος εξαρχής να κάνει συμβιβασμούς και να τα βρει με τους δανειστές. Αλλά με έναν τρόπο που θα του άφηνε κάποια περιθώρια αυτά να περάσουν από το κόμμα του. Οι δανειστές δεν του άφησαν κανένα. Αυτό ήταν προφανές από πολύ νωρίς, άλλωστε οι «θεσμοί» δεν το έκρυβαν, αλλά στο Μαξίμου μέχρι την τελευταία στιγμή πίστευαν ότι οι δανειστές μπλοφάρουν.

Όλο αυτό το διάστημα υπήρξαν πολλές φωνές καλόπιστης κριτικής, αλλά και προειδοποιήσεις προς την ηγεσία, ακόμα και από το εσωτερικό του ΣΥΡΙΖΑ, τις οποίες η ηγεσία αγνόησε. Με τον ίδιο τρόπο είχε αγνοήσει και όλες τις παροτρύνσεις για να ετοιμάσει εγκαίρως εναλλακτικά σχέδια και προτάσεις για την περίπτωση που το σχέδιο «θα πείσουμε τους δανειστές» δεν πετύχαινε. Αρνιόταν όμως πεισματικά και ισχυριζόταν ότι δεν υπήρχε καμία περίπτωση να μην πείσει τους δανειστές. Και κάπως έτσι φτάσαμε στο ναυάγιο των διαπραγματεύσεων χωρίς σωσίβια λέμβο γιατί ο καπετάνιος επέμενε ότι δεν χρειάζεται.

Όλο αυτό το διάστημα ο Αλέξης Τσίπρας, ως κλασικός κεντριστής, προσπαθούσε να ισορροπήσει μεταξύ συμβιβασμού και ρήξης, ώστε να κρατάει ικανοποιημένους και τους μετριοπαθείς τους κόμματός του και τους ριζοσπάστες. Οι πρώτοι θεωρούσαν βέβαιο το συμβιβασμό και οι δεύτεροι -σίγουροι καθώς ήταν ότι οι δανειστές δεν θα υποχωρούσαν καθόλου- ήλπιζαν ότι θα ερχόταν η ώρα της ρήξης.
Από τον Απρίλιο και μετά -καθώς τα χρονικά περιθώρια στένευαν και οι κόκκινες γραμμές ξεθώριαζαν, όλοι είχαν πειστεί ότι ο Τσίπρας θα υπέγραφε μνημόνιο. Έφτασε μάλιστα να παρουσιάσει σχέδιο 47 σελίδων με μέτρα που έφεραν την υπογραφή του, προκαλώντας έντονες εσωκομματικές αντιδράσεις. Εκείνες τις μέρες πολλά στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ και στενοί του συνεργάτες, όχι μόνο προεξοφλούσαν τη συμφωνία, αλλά απεύθυναν και απειλές προς όποιον δεν «συμμορφωνόταν», επικαλούμενοι την κομματική πειθαρχία.

Ο πρωθυπουργός έδειξε υπερβολικά καλή πίστη στους δανειστές. Έφτασε μάλιστα να αδειάσει όλα τα αποθεματικά από τα δημόσια ταμεία για να ικανοποιήσει τις απαιτήσεις των δανειστών, κατόπιν υποδείξεών τους. Μόνο κατά τη δική του θητεία ξόδεψε περίπου 8 δισεκατομμύρια για αυτό, όταν εκείνοι όλο αυτό το διάστημα δεν εκταμίευσαν ούτε ένα ευρώ.
Η στρατηγική τους ήταν ολοφάνερη. Τον έφεραν με μαεστρία μέχρι την περασμένη Παρασκευή, αφήνοντας του περιθώριο μόνο 48 ωρών, πριν ανοίξουν οι αγορές τη Δευτέρα, προκειμένου είτε να ψηφίσει στη Βουλή, είτε να περάσει με ΠΝΠ την επώδυνη συμφωνία. Αλλιώς, χωρίς νέα συμφωνία, θα βρισκόταν μπροστά στον κίνδυνο της οικονομικής κατάρρευσης, αφού η παράταση έληγε στις 30 Ιουνίου.

Και ενώ όλα ήταν έτοιμα για την τελευταία πράξη, ο Αλέξης Τσίπρας κατάλαβε την τελευταία στιγμή την παγίδα που του είχαν στήσει και ότι μαζί με τη συμφωνία ήταν πιθανό ότι θα υπέγραφε και το πολιτικό του τέλος. Αν δεν έκανε τη συμφωνία, οι δανειστές θα σταματούσαν τον ELA, αναγκάζοντας την κυβέρνηση να πάει σε κάπιταλ κοντρόλ και να κλείσει τις τράπεζες, με ότι αυτό θα σήμαινε για τη συνέχεια. Αν την έκανε, κινδύνευε να τελειώσει πολιτικά, με ορατό τον κίνδυνο της διάσπασης του κόμματος, καθώς η συμφωνία αυτή δεν θα περνούσε.

Έτσι επέλεξε ως διέξοδο το δημοψήφισμα, ως μοναδική οδό σωτηρίας της κυβέρνησης του, που θα διατηρούσε την ενότητα του κόμματος και θα πετούσε τη μπάλα στους πολίτες. Αν οι πολίτες ψήφιζαν ναι στα επώδυνα μέτρα, η ευθύνη θα ήταν του λαού. Αν οι πολίτες ψήφιζαν όχι στα επώδυνα μέτρα, θα αναλάμβαναν τις ευθύνες για αυτό που θα ακολουθούσε.

Η πρόταση των δανειστών, στην οποία κατέληξαν μετά από πέντε μήνες διαπραγμάτευσης , είναι μία πρόταση με αντιαναπτυξιακά μέτρα και άγρια φορολόγηση, που θίγει όλα τα κοινωνικά και οικονομικά στρώματα. Κανείς στην Ελλάδα, ούτε καν οι επιχειρηματίες, δεν είναι δυνατόν να επιθυμούν την έγκρισή της, πόσο δε τα φτωχότερα στρώματα που έχουν σηκώσει πολύ μεγαλύτερο βάρος από όσο μπορούσαν να σηκώσουν ως τώρα.

Η υπερψήφιση του ΝΑΙ λοιπόν σε αυτό το ναρκοθετημένο δημοψήφισμα οδηγεί ξεκάθαρα στη συνέχιση της λιτότητας, αλλά και στη λαϊκή νομιμοποίηση της και αυτό είναι ένα τεράστιο δώρο για τους δανειστές. Η υπερψήφιση του ΟΧΙ ωστόσο, οδηγεί στο άγνωστο, καθώς η κυβέρνηση αρνείται να αποκαλύψει το παραμικρό για το πού θα οδηγηθεί η χώρα την επόμενη μέρα και αυτή δεν είναι μία πολιτικά έντιμη στάση.

Το γεγονός ότι μέχρι σήμερα δεν έχει να επιδείξει κανένα αποτέλεσμα σε κάποιον από τους βασικούς στόχους της (ακύρωση του μνημονίου, τέλος της διαπλοκής, κυνήγι της φοροδιαφυγής, φορολόγηση των πλουσίων κτλ) ούτε σε κάποια από τις προβλέψεις της έχει πέσει μέσα (οι δανειστές θα υποχωρήσουν, οι ΗΠΑ θα βοηθήσουν, θα βρεθούν χρήματα από τρίτες χώρες, οι τράπεζες δεν θα κλείσουν κτλ) δεν εμπνέει πολύ μεγάλη εμπιστοσύνη.

Στελέχη της κυβέρνησης διαβεβαιώνουν ότι οι τράπεζες την Τρίτη θα λειτουργήσουν κανονικά, ενώ γνωρίζουν καλά ότι αυτό θα πάρει πολύ καιρό να συμβεί. Διαβεβαιώνουν δημοσίως ότι σύντομα θα αποκατασταθεί η ρευστότητα, ενώ ξέρουν ότι αυτό μπορεί πλέον να γίνει μόνο, είτε αν τα βρουν με τους δανειστές, είτε εάν τυπώσουν εθνικό νόμισμα, πράγμα που πάλι δεν γίνεται τώρα, αφού καμία σχετική προετοιμασία δεν έχει γίνει και τα λεφτά που υπάρχουν τελειώνουν.

