Η εξωτερική πολιτική του Κυριάκου Μητσοτάκη. Τα πρόσωπα και οι προκλήσεις.

Τα εθνικά θέματα δεν θεωρούνταν ποτέ το δυνατό σημείο του Κυριάκου Μητσοτάκη.  Όπως εξελίσσονται τα πράγματα όμως, ειδικά με την κλιμάκωση της επιθετικότητας της Τουρκίας, είναι πιθανό η διαχείριση τους να παίξει  σοβαρό ρόλο για τη διατήρηση της συνοχής και της ενότητας, τόσο στη χώρα, όσο και στο κόμμα του.

ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΣΙΟΥΤΗ  13.2.2020 lifo.gr

Στις προγραμματικές δηλώσεις στη Βουλή, τον περασμένο Ιούλιο, ο Κυριάκος Μητσοτάκης είχε αναφερθεί στις προτεραιότητες της Εξωτερικής Πολιτικής που θα ασκούσε η κυβέρνηση του.  Η μία ήταν η άμβλυνση των αρνητικών συνεπειών της Συμφωνίας των Πρεσπών και η άλλη η προσέγγιση με την Τουρκία, όπως είχε χαρακτηριστικά αναφέρει.

Όσο ήταν στην αντιπολίτευση, είχε αξιοποιήσει ιδιαιτέρως την αντίθεση του κόμματος του στη Συμφωνία των Πρεσπών για να πλήξει την κυβέρνηση Τσίπρα και σε ένα βαθμό η τακτική αυτή συνέβαλε στην εκλογική του νίκη.

Όταν έγινε πρωθυπουργός είπε ότι θέλει να ξαναστείλει το μήνυμα εντός κι εκτός Ελλάδας: «Από τη συμπεριφορά και την καλή συνεργασία των γειτόνων μας θα κριθεί και η πορεία τους προς την ΕΕ» είχε δηλώσει τότε.

ΜητσοΒαλκάνια

Η αναφορά για τα ελληνοτουρκικά ήταν πολύ σύντομη.  Δεν αναφέρθηκε στην αντιμετώπιση των προβλημάτων με την Τουρκία ή στο κυπριακό, ούτε ανακοίνωσε ως προτεραιότητα την ανακήρυξη της ΑΟΖ, όπως είχε κάνει η προηγούμενη κυβέρνηση του κόμματος του. Σε διαφορετικό κλίμα από τους προηγούμενους πρωθυπουργούς της Ν.Δ, μίλησε για “φιλική συνεργασία” και “αμοιβαία προσέγγιση” με την Τουρκία.

«Σε ό,τι αφορά την γειτονική μας Τουρκία θα είμαι λιτός” είπε. “Πυξίδα για τις σχέσεις μας παραμένει το Διεθνές Δίκαιο και η διάθεση φιλικής συνεργασίας. Χωρίς όμως ρητορικούς παροξυσμούς όπως δυστυχώς αυτούς που ακούσαμε και σήμερα και με ισχυρή εθνική αυτοπεποίθηση. Στο πλαίσιο αυτό δεν διστάζω να καλέσω τον Πρόεδρο Ερντογάν να επιχειρήσουμε μια αμοιβαία προσέγγιση. Να κάνουμε μαζί ένα τολμηρό βήμα μπροστά. Είμαστε υποχρεωμένοι από την γεωγραφία να ζούμε μαζί. Η αχρείαστη ένταση, οι κούρσες εξοπλισμών στερούν και από τις δύο χώρες πολύτιμους πόρους που μπορούν να αξιοποιηθούν τελικά προς όφελος των πολιτών μας».

Οι πρώτοι μήνες

Ο Ταγίπ Ερντογάν δεν έδειξε ενδιαφέρον για τη χείρα φιλίας που του έτεινε ο έλληνας πρωθυπουργός κατά την ανάληψη των καθηκόντων του, για αυτό και προχώρησε κανονικά τα σχέδια του, που ήταν ήδη γνωστά από καιρό στην ελληνική διπλωματία. Από κοινού με την ελεγχόμενη από τον Ερντογάν λιβυκή κυβέρνηση Σαράτζ -εν μέσω του εμφυλίου που μαίνεται στην χώρα-  ανακοίνωσαν τη συμφωνία για τον καθορισμό των θαλασσίων ζωνών, μοιράζοντας μεταξύ τους την ελληνική ΑΟΖ, σαν οι δύο χώρες να έχουν  κοινά θαλάσσια σύνορα και σαν να μην παρεμβάλλεται η Ελλάδα  ανάμεσα τους.