Αρνούνται κατηγορηματικά ότι υπάρχει οποιαδήποτε πιθανότητα να βγούμε εκτός ευρωζώνης ή να τεθούμε σε κάποιο ειδικό καθεστώς, όταν δεν υπάρχει κανείς στον πλανήτη που να μην υποστηρίζει ότι η πιθανότητα αυτή είναι υπαρκτή. Ακόμα και ο αμερικανός νομπελίστας Πολ Κρούγκμαν, που στηρίζει την κυβέρνηση στο ΟΧΙ, δηλώνει καθαρά ότι όχι μόνο είναι πιθανή η έξοδος , αλλά και ότι ένα μέρος της δουλειάς για αυτό έχει ήδη γίνει με το κάπιταλ κοντρόλ.
Το πρόβλημα με το θέμα της εξόδου από την Ευρωζώνη είναι ότι για να είχε πιθανότητες επιτυχίας, ήταν απαραίτητη προϋπόθεση ο έγκαιρος και πολύ καλός σχεδιασμός της. Χρειαζόταν δηλαδή ένα πολύ σοβαρό και επεξεργασμένο σε κάθε του λεπτομέρεια σχέδιο, που θα είχε προετοιμάσει τα πάντα. Και φυσικά μία πολύ ικανή και έμπειρη κυβερνητική ομάδα για να το υλοποιήσει, καθώς και τη λαϊκή έγκριση, αφού θα χρειαζόταν οπωσδήποτε την υποστήριξη του λαού.

Τώρα δεν υπάρχει τίποτα από όλα αυτά και δεν μπορεί κανένας υπεύθυνος πολιτικός να αγνοήσει ότι στις σημερινές συνθήκες είναι ορατό το ενδεχόμενο να οδηγηθούμε σε συνθήκες χάους, που θα ευνοούσαν αποκλειστικά και μόνο τα κοράκια και τους κερδοσκόπους. Και αν κάποιοι ενοχλούνται με την αυτονόητη επισήμανση, θα έπρεπε αντί για αυτό να φροντίσουν να μην συμβεί και να αντιληφθούν ότι η αριστερά έχει ηθική υποχρέωση να είναι και πολιτικά έντιμη και ειλικρινής απέναντι στο λαό.

Καλείται λοιπόν ο λαός να αποφασίσει τι; Και για ποια ρήξη μιλάμε όταν ο πρωθυπουργός έχει βάλει την υπογραφή του σε ένα μνημόνιο 47 σελίδων και σε μία παραλλαγή του σχεδίου Γιούνκερ με μικρές διαφορές; Όταν η κυβέρνηση λέει ότι αμέσως μετά από ένα ΟΧΙ θα επιδιώξει άμεσα μια συμφωνία; Δηλαδή γιατί ακριβώς θα ψηφίσουμε; Αν θέλουμε να έχει 5 ή 6 καζάνια η «κόλαση»; Και η νέα συμφωνία που θα υπογράψει ο Τσίπρας από πού θα αντλήσει λαϊκή νομιμοποίηση, αν δεν έχει σημαντικές διαφορές από αυτήν που θα καταψηφιστεί; Θα τη φέρει κι αυτή σε δημοψήφισμα;

Οι αντιφάσεις είναι πολλές. Γιατί την ίδια ώρα που η κυβέρνηση μας καλεί να καταψηφίσουμε την πρόταση των δανειστών, μας λέει ότι θα επιδιώξει αμέσως μία άλλη που δεν θα διαφέρει και τόσο, ενώ οι δανειστές έχουν περίπου προεξοφλήσει ότι δεν θεωρούν κάτι τέτοιο πιθανό σε περίπτωση που υπερισχύσει το όχι. Και κάπως έτσι οι μισοί ψηφοφόροι του ΟΧΙ θα νομίζουν ότι πάνε σε συμφωνία και οι άλλοι μισοί σε ρήξη και ενδεχομένως σε έξοδο.
Η παράνοια όμως δεν σταματάει εδώ.

Είναι παραπάνω από προφανές ότι αν γινόταν ένα δημοψήφισμα στο οποίο δεν θα κρινόταν τίποτα άλλο, απλώς και μόνο για να ρωτηθούν οι πολίτες της Ελλάδας αν συμφωνούν με τα σκληρά μέτρα των δανειστών (σαν λέμε δηλαδή αν θέλουν να τους μαστιγώσουν) ούτε το 1% δεν θα απαντούσε θετικά. Επειδή όμως αυτή τη στιγμή κανείς δεν προτείνει μία άλλη συγκεκριμένη λύση πριν μίας αβέβαιης προοπτικής που δεν ξέρουν που οδηγεί, πολλοί μπροστά στο φόβο του αγνώστου και διαπιστώνοντας ότι η κυβέρνηση δεν έχει άλλο σχέδιο (όπως έχει παραδεχθεί) θα προτιμήσουν να ψηφίσουν κι αυτοί ΝΑΙ χωρίς συμφωνούν με τα μέτρα.

Το πεδίο λοιπόν είναι ναρκοθετημένο και το δημοψήφισμα ήρθε πολύ αργά και με άδεια ταμεία, αφού η κυβέρνηση έχει εκ των πραγμάτων σε μεγάλο βαθμό υπονομεύσει τη πιθανότητα μιας ρήξης με προοπτική. Ποιας ρήξης λοιπόν με μισόλογα και με ποιο σχέδιο; Και με ποια πρόβλεψη για να προστατευθούν οι φτωχότεροι και οι πιο αδύναμοι; Τα θύματα της κρίσης και των μνημονίων δεν έχουν ούτε λεφτά στο εξωτερικό, ούτε στα «στρώματα» και στις θυρίδες.
Η ευθύνη της πολιτικής ηγεσίας αυτές τις κρίσιμες ώρες είναι τεράστια. Και πρώτη προτεραιότητα πρέπει να είναι η προστασία αυτών των ανθρώπων. Ποιές είναι οι εγγυήσεις για αυτό;

Όπως έχει διαμορφωθεί η κατάσταση, δυστυχώς οι προοπτικές είναι θετικές μόνο για τον Σόιμπλε και στο ναι και στο όχι.

Αν υπερψηφιστεί το ναι, θα είναι από εξαναγκασμό και όχι από ελεύθερη βούληση του λαού και για πρώτη φορά θα έχουμε λαϊκή νομιμοποίηση ενός πολύ σκληρού μνημονίου. Ούτε στα πιο τρελά όνειρά του Σόιμπλε δηλαδή.
Στην περίπτωση που υπερψηφιστεί το όχι, περνάμε στο άγνωστο κι ανοίγει ταυτόχρονα κι ο δρόμος για την έξοδο της χώρας από την Ευρωζώνη, χωρίς να χρειαστεί να βάψει τα χέρια του με αίμα ο Σόιμπλε , αναλαμβάνοντας απλά τον εύκολο ρόλο του Πόντιου Πιλάτου. Είναι γνωστό ότι αυτές είναι οι δύο επιλογές που εκείνος ήθελε. Ή να φύγουμε από την Ευρωζώνη, στην οποία θεωρεί ότι δημιουργούμε προβλήματα, ή αν μείνουμε, να μείνουμε αποδεχόμενοι τη λιτότητα όχι μόνο ως πολιτική επιλογή, αλλά και ως τιμωρία με τη θέλησή μας.

Οι ρομαντικοί που παραβλέπουν το ναρκοθετημένο πεδίο, πιστεύουν ότι το Όχι μπορεί να ανοίξει το δρόμο της απελευθέρωσης του ελληνικού λαού από τα μνημόνια. Αυτή όμως θα ήταν μια μεγάλη μάχη και όπως όλες οι μάχες θα χρειαζόταν στρατηγική, σχέδιο και ατσαλένιας πυγμής πολιτικά στελέχη που θα αναλάμβαναν να ηγηθούν. Και φυσικά σε αυτές τις περιπτώσεις, όσοι σε ακολουθούν πρέπει να ξέρουν ότι τους πηγαίνεις σε μάχη για να πολεμήσουν και να έχουν συμφωνήσει σε αυτό. Διαφορετικά η έκβαση είναι προδιαγεγραμμένη.

Δεν πιστεύω ότι αξίζουν σε κανένα λαό αυτά που περνάνε οι Έλληνες να τελευταία πέντε χρόνια, τουλάχιστον να σώσουμε ότι σώζεται.

Β.Σ

Eurogroup: Το πλήρες κείμενο του ανακοινωθέντος
Παρασκευή, 20 Φεβρουαρίου 2015
http://www.naftemporiki.gr/finance/story/918874/eurogroup-to-plires-keimeno-tou-anakoinothentos

Ο ΑΠΑΓΟΡΕΥΜΕΝΟΣ ΑΡΑΒΑΣ ΠΟΙΗΤΗΣ

Ο σύριος ποιητής Adonis (ψευδώνυμο του Ali Ahmad Said Esber) θεωρείται ο μεγαλύτερος σύγχρονος άραβας ποιητής. Παρόλα αυτά στα περισσότερα αραβικά κράτη είναι απαγορευμένος και τον διαβάζουν κρυφά. Αυτές τις μέρες αναρωτιόμουν τι θα έλεγε σήμερα για όσα συμβαίνουν στην πατρίδα του τη Συρία, στην Παλαιστίνη, στο Ιράκ… Πριν από αρκετά χρόνια είχα την τύχη να τον γνωρίσω και να του πάρω συνέντευξη για το «Έψιλον» της Κυριακάτικης Ελευθεροτυπίας. Την αναζήτησα στο αρχείο μου για να θυμηθώ τι έλεγε τότε και αποφάσισα να την αναδημοσιεύσω εδώ. Μάλλον και σήμερα θα έλεγε πάλι ότι «Οι ποιητές δεν μπορεί παρά να είναι ενάντια σε κάθε πόλεμο» και θα επέμενε ότι «Η αλήθεια ήταν πάντα, σε κάθε εποχή, περιθωριακή».

Ο ΑΠΑΓΟΡΕΥΜΕΝΟΣ ΠΟΙΗΤΗΣ
ADONIS

“ΜΟΝΟ Ο,ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΠΕΡΙΘΩΡΙΑΚΟ ΔΙΑΔΙΔΕΙ ΤΗΝ ΑΛΉΘΕΙΑ”

adonis

Η ποίησή του είναι απαγορευμένη σε πολλά αραβικά κράτη, αλλά τον διαβάζουν κρυφά. Δηλώνει άθεος, καταδικάζει τον φονταμενταλισμό και πιστεύει πως μόνον η κακή ποίηση μπορεί να γίνει υπηρέτης μιας ιδεολογίας. Ο σύριος ποιητής Αδωνις έχει κι άλλα πολλά να μας πει…

συνέντευξη στη Βασιλική Σιούτη

Ο κορυφαίος Άραβας ποιητής, Άδωνις, είναι έτσι όπως φανταζόμαστε όλοι τους ποιητές: πράος, ευγενικός, προσηνής…
Μια γλυκιά αύρα σε τυλίγει με το που θα καθίσεις απέναντί του και θα σου σφίξει το χέρι. Ήταν μεγάλη έκπληξη όταν τον άκουσα να μιλά τόσο αποφασιστικά για την «11η Σεπτεμβρίου», δηλώνοντας ότι ο Μπιν Λάντεν δεν ήταν παρά μία μαριονέτα στην υπόθεση αυτή. Με αυτό το θάρρος της γνώμης του ποιητή που δεν σιωπά και δε φοβάται να φωνάζει τη δική του αλήθεια, ίσως συνεχίσει να παραμένει για αρκετό καιρό ακόμα στις λίστες των υποψηφίων για νόμπελ, χωρίς ωστόσο να του δίδεται.

Ο Άδωνις θεωρείται ο πρώτος που ανανέωσε την αραβική ποίηση (αν και δεν του αρέσει να αποκαλείται η ποίησή του αραβική, αφού θεωρεί κάθε ποίηση οικουμενική), ωστόσο στα περισσότερα αραβικά κράτη τα βιβλία του είναι απαγορευμένα. Πριν από λίγες μέρες ήρθε στην Αθήνα από το Παρίσι όπου ζει (από το 1985) για την παρουσίαση μιας ποιητικής του συλλογής υπό τον τίτλο «Αρχές και αναλογίες» (εκδόσεις Ελληνικά Γράμματα, μετάφραση Ελένη Κονδύλη Μπασούκου).

Στο Γαλλικό Ινστιτούτο όπου έγινε η παρουσίαση «δεν έπεφτε καρφίτσα», κάτι όχι και τόσο σύνηθες στις ημέρες μας, και μάλιστα για ποιητή ο οποίος μεταφράζεται για πρώτη φορά στην Ελλάδα. Στις λίγες μέρες που έμεινε βρήκε την ευκαιρία να συναντήσει τους δύο έλληνες ποιητές φίλους του, τον Τίτο Πατρίκιο και τον Δημήτρη Άναλι. Με τον δεύτερο μάλιστα, αποτελούν «τριανδρία» στο Παρίσι, που συμπληρώνεται από τον γνωστό συγγραφέα Πέτερ Χάντκε. Ο Χάντκε μάλιστα προέτρεψε τον Άδωνι και τον Άναλι να γράψουν ένα βιβλίο που αποτελείται από επιστολές που ανταλλάσσουν οι δύο ποιητές. Το βιβλίο κυκλοφόρησε στο Παρίσι, μεταφράστηκε στην Γερμανία από τον Χάντκε και πήρε πολύ καλές κριτικές, στην Ελλάδα, ωστόσο παραμένει άγνωστο.

Ο Αλί Αχμέτ Σαϊντ Εσμπέρ -το πραγματικό όνομα του Άδωνι- ήταν ο πρωτότοκος γιος μιας φτωχής οχταμελούς αγροτικής οικογένειας στη Συρία. Δεν θα είχε καμία δυνατότητα να σπουδάσει εάν το «θράσος» του δεν τον οδηγούσε να παρουσιαστεί μπροστά στον πρόεδρο της Συρίας κατά τη διάρκεια μίας περιοδείας. Αφού κατόρθωσε να σταθεί μπροστά του, αποσπώντας του την προσοχή, του ζήτησε να τον αφήσει να του απαγγείλει ένα αραβικό δημοτικό τραγούδι και ως αντάλλαγμα εκείνος να τον σπουδάσει. Και τα κατάφερε. Ωστόσο η ζωή του επιφύλασσε μερικές περιπέτειες ακόμα.

Τον συναντήσαμε μαζί με τον ποιητή Δημήτρη Άναλι στο ξενοδοχείο του. Συζητήσαμε πίνοντας καφέ, αφού πρώτα φιλολογήσαμε περί της ορθής ονομασίας του «αραβικού», «τουρκικού» ή «ελληνικού» καφέ.

-Πως αισθάνεται ένας κοσμοπολίτης άραβας μετά όσα ακολούθησαν την 11η Σεπτεμβρίου;

«Όλα αυτά άρχισαν σαν ένα θέατρο. Δεν μπορώ να μιλήσω για το θάνατο, γιατί στο θάνατο δεν υπάρχουν προβλήματα. Τα προβλήματα τα έχει η ζωή. Τα γεγονότα αυτά με βοήθησαν να καταλάβω καλύτερα την παγκόσμια και ιδιαίτερα την αμερικανική πολιτική».

-Τι εννοείτε;

«Δεν μπορούσα να φανταστώ πριν την 11η Σεπτεμβρίου ότι υπήρχε μία τέτοια διάθεση αλλαγής του κόσμου ολόκληρου. Έχω την εντύπωση ότι όλα είχαν ενορχηστρωθεί πολύ πριν. Ο Μπιν Λάντεν δεν είναι ικανός να σκηνοθετήσει και να μοντάρει ένα τέτοιο έργο».

-Αλήθεια δεν πιστεύετε ότι εκείνος σχεδίασε την 11η Σεπτεμβρίου;

«Πιστεύω ότι ο Μπιν Λάντεν υπήρξε ένα μέσο. Υπήρξε μέρος αυτού του μεγάλου θεάτρου, αλλά είναι ανίκανος να στήσει μόνος του κάτι τέτοιο. Αυτό φυσικά δε σημαίνει ότι δεν καταδικάζω τον Μπιν Λάντεν».