Η κυβέρνηση Μητσοτάκη ήταν σε θέση να γνωρίζει τα σχέδια της Τουρκίας, όπως και η προηγούμενη κυβέρνηση, αφού αυτά ήταν γνωστά εδώ και τουλάχιστον ένα χρόνο, στο υπουργείο Εξωτερικών. Παρόλα αυτά, δόθηκε η εντύπωση ότι υπήρξε αιφνιδιασμός, καθώς η ελληνική πλευρά δεν κατάφερε να δράσει προληπτικά, εμποδίζοντας τον Ερντογάν να ανακοινώσει την παράνομη τουρκολιβυκή συμφωνία που παραβιάζει κατάφωρα τα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας.

Στη Σύνοδο Κορυφής του περασμένου Δεκεμβρίου,  οι Ευρωπαίοι ηγέτες καταδίκασαν, όπως αναμενόταν και ήταν λογικό, τη συμφωνία Άγκυρας-Τρίπολης, αλλά πραγματική πίεση στην Τουρκία δεν ασκήθηκε. Η Γερμανία άλλωστε, μόνο προσχηματικά πιέζει την Τουρκία,  καθώς η καγκελάριος Μέρκελ αντιμετωπίζει την εξωτερική πολιτική με κριτήριο τα οικονομικά συμφέροντα της χώρας της και στην περίπτωση αυτή, οι οικονομικοί δεσμοί με την Τουρκία είναι πολύ ισχυροί.

Αυτό κατέστη ακόμα σαφέστερο στην περίπτωση της γερμανικής πρωτοβουλίας για το λιβυκό ζήτημα, όπου προσκλήθηκε η Τουρκία, αλλά όχι την Ελλάδα, παρότι η κυβέρνηση Μητσοτάκη είχε διατυπώσει εγκαίρως το  αίτημα για να λάβει μέρος σε αυτήν. Ήταν η πρώτη φορά που ο Κυριάκος Μητσοτάκης ήρθε σε αντιπαράθεση με την Άνγκελα  Μέρκελ, εκφράζοντας της την δυσαρέσκεια του και  ικανοποιώντας όσους είχαν εξοργιστεί από  τη γερμανική μεροληψία.

Η απήχηση της διαχείρισης των θεμάτων της εξωτερικής πολιτικής στο εσωτερικό, δεν ήταν κάτι στο οποίο  έδινε ιδιαίτερη σημασία ως τώρα ο Κυριάκος Μητσοτάκης. Κάποιες ποιοτικές έρευνες ωστόσο, έχουν σημάνει τη σχετική προειδοποίηση εδώ και καιρό. Και μπορεί με το Μακεδονικό να ασχολήθηκε και να “καβάλησε το κύμα”, επειδή ήταν κάτι που ζητούσε επιτακτικά η κομματική του βάση και μπορούσε να διακρίνει το όφελος, αλλά αυτός δεν είναι ο τρόπος που ο πρωθυπουργός, μέχρι πρότινος τουλάχιστον, έβλεπε τα εθνικά θέματα.

Τα ελληνοτουρκικά για παράδειγμα, τα αντιμετωπίζει περίπου όπως η γερμανίδα καγκελάριος, με βασικό κριτήριο δηλαδή την επιρροή στην οικονομία της χώρας, μόνο που τα οικονομικά συμφέροντα στην περίπτωση της Γερμανίας ταυτίζονται περισσότερο με εκείνα της Τουρκίας και αυτό είναι ένα πρόβλημα για την χώρα μας.