-Πόσο πιο δύσκολη έχει γίνει η ζωή για τους Άραβες;

«Πολύ, και θα γίνει ακόμα πιο δύσκολη σε όλους τους τομείς. Ίσως όμως προκύψει και κάτι καλό. Ίσως ταρακουνήσει τα φονταμενταλιστικά κράτη όπως τη Σαουδική Αραβία να καθαρίσουν».

-Αφγανιστάν, Ιράκ… αύριο ποιος ξέρει ποιος έχει σειρά. Πώς αντιδρά στο θέαμα των πολέμων η καρδιά ενός ποιητή;

«Οι ποιητές δεν μπορεί παρά να είναι ενάντια σε κάθε πόλεμο. Εγώ είμαι άθρησκος και αντίθετος με κάθε φονταμενταλισμό, αντίθετος με τον αμερικανικό ιμπεριαλισμό και την αμερικανική πολιτική, αλλά τι μπορώ να κάνω;»

-Ποια είναι η πατρίδα σας;

«Η ποίηση και ο λόγος είναι η πατρίδα μου».

-Την ιστορία τελικά τη γράφουν πάντα οι νικητές;

«Πάντα».

-Δηλαδή, η αλήθεια δεν έχει και πολλές πιθανότητες επιβίωσης από εποχή σε εποχή;

«Η αλήθεια ήταν πάντα, σε κάθε εποχή, περιθωριακή».

-Μόνο οι ποιητές μεταφέρουν την αλήθεια στο πέρασμα του χρόνου;

«Ο,τι είναι περιθωριακό, αυτό πάντα διαδίδει την αλήθεια. Για παράδειγμα, ο Στάλιν ήταν κυρίαρχος, αλλά όχι σπουδαίος. Σπουδαίος ήταν ο Μαγιακόφσκι, που δεν άντεξε».

-Ο Γ. Ρίτσος, με τον οποίο ήσασταν φίλοι, υπήρξε «στρατευμένος» στην υπόθεση της Αριστεράς. Εσείς θα μπορούσατε να «στρατευθείτε» για κάποια ιδέα;

«Όχι. Για εμένα ποτέ η ποίηση δεν μπορεί να είναι εργαλείο. Ποτέ η μεγάλη ποίηση δεν υπήρξε υπηρέτης κάποιας ιδεολογίας. Μόνο η κακή ποίηση».

-Ο Μαγιακόφσκι…

«Αυτοκτόνησε. Προσπάθησε να κάνει την ποίηση μέρος της επανάστασης -όχι το αντίθετο- και απέτυχε. Δεν άντεξε. Γι’ αυτό και αυτοκτόνησε. Η ποίηση του Ρίτσου, αυτή που έχω διαβάσει, δεν είναι κομμουνιστική. Δημιούργησε έναν παράλληλο κόσμο, δεν μίλησε απευθείας για τον κομμουνισμό. Μιλούσε για την καθημερινή ζωή. Ως άνθρωπος μπορεί να ήταν κομμουνιστής, αλλά αυτό είναι άλλο. Στην ποίηση μεταφέρεις την εμπειρία, όχι την πληροφορία. Μια ερωτική εμπειρία, για παράδειγμα, όταν τη μεταφέρεις στην ποίηση δεν μιλάς για τα μαλλιά, τα μάτια, το σώμα. Φτιάχνεις έναν φανταστικό παράλληλο κόσμο που να ανταποκρίνεται αισθητικά στα βιώματά σου. Ο Ρίτσος μιλούσε για το πνεύμα της επανάστασης, δεν περιέγραφε ρεαλιστικές καταστάσεις. Το αντίθετο ήταν ο Λουί Αραγκόν. Ο Αραγκόν έγραφε απευθείας για τον κομμουνισμό, και αυτό δεν μου άρεσε καθόλου».

-Γιατί δεν ακούγεται πια η φωνή των ποιητών; Δεν μιλάνε; Δεν τους αφήνουν να ακουστούν;

«Όπως σας είπα και πριν, σε κάθε εποχή, σε κάθε καθεστώς, οι ποιητές ήταν περιθωριακοί. Ο Μαλαρμέ δεν μπορούσε να βρει ούτε εκδότη. Στις μέρες μας είναι και η θορυβώδης και εύκολη κουλτούρα της εποχής που σκεπάζει τη φωνή τους. Αν ερχόταν εδώ σήμερα ο Μπετόβεν ο ίδιος για να δώσει ένα κοντσέρτο και την ίδια στιγμή σε άλλο μέρος έδινε συναυλία και ο Μάικλ Τζάκσον, πού θα πήγαινε ο κόσμος; Αναντίρρητα ο Μάικλ Τζάκσον θα συγκέντρωνε πολύ περισσότερους. Πολιτιστικά, ζούμε σε μία περίοδο παρακμής, και γι’ αυτό είμαστε όλοι υπεύθυνοι».

-Ο Δημήτρης Άναλις μου έχει πει -εγώ δεν το έχω διαβάσει- ότι το Κοράνι σε δύο τρία εδάφια καταδικάζει τους ποιητές, γιατί ο λόγος είναι του θεού.

«Κάθε θρησκεία είναι εναντίον της ποίησης. Όλες οι θρησκείες και κυρίως οι μονοθεϊστικές ισχυρίζονται ότι αυτές κατέχουν το λόγο της αλήθειας, ενώ η ποίηση ήταν πάντα, και πριν τις θρησκείες, ένας τρόπος να πεις την αλήθεια. Το κλειδί της αλήθειας. Οι θρησκείες εξόρισαν και την ποίηση και τη γνώση. Ο χριστιανισμός, ο ισλαμισμός και ο ιουδαϊσμός είναι παρακμιακές θρησκείες».

-Τις πολυθεϊστικές θρησκείες, όπως το ελληνικό δωδεκάθεο, τις βρίσκετε πιο ενδιαφέρουσες;

«Όλοι οι πολιτισμοί πριν το μονοθεϊσμό ήταν πιο ενδιαφέροντες. Των Ελλήνων, των Σουμέριων, της Βαβυλωνίας… Το ότι επέλεξα το όνομα Άδωνις δεν είναι τυχαίο».

-Αλήθεια, γιατί το επιλέξατε;

«Βασικά γιατί όταν άρχισα να στέλνω σε εφημερίδες ποιήματα που τα υπέγραφα με το όνομά μου δεν τα δημοσίευε κανείς. Όταν τα υπέγραψα ως Άδωνις, τα δημοσίευσαν αμέσως».

-Δεν φανερώνει ναρκισσισμό η επιλογή του συγκεκριμένου ονόματος ανάμεσα σε τόσα άλλα της ελληνικής μυθολογίας;

«Για εμένα ήταν το μέσο να βγω από τον εαυτό μου. Το άλλο μου όνομα είναι πιο ναρκισσιστικό. Ο Άδωνις είναι ο «άλλος». Μία μέρα διάβασα το μύθο του Άδωνι. Λίγο καιρό αργότερα, ενώ περπατούσα δίπλα σε ένα ποτάμι -το οποίο ονομάζεται Άδωνις- κι έβλεπα τα νερά του, που όταν βρέχει παίρνουν κόκκινο χρώμα, σκέφτηκα: να! είσαι σαν τον Άδωνι και οι εκδότες σαν τον κάπρο που θέλει να σε σκοτώσει. Τότε έστειλα τα ποιήματά μου στους εκδότες με το όνομα αυτό και τα δέχθηκαν αμέσως. Με κάλεσαν μάλιστα να πάω να με γνωρίσουν. Όταν με είδαν έτσι μικρό, φτωχό και κακοντυμένο, δεν πίστευαν ότι ο Άδωνις ήμουν εγώ».

-Ο ισλαμισμός και ο φονταμενταλισμός πώς έχει επιδράσει στον αραβικό πολιτισμό;

«Μιλάμε για μουσουλμανικές κοινωνίες. Είναι φυσικό να υπάρχει φονταμενταλισμός. Αυτό δεν είναι καινούργιο. Αυτό που είναι καινούργιο είναι η ιδεολογικοποίησή του. Και αυτό είναι πράγματι πρόβλημα».

-Ποια απελπισία ή τι άλλο μπορεί να οδηγεί στην Παλαιστίνη μία γυναίκα έγκυο, που κουβαλάει τη ζωή, να γίνεται ζωντανή βόμβα και να σπέρνει το θάνατο;

«Είμαι αντίθετος με κάθε μορφή βίας. Είναι παράλογο, είναι τραγικό, ωστόσο μπορώ να το καταλάβω. Είμαστε υποχρεωμένοι να το καταλάβουμε όλοι. Πώς να βγούνε από αυτήν την τραγωδία; Έχετε καμία ιδέα;»

-Αλήθεια, το μέρος όπου γεννηθήκατε ονομάζεται Λαοδίκεια;

«Ναι, είναι μια περιοχή απ’ όπου πέρασε και ο Μέγας Αλέξανδρος. Επίσης είναι κοντά εκεί όπου οι Φοίνικες εφηύραν το αλφάβητο».

-Πώς εξηγείτε ότι οι λαοί που έχουν τους παλαιότερους πολιτισμούς έχουν μείνει πίσω σήμερα;

«Θα χρειάζονταν πολλοί, ιστορικοί, ανθρωπολόγοι, ειδικοί επιστήμονες για να απαντήσουν στην ερώτηση αυτή. Νομίζω ότι υπάρχει ένας συνδυασμός αιτίων. Γιατί η Ελλάδα του Αισχύλου, του Πλάτωνα, του Αριστοτέλη τελείωσε; Πρέπει να καταλάβουμε ότι και οι πολιτισμοί πεθαίνουν».

-Υπάρχει σοβαρό πρόβλημα ελευθερίας στα αραβικά καθεστώτα. Σας απασχολεί αυτό;

«Φυσικά. Τα βιβλία μου είναι απαγορευμένα σε πολλά κράτη. Τα διαβάζουν όμως στα κρυφά. Είναι επακόλουθο να υπάρχει το πρόβλημα αυτό από τη στιγμή που υπάρχουν δικτατορικά καθεστώτα».

-Και γιατί, κατά τη γνώμη σας, υπάρχουν τόσα δικτατορικά καθεστώτα στα αραβικά κράτη;

«Ρωτήστε τις ΗΠΑ, όχι εμένα».

link για τον Άδωνι

http://en.wikipedia.org/wiki/Adunis
http://www.poetryfoundation.org/bio/adonis
http://www.poets.org/poetsorg/poet/adonis
http://www.theguardian.com/culture/2012/jan/27/adonis-syrian-poet-life-in-writing

Η διαφωνία δεν αρκεί αν δε φαίνεται

Της Βασιλικής Σιούτη

2012-11-27T131408Z_255518040_BM2E8BR12R101_RTRMADP_3_EUROZONE-GREECE-GERMANY-DEBT.JPG_b2
Όταν πριν από λίγο καιρό, κάποιοι ελβετοί δημοσιογράφοι ζήτησαν από τον γερμανό υπουργό Εξωτερικών, Βόλφγκανγκ Σόιμπλε, να σχολιάσει ορισμένα αρνητικά δημοσιεύματα που γράφτηκαν για αυτόν στον ελληνικό τύπο, μίλησε για ανοησίες κάποιων εφημερίδων και για μεμονωμένες περιπτώσεις. Στη συνέχεια τους αποστόμωσε, δηλώνοντας τους πως όταν η ελληνική Βουλή ψήφισε για τις απολύσεις δημοσίων υπαλλήλων, στην Αθήνα διαδήλωσαν μόνο 3.000 άνθρωποι. Και για εκείνον αυτό είναι που έχει σημασία. Ότι τα μέτρα εφαρμόζονται και η ελληνική κοινωνία δεν αντιδρά.
Είναι όμως έτσι; Και που ξέρει ο Σόιμπλε πόσοι Έλληνες κατεβαίνουν στις διαδηλώσεις, αφού όπως είχε πει -στους ίδιους δημοσιογράφους- δεν ασχολείται με το τι γράφουν οι εφημερίδες (ειδικά οι ελληνικές) γιατί έχει σοβαρές δουλειές να κάνει;
Κι όμως, ο Σόιμπλε γνωρίζει πολύ καλά πόσοι βγαίνουν στους δρόμους, καθώς ζητά πληροφόρηση από τους συνεργάτες του, ώστε να έχει ιδία άποψη για το κατά πόσο αντέχουν οι Έλληνες. Για αυτό και σε όποιον του λέει ότι η πολιτική αυτή δεν είναι αποδεκτή στην Ελλάδα, του απαντά με αυταρέσκεια να πάει να δει πόσοι είναι αυτοί που διαμαρτύρονται.

Ακόμα και όταν κάποιες -ελάχιστες- φορές οι εκπρόσωποι της ελληνικής κυβέρνησης στις συναντήσεις που έχει μαζί τους, πάνε να του ψελλίσουν ότι «ο ελληνικός λαός δεν αντέχει άλλα βάρη», τους αγνοεί σχεδόν επιδεικτικά, πιστεύοντας ότι υπερβάλλουν.
Το περίφημο «success story» ήταν γερμανικό επικοινωνιακό εφεύρημα για την προεκλογική καμπάνια της Μέρκελ . Εκείνοι αποφάσισαν να παρουσιάσουν την αντιμετώπιση του ελληνικού προβλήματος ως γερμανικό «success story». Το μήνυμα ήταν «στην Ελλάδα τα καταφέραμε». Άρεσε όμως, στο επιτελείο του Σαμαρά και το υιοθέτησαν κι εκείνοι με τα γνωστά αποτελέσματα. Για να πείσουν, ωστόσο, στη Γερμανία για το «success story» θα έπρεπε να μην κουνηθεί φύλλο στην Ελλάδα μέχρι τις γερμανικές εκλογές. Κι αυτό τους έδωσαν να το καταλάβουν καλά στην κυβέρνηση, η οποία έκανε και κάνει ότι μπορεί για να τους ικανοποιήσει.
Το ερώτημα είναι: θα έπρεπε; Είναι αυτό προς το δικό της συμφέρον; Ακόμα κι αν δεχθούμε ότι η κυβέρνηση Σαμαρά θέλει διακαώς να διαπραγματευθεί με τη Γερμανία και να την πιέσει να υποχωρήσει, πόσες πιθανότητες έχει να το πετύχει με έναν λαό που δεν αντιδρά και αποδέχεται κάθε νέο σκληρότερο μέτρο αδιαμαρτύρητα;

Γνωρίζουμε καλά όλοι εδώ ότι η ελληνική κοινωνία φτωχοποιείται και τα δύο τρίτα της αντιμετωπίζουν σοβαρές δυσκολίες. Τα φτωχότερα στρώματα εξαθλιώνονται και μεγάλο τμήμα του πληθυσμού αγωνίζεται για την επιβίωση πλέον. Δεν είναι οι 3 χιλιάδες και κάποιες «συντεχνίες» μόνο, που διαφωνούν, όπως (θέλει να) πιστεύει ο Σόιμπλε. Είναι εκατομμύρια, αλλά είναι απελπισμένοι, απογοητευμένοι, σε απόγνωση.
Κάποιοι τους έχουν πείσει ότι δεν μπορούν να αλλάξουν τίποτα. Δεν είναι έτσι όμως. Σε αυτή την περίπτωση ο Σόιμπλε δεν θα ενδιαφερόταν να μαθαίνει πόσοι έλληνες κατεβαίνουν στους δρόμους. Κι αν έβλεπε να είναι εκατομμύρια, δεν θα μπορούσε να ισχυριστεί ότι η πολιτική του εγκρίνεται από τον ελληνικό λαό. Αλλά και η διαπραγματευτική ικανότητα της χώρας θα μεγάλωνε, αν έβλεπαν οι Γερμανοί ότι υπάρχει αντίδραση.
Συμπέρασμα: Η ελληνική κοινωνία δεν αρκεί να διαφωνεί με την πολιτική που επιβάλλουν οι δανειστές. Πρέπει και να το δείχνει.

(δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα Επενδυτής)

Η Ελλάδα ως γερμανικό λάφυρο

104091g-1870190db763a0344c41af125166739f

Της Βασιλικής Σιούτη

Ως λάφυρο που απέκτησαν κατά τον «πόλεμο» για τον έλεγχο της κρίσης επιδεικνύουν την Ελλάδα οι Γερμανοί, ενόψει των εθνικών τους εκλογών. Με τον ίδιο τρόπο δε χάνουν ευκαιρία να επιδείξουν και την ομηρία της χώρας. Δεν ήταν μόνο το υποτιμητικό νεύμα της Μέρκελ στον έλληνα πρωθυπουργό κατά τη διάρκεια της συνάντησης του Βερολίνου για την αντιμετώπιση της ανεργίας-ειδικά στο νότο, που η πολιτική της προκάλεσε. Αυτό (η ομηρία) ήταν και το νόημα των σχετικά πρόσφατων δημοσιευμάτων του γερμανικού τύπου για τα δισεκατομμύρια ευρώ που προσδοκώνται από τα ελληνικά κοιτάσματα.

images (1)
«Η Ελλάδα έχει πλούτο. Θα πάρουμε όλα όσα μας χρωστάνε. Δεν χαθεί ούτε ευρώ». Αυτό είναι το μήνυμα προς το γερμανικό λαό. Επιθυμούν να δείξουν ότι κάνουν το σωστό για το «έθνος» τους και ότι από την κρίση αυτή δεν θα βγούνε χαμένοι, γιατί την ελέγχουν και κυρίως ελέγχουν –όλο και περισσότερο- την Ελλάδα, που έχει προσδεθεί στο άρμα της. Όχι από επιλογή των πολιτών της, αλλά από επιλογή των κυβερνώντων.
Γι’ αυτό, κι ενώ καιρό τώρα, ακόμα και το ΔΝΤ, διαπιστώνει ότι το πρόγραμμα των μνημονίων δεν βγαίνει, οι Γερμανοί δε δέχονται καμία συζήτηση για κούρεμα. Μόνο για μείωση επιτοκίων και επιμήκυνση της αποπληρωμής, θα συζητήσουν, απ’ ότι λένε οι πληροφορίες, κι αυτά με βαριά ανταλλάγματα

Germany Greece

“Griechenland muss liefern”. H φράση αυτή (που σημαίνει «η Ελλάδα πρέπει να συνεισφέρει» ) επαναλαμβάνεται σχεδόν πεισματικά κάθε τόσο, από τους γερμανούς πολιτικούς όταν μιλούν για την ελληνική κρίση και την αντιμετώπισή της. Η εικόνα που έχουν εκείνοι για την κατάσταση της χώρας, αλλά και ο τρόπος που σκέφτονται, δεν έχει καμία σχέση με την αντίληψη που έχουν οι Έλληνες για την κατάστασή τους. Όσο για τα αισθήματα συμπόνιας ή αλληλεγγύης που ο Κωστής Χατζηδάκης πρόσφατα ευχήθηκε (και όχι απαίτησε) να επιδείξουν οι Γερμανοί, ήταν χαρακτηριστική η απάντηση που έλαβε την επομένη από τον γερμανικό τύπο και η οποία έλεγε: «Ούτε να το σκέφτεστε».

Δεν κρύβουν άλλωστε, ότι το μόνο που τους ενδιαφέρει είναι να τηρηθούν τα μνημόνια και να μη χάσει η Γερμανία ούτε ένα ευρώ. Κάθε της κίνηση, δεν εξυπηρετεί παρά μόνο τα δικά της εθνικά συμφέροντα κι αυτό, όπως αναφέρουν έμπειροι πολιτικοί αναλυτές, προέρχεται από την έντονη «αίσθηση χρέους προς την πατρίδα» που έχουν σχεδόν όλοι οι γερμανοί πολιτικοί.
Σχετικά με τη φιλολογία που καλλιεργήθηκε εδώ και αρκετούς μήνες, ότι επίκειται νέο κούρεμα του χρέους, Μέρκελ, Σόιμπλε, Βεστερβέλε και Άσμουσεν ξεκαθάρισαν και πρόσφατα, σε όλους τους τόνους ότι δεν το βλέπουν. Παρότρυναν μάλιστα τους Έλληνες να μην το συζητάνε γιατί τους αποπροσανατολίζει από τις μεταρρυθμίσεις. Αλλά ακόμα και ο εκπρόσωπος των Χριστιανοδημοκρατών για θέματα προϋπολογισμού Ν.Μπάρτλε δήλωσε πρόσφατα –χωρίς να κρύβει τον εκνευρισμό του- ότι η συζήτηση περί κουρέματος «δημιουργεί λάθος προσδοκίες και είναι εντελώς ξεκάρφωτη».

samaras-merkel1
Όσο για τις πιέσεις του ΔΝΤ, τη Γερμανία μάλλον δεν θα την ενοχλούσε καθόλου τώρα μία αποχώρησή του, καθώς όπως αναφέρει ανεπισήμως και γερμανός αξιωματούχος, «Θα ξεφορτωνόταν μερικούς ενοχλητικούς που πιέζουν για κούρεμα και ταυτόχρονα θα γινόταν απόλυτα κυρίαρχη». Στην ερώτηση αν υπάρχει καμία περίπτωση η γερμανική κυβέρνηση να συζητήσει τελικά για νέο κούρεμα, απαντά σκωπτικά : «Μόνο αν στην κυβέρνηση έρθει το Die Linke» (σ.σ το κόμμα της αριστεράς).
Η γερμανική κυβέρνηση έχει, εδώ και καιρό, συγκεντρώσει κάθε πληροφορία για τον πλούτο που υπάρχει στην Ελλάδα: την ακίνητη δημόσια περιουσία, της οποίας η πώληση είχε εκτιμηθεί αρχικά ότι θα αποφέρει 50 δισ. και τώρα έχει πέσει στα μισά, τις καταθέσεις που υπολογίζονται στα 160 δισεκατομμύρια ευρώ, ακόμα και τον χρυσό και τα χρήματα που «κρύβουν οι Έλληνες στα σεντούκια», τα οποία -σύμφωνα με κάποια έκθεση- υπολογίζονται γύρω στα 10 δισ. Υπάρχουν επίσης τα προσδοκόμενα έσοδα από τους υδρογονάνθρακες. Έξω από τους υπολογισμούς τους δε μένει ούτε η ιδιωτική ακίνητη περιουσία.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις αυτές, υπολογίζουν ότι στη χώρα υπάρχει ένας πλούτος ενός τρισεκατομμυρίου ευρώ, μέρος του οποίου αρκεί για να υπερκαλύψει το χρέος. Με ποιον τρόπο (δίκαιο ή άδικο) θα γίνει αυτό, δεν τους απασχολεί ιδιαιτέρως. Το σκεπτικό τους είναι ότι «υπάρχει πλούτος, άρα μπορείτε να πληρώσετε». «Γιατί να χαρίσει ο Γερμανός φορολογούμενος στους Έλληνες έστω και ένα ευρώ;» είναι μια κουβέντα που επαναλαμβάνουν συχνά οι γερμανοί βουλευτές.

Η γερμανική κυβέρνηση δε συζητά περί κουρέματος –από το οποίο θα ζημιώνονταν αυτή τη φορά και η ίδια- αλλά δεν θα αρνηθεί να συζητήσει για μείωση επιτοκίων και επιμήκυνση της αποπληρωμής. Αυτό δε θα μείωνε το βάρος και θα έθετε άλλη μια γενιά ελλήνων σε ομηρία. Θεωρείται περίπου βέβαιο όμως ότι κάτι τέτοιο θα συνοδευόταν με (νέα) βαριά ανταλλάγματα και εξασφαλίσεις, όπως έγινε τις προηγούμενες φορές (με το αγγλικό Δίκαιο, τον ειδικό λογαριασμό, τη δικαιοδοσία των δικαστηρίων του Λουξεμβούργου). «Ίσως αυτή τη φορά, όπως έχει ακουστεί, τα ανταλλάγματα να είναι ακόμα μεγαλύτερα και να σχετίζονται ακόμα και με παραχώρηση εθνικής κυριαρχίας». Μία από τις «ιδέες» που έχουν συζητηθεί είναι η δημιουργία ταμείου των δανειστών στον οποίο θα πηγαίνει απευθείας μέρος των φόρων που εισπράττονται.