Ακόμα και μετά τη Συμφωνία Τουρκίας-Λιβύης πάντως, η οποία παραβιάζει τα ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα, ο Κυριάκος Μητσοτάκης συνέχισε τις προσκλήσεις διαλόγου και συνεργασίας προς την Τουρκία, με επίκληση στο Διεθνές Δίκαιο, λέγοντας ότι “Η δικιά μας πόρτα είναι πάντα ανοιχτή για έναν καλόπιστο και ειλικρινή διάλογο με την Τουρκία”, και τονίζοντας ότι αυτός θα γίνεται με βάση τους κανόνες,  το διεθνές δίκαιο και την παραδοχή “τη μία βασική μας διαφορά με την Τουρκία, που είναι η οριοθέτηση υφαλοκρηπίδας και αποκλειστικής οικονομικής ζώνης”.

Η τελευταία διευκρίνιση ήταν  αρκετά σημαντική, καθώς ο Κυριάκος Μητσοτάκης ξεκαθάρισε για πρώτη φορά δημόσια ότι η υφαλοκρηπίδα και η ΑΟΖ είναι η μόνη διαφορά που δέχεται να συζητήσει: “Είναι μια διαφορά την οποία θέλουμε και μπορούμε να τη συζητήσουμε και αν κάποιοι αισθάνονται ότι έχουν το δίκιο με το μέρος τους, τότε δεν έχουν τίποτα να φοβηθούν από το ενδεχόμενο αυτή η μία διαφορά την οποία έχουμε και αναγνωρίζουμε με την Τουρκία, να καταλήξει στη Χάγη σε ένα διεθνές δικαστήριο,  το οποίο θα αποφανθεί για το ποιος τελικά έχει δίκιο και το ποιος έχει άδικο”.

Η  Συμφωνία των Πρεσπών και τα απόνερα

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης μπορεί να δέχεται κριτική για τους χειρισμούς του στα ελληνοτουρκικά, αλλά για “κολωτούμπα” δεν μπορεί να τον κατηγορήσει κανείς εκεί. Αν τον πρόσεχαν, θα διαπίστωναν ότι απέναντι στην Τουρκία, εφαρμόζει ακριβώς την πολιτική που εξήγγειλε. Σχετικά με τη Συμφωνία των Πρεσπών όμως, τα πράγματα είναι διαφορετικά. Στη ΝΔ αρχικά μιλούσαν για προσπάθεια ακύρωσης, ενώ μετά υποστήριζαν ότι θα διόρθωναν τα κακώς κείμενα της συμφωνίας και με αυτή τη θέση υπερψηφίστηκαν στις εκλογές.  

ΚυρΜητσΑκυρωσηΠρεσπων

Μετά την ανάληψη της εξουσίας ωστόσο, η κυβέρνηση υποχώρησε  στην “παρακολούθηση της ορθής εφαρμογής της”. Επιπλέον, στη Νέα Δημοκρατία προεκλογικά δήλωναν ότι θα χρησιμοποιούσαν το όπλο του  βέτο στην έναρξη των ενταξιακών διαπραγματεύσεων στην ΕΕ, σε περίπτωση που η Βόρεια Μακεδονία δεν αποδεχόταν τη διόρθωση των κακώς κειμένων.  Η κυβέρνηση των Σκοπίων όμως, όχι μόνο δεν δέχθηκε να “διορθώσει” οτιδήποτε από αυτά που ενοχλούν την Αθήνα (για την ακρίβεια, δεν της τέθηκε καν αυτό), αλλά ακόμα και ο μετριοπαθής Ζόραν Ζάεφ σε κάποια στιγμή απείλησε ότι δεν θα εφαρμόσει μέρος της συμφωνίας από το οποίο απορρέουν υποχρεώσεις της χώρας του προς την Ελλάδα.  Μετά από τις αντιδράσεις που προκλήθηκαν, αναγκάστηκε να ανασκευάσει μερικώς, αλλά η ουσία δεν άλλαξε. 

Με τη Συμφωνία των Πρεσπών ο Ζάεφ πέτυχε να πάρει όσα μπορούσε (και όχι όσα απαιτούσαν οι υπερεθνικιστές του VMRΟ) για την χώρα του μέχρι εκείνη τη στιγμή. Σημαντικότερη διαπραγματευτική επιτυχία του όμως, ήταν ότι για πολλά από όσα ζητούσε η ελληνική πλευρά, ως μέρος του αμοιβαίου συμβιβασμού, ο Ζάεφ έθεσε ως προϋπόθεση για να εφαρμοστούν, την ένταξη της χώρας του στην ΕΕ. 

Όταν ήρθε η ώρα, η κυβέρνηση Μητσοτάκη όχι μόνο δεν άσκησε βέτο στην έναρξη των ενταξιακών διαπραγματεύσεων,  αλλά άσκησε και κριτική στον Εμανουέλ Μακρόν, επειδή το έκανε η κυβέρνηση του. (Η Γαλλία ήταν μια από τις τρεις χώρες που εμπόδισαν την έναρξη ενταξιακών διαπραγματεύσεων της Βόρειας Μακεδονίας και της Αλβανίας).  Σε συνέντευξή του στους στους Financial Times τον περασμένο Δεκέμβριο, ο Κυριάκος Μητσοτάκης μιλώντας για την απόφαση του Γάλλου προέδρου να ασκήσει βέτο στις νέες ενταξιακές διαπραγματεύσεις της Βόρειας Μακεδονίας και της Αλβανίας,  την χαρακτήρισε “λάθος” που “ελπίζει να διορθωθεί”. 

Το τελευταίο διάστημα διαπιστώνοντας ότι η Γαλλία είναι η μόνη χώρα που στηρίζει την Ελλάδα απέναντι στην Τουρκία και ότι για αντικειμενικούς λόγους τα συμφέροντα των δύο χωρών απέναντι σε τρίτες χώρες συμπίπτουν, επιχειρεί να συνάψει συμμαχία με τον Εμανουέλ Μακρόν. 

Η Χάγη, οι υπέρ και οι κατά

Η συζήτηση για την προσφυγή στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης ανάβει πάντα φωτιές στο πολιτικό σκηνικό, καθώς για κάποιους πολιτικούς, όπως τον Κώστα Σημίτη, αποτελεί τη μόνη και ενδεδειγμένη λύση,  ενώ για άλλους, όπως τον Αντώνη Σαμαρά,  θεωρείται ενδοτισμός και υποχώρηση.

Ο τελευταίος, σε πρόσφατη συνέντευξή του διατύπωσε καθαρά την θέση του: «Όταν ακούγεται για προσφυγή στη Χάγη υπό τις τωρινές συνθήκες, δηλαδή εκ των προτέρων συνθηκολόγηση της Ελλάδας σε “συνυποσχετικό” που παρακάμπτει το Δίκαιο της Θάλασσας όπως ζητάει η Τουρκία (η οποία δεν το έχει υπογράψει), δεν αποτρέπουμε την επιθετικότητα της άλλης πλευράς. Την ενθαρρύνουμε ακόμα περισσότερο» υποστήριξε.

Ο πρώην πρωθυπουργός της ΝΔ δήλωσε επίσης, ότι η ελληνική πλευρά θα πρέπει πρώτα να πείσει  τους πάντες, πως ”αν ο “απέναντι” προκαλέσει εμπράκτως τα εθνικά μας συμφέροντα, θα αντιδράσουμε. Κι ότι είμαστε αποφασισμένοι γι’ αυτό. Αντίθετα, όποιος δείχνει – και μάλιστα δημόσια – ότι φοβάται “θερμό επεισόδιο”, ενθαρρύνει τους άλλους να μας το κάνουν. Και το φέρνει πιο κοντά».

Κατά της προσφυγής στη Χάγη ήταν ως πρωθυπουργός και ο Κώστας Καραμανλής, ο οποίος δέχθηκε την κριτική του Κώστα Σημίτη για αυτό, με δύο άρθρα του, ένα το καλοκαίρι και ένα τον περασμένο Δεκέμβριο.

Συνεργάτες του Κώστα Καραμανλή ανέφεραν ότι ο πρώην πρωθυπουργός είχε βάσιμες επιφυλάξεις, καθώς δεν