Η γερμανίδα καγκελάριος σε αυτήν την άτυπη προεκλογική περίοδο που έχει ξεκινήσει, θέλει να δείξει στους πολίτες της χώρας της ότι η Γερμανία ελέγχει την κατάσταση στον επικίνδυνο νότο.
Δεν είναι λίγοι αυτοί που σχολιάζουν, όπως έγινε πρόσφατα μετά την συνάντηση για την ανεργία στο Βερολίνο, ότι η Α. Μέρκελ «χρησιμοποιεί τους ηγέτες του νότου ως ντεκόρ στις φωτογραφίες». Η ελληνική κυβέρνηση, πάντως, αυτή την περίοδο ούτε που διανοείται να δυσαρεστήσει με οποιονδήποτε τρόπο τους Γερμανούς. Είναι ίσως χαρακτηριστικό ότι ο Α.Σαμαράς υποδέχθηκε τον υπουργό Εξωτερικών στο Μέγαρο Μαξίμου λέγοντας του: «Σας ευχαριστώ που είστε φίλος μας», υποδηλώνοντας την αδυναμία της ελληνικής κυβέρνησης να εκφράσει ένα διαφορετικό λόγο, ακόμα και τη στιγμή που όλοι διαπιστώνουν ότι το πρόγραμμα που η Γερμανία πιέζει να εφαρμοστεί, οδηγεί τη χώρα στα βράχια.

Η δικομματική (πλέον) κυβέρνηση έχει αποφασίσει από καιρό να επενδύσει στις ελληνογερμανικές σχέσεις, οι οποίες φυσικά δεν μπορεί να είναι ισότιμες. Ο άνθρωπος του πρωθυπουργού που έχει την εποπτεία των σχέσεων αυτών, είναι ο Μάκης Παπασταύρου, ο οποίος πριν από μερικούς μήνες είχε ανανεώσει –εκ μέρους της ελληνικής κυβέρνησης- τους όρους της ελληνογερμανικής συμφωνίας. Στο πλαίσιο μάλιστα της «ελληνογερμανικής εταιρικής σχέσης» υπάρχει οργασμός πρωτοβουλιών με τον δραστήριο Γ.Φούχτελ και όχι μόνο. Σχεδόν κάθε υπουργείο έχει έναν γερμανό «επιθεωρητή» που το επισκέπτεται σε τακτά διαστήματα και δίνει τις κατευθύνσεις του.
SAMARAS-MERKEL-STRATIOTIKES-TIMES
Η επίσκεψη του Βόλφγκανγκ Σόιμπλε στην Αθήνα στις 18 Ιουλίου παρουσιάζεται από την κυβέρνηση ως ψήφος εμπιστοσύνης της Γερμανίας σε αυτήν και είναι αληθές. Οι πληροφορίες αναφέρουν ότι ήταν ο «προστατευόμενος» του Σόιμπλε, ο Γ.Στουρνάρας που τον (προς)κάλεσε προς βοήθεια, όταν αποχωρούσε η ΔΗΜΑΡ και υπήρχαν φόβοι για το μέλλον της κυβέρνησης αλλά και του ιδίου. Είναι γνωστό ότι οι προσωπικές σχέσεις του με τον Ευ.Βενιζέλο, που απέκτησε ξαφνικά καθοριστικό ρόλο στην κυβέρνηση, δεν είναι καλές. Παρ’ όλα αυτά, οι φόβοι του έλληνα υπουργού Οικονομικών ήταν μάλλον υπερβολικοί, καθώς ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ αντιλαμβάνεται τη χρησιμότητα του και σε καμία περίπτωση δεν θα προέβαινε σε μία κίνηση που θα ενοχλούσε τη Γερμανία
stournaras scheuble
Γερμανοί δημοσιογράφοι εκτιμούν ότι το ταξίδι αυτό γίνεται κυρίως για να περάσει στους γερμανούς πολίτες το μήνυμα ότι «η ελληνική κρίση είναι υπό έλεγχο», καθώς όπως υποστηρίζουν «ο Σόμπλε μιλάει συνεχώς με τον Στουρνάρα και συναντιέται κάθε τόσο μαζί του. Δεν υπήρχε κάτι για το οποίο θα χρειαζόταν να έρθει στην Ελλάδα για να συνεννοηθούν. Τα θέματα της ατζέντας που θα ανακοινωθούν, έχουν όλα συζητηθεί καιρό τώρα» υποστηρίζουν και προεξοφλούν ότι η επίσκεψη θα κρατήσει μόλις λίγες ώρες.

Κατά τ΄άλλα «η στροφή του Σαμαρά εδώ κι ένα χρόνο έχει εντυπωσιάσει τη γερμανική κυβέρνηση» αναφέρουν. «Ο Βενιζέλος ήταν πάντα ο σταθερός συνομιλητής. Για τη ΔΗΜΑΡ αρχικά νόμιζαν ότι το πρόβλημα ήταν πιο σοβαρό, αλλά η ανησυχία τους κράτησε λίγες ώρες. Όχι, πως δεν υπάρχει φόβος για το αν θα αντέξει η κυβέρνηση. Η Γερμανία έχει κάνει πολλά. Έχει στήσει έναν τεράστιο μηχανισμό για να ελέγξει την κρίση. Δεν θέλει εκπλήξεις».
Αυτό το τελευταίο, θα είναι μάλλον και το μήνυμα που θα μεταφέρει ο Β.Σόιμπλε στην ελληνική κυβέρνηση, αν και το ίδιο επιθυμεί και αυτή. Άλλωστε στη Γερμανία ελπίζει για τη σωτηρία της, αγνοώντας ίσως τη ρήση ενός άλλου Γερμανού, του Οτο φον Μπίσμαρκ που έλεγε ότι «Το πεπρωμένο των αδύναμων είναι να καταβροχθίζονται από τους δυνατούς».
siouti@ependytis.gr

,

Ο Heiner Flassbeck, ο Κώστας Λαπαβίτσας και οι συζητήσεις στην Κύπρο για το plan b

της Βασιλικής Σιούτη

Μπορεί η Κύπρος να απέρριψε,πριν λίγες μέρες όταν συζητήθηκε, το ενδεχόμενο εξόδου της από την ευρωζώνη, το θέμα όμως έχει τεθεί πλέον στην κυπριακή κοινωνία αλλά και στην πολιτική σκηνή και η συζήτηση έχει ανοίξει. Την περασμένη εβδομάδα βρέθηκαν στο νησί δύο γνωστοί οικονομολόγοι, ο Κ.Λαπαβίτσας από την Αγγλία και ο Heiner Flassbeck από τη Γερμανία για να συζητήσουν το πιθανό σχεδιασμό του σχετικού plan b. Η πρωτοβουλία ήταν του ΑΚΕΛ, αλλά πραγματοποιήθηκαν συναντήσεις με πρόσωπα από όλο το πολιτικό φάσμα.
lapavitsas

Ο Κύπριος υπουργός Εξωτερικών Γιάννης Κασουλίδης σε συνέντευξή του στη γερμανική Frankfurter Allgemeine Zeitung την περασμένη εβδομάδα παραδέχθηκε ότι η Λευκωσία έφτασε στο σημείο «να ζυγίσει σοβαρά την έξοδο από το κοινό νόμισμα». Σύμφωνα με πληροφορίες από την κυπριακή κυβέρνηση όμως, γρήγορα διαπίστωσαν ότι ένα τέτοιο ενδεχόμενο δεν μπορεί να εξεταστεί σοβαρά στο παρά 5 και χωρίς καμία προετοιμασία. «Άρα, στην πραγματικότητα δεν είχαμε καμία επιλογή πέρα από το να υποκύψουμε» αναφέρει κύπριος αξιωματούχος.

Το θέμα όμως έχει πέσει στο τραπέζι και απασχολεί σοβαρά όλα τα κομματικά επιτελεία. Το πρόσφατο άρθρο του νομπελίστα οικονομολόγου Πολ Κρούγκμαν στους New York Times που έλεγε ότι η Κύπρος θα πρέπει να εγκαταλείψει τώρα την Ευρωζώνη και να αφήσει το νόμισμα της να υποτιμηθεί ώστε να ανακάμψει, έγινε επίσης αντικείμενο προβληματισμού.
Ο Γ.Λιλλήκας έχει τοποθετηθεί υπέρ της εξέτασης του θέματος, ενώ και ο πρόεδρος Οικονομικών Υποθέσεων της Βουλής και αντιπρόεδρος του ΔΗΚΚΟ, Νικόλας Παπαδόπουλος, μιλώντας στο Bloomberg ζήτησε να επανεξεταστεί το ενδεχόμενο εξόδου από το ευρώ. «Πρόκειται να εισέλθουμε σε μια πολύ βαθιά ύφεση με υψηλή ανεργία και χωρίς προοπτική» είπε, «και χρειάζεται να εξετάσουμε εάν υπάρχουν άλλοι τρόποι να ξεπεράσουμε αυτά τα εμπόδια».

Στο πλαίσιο αυτού του προβληματισμού στελέχη του ΑΚΕΛ την περασμένη εβδομάδα τηλεφώνησαν στον καθηγητή Οικονομικών στο Λονδίνο, Κ.Λαπαβίτσα και τον ρώτησαν εάν θα ήθελε να συμβάλλει, καταθέτοντας κάποιες προτάσεις. Ο Κ.Λαπαβίτσας τους έστειλε μία ανάλυσή του για την Κύπρο και στη συνέχεια εκείνοι τον κάλεσαν στο νησί για να συζητήσουν εάν θα μπορούσε να σχεδιαστεί ένα πλάνο εξόδου με όλες τις επιπτώσεις και προοπτικές. Εκείνος απάντησε θετικά και μαζί με το γερμανό Heiner Flassbeck, με τον οποίο ανήκουν από κοινού σε ένα διεθνές δίκτυο οικονομολόγων που ασχολούνται με αυτά τα θέματα, επιβιβάστηκαν την Πέμπτη στο νησί, όπου πραγματοποίησαν σειρά επαφών με στελέχη όχι μόνο του ΑΚΕΛ, αλλά και από την κυβέρνηση και άλλα κόμματα.
index
Ο Heiner Flassbeck είναι κορυφαίος Γερμανός οικονομολόγος, επικεφαλής της Διεύθυνσης για την παγκοσμιοποίηση και την ανάπτυξη στρατηγικών της Διάσκεψης των Ηνωμένων Εθνών για το Εμπόριο και την Ανάπτυξη (UNCTAD) και έχει υπάρξει στενός συνεργάτης του πρώην υπουργού Οικονομικών της Γερμανίας Όσκαρ Λαφοντέν.
Παρ’ ότι γερμανός, ο Heiner Flassbeck, παραδέχεται καιρό τώρα, τα είπε και στην Κύπρο, ότι η εμμονή της Γερμανίας στις πολιτικές λιτότητας καταστρέφει τις χώρες του νότου και τις οδηγεί σε μόνιμη ύφεση εμποδίζοντας την ανάκαμψη.
Ο γερμανός οικονομολόγος μαζί τον Κ.Λαπαβίτσα εξήγησαν με βεβαιότητα στους κύπριους συνομιλητές τους ότι με τη συνταγή της Ευρωζώνης η Κύπρος θα καταστραφεί ταχύτατα. Τους είπαν επίσης, ότι εκείνοι μπορούν να καταστρώσουν ένα σχέδιο Β σε συνεργασία με δίκτυο οικονομολόγων με το οποίο συνεργάζονται και περιλαμβάνει διακεκριμένα ονόματα από τις ΗΠΑ, τη Γαλλία, την Αγγλία, την Ισπανία, την Αργεντινή και το Μεξικό. «Το χρέος της Κύπρου μέχρι τώρα ήταν βιώσιμο» επισήμαναν, «αλλά αν πάρει το δάνειο των 10 δισεκατομμυρίων ευρώ δε θα είναι». Συζήτησαν επίσης το θέμα του δημόσιου ελέγχου των τραπεζών και το πώς θα μπορούσε να προστατευθεί η εγχώρια οικονομία και οι εγχώριοι επενδυτές μετα κυλίοντας τη ζημιά στο εξωτερικό, περίπου όπως έκανε η Ισλανδία.
«Δεν υπάρχει πλέον κανένα επιχείρημα για να μείνετε στο ευρώ» τους είπε ο Κ.Λαπαβίτσας, εξηγώντας πως το βασικό επιχείρημα όσων υποστήριζαν ότι η έξοδος θα σήμαινε καταστροφή ήταν «μένουμε στο ευρώ για να προστατεύσουμε τις καταθέσεις».

Στην Κύπρο παραμένουν ωστόσο οι φωνές που ισχυρίζονται δημόσια ότι πιθανή εγκατάλειψη του ευρώ σημαίνει καταστροφή, όπως ο υπουργός Εξωτερικών της Κύπρου, Ιωάννης Κασουλίδης, ο οποίος τόνισε ότι «είμαστε μια χώρα που εξαρτάται κατά 80%-90% από τις εισαγωγές».
Αλλά και ο υπουργός Οικονομικών της Κύπρου, Μιχάλης Σαρρής, σύμφωνα με το Reuters, μιλώντας σε ξένους δημοσιογράφους φέρεται να είπε ότι στην περίπτωση που η Κυπριακή Δημοκρατία βγει από το ευρώ θα πρόκειται «για οικονομική και πολιτική καταστροφή».

«Στην Κύπρο πάντως, οι πολιτικοί δεν έχουν αυτή την ψύχωση με το ευρώ που υπάρχει στους έλληνες πολιτικούς. Υπάρχει διάλογος για τα πάντα. Ανησυχούν, φοβούνται, αλλά εξετάζουν κάθε ενδεχόμενο με ψυχραιμία» σχολίαζε ο Κ.Λαπαβίτσας.

Το δίδυμο Λαπαβίτσα- Flassbeck είχε βρεθεί και στην Ελλάδα πριν από μερικούς μήνες και είχε εκθέσει τις απόψεις του στο επιτελείο του ΣΥΡΙΖΑ και στον Αλέξη Τσίπρα σε μία καθαρά ενημερωτική, αλλά κλειστή συνάντηση όπου παρουσίασαν την ανάλυσή τους για την ευρωζώνη. Παρών ήταν και ο Γ.Δραγασάκης, ενώ κάποια στελέχη που ασχολούνται με την οικονομική πολιτική του ΣΥΡΙΖΑ προτίμησαν να απουσιάσουν, καθώς δεν επιθυμούν ούτε καν να ακούσουν αναλύσεις που αμφισβητούν την ευρωζώνη.

Την ίδια στιγμή, ωστόσο, που όχι μόνο στην Κύπρο, αλλά και στην ελληνική κοινωνία φουντώνει η αμφισβήτηση της ευρωζώνης, το θέμα έχει αρχίσει να συζητιέται και μεταξύ κάποιων βουλευτών του ΠΑΣΟΚ και της ΝΔ (από τη λεγόμενη λαϊκή δεξιά), μόνο ως «απαγορευμένη» συζήτηση, όμως, και μακριά από τη δημοσιότητα. Είναι χαρακτηριστική μία φράση του στενού συνεργάτη του Ευ. Βενιζέλου, Πάρη Κουκουλόπουλου στη σύσκεψη του πολιτικού γραφείου του ΠΑΣΟΚ , ο οποίος είπε ότι «μέχρι τώρα στον ελληνικό λαό έχουν ειπωθεί δύο αλήθειες. Η μία από το ΠΑΣΟΚ και η άλλη από το ΚΚΕ» είπε και εξήγησε τι εννοεί:» Το ΠΑΣΟΚ υποστήριξε ότι δεν υπάρχει άλλη λύση εντός του ευρώ και το ΚΚΕ ότι η λύση υπάρχει εκτός κοινού νομίσματος».
(δημοσιεύθηκε στον “Επενδυτή”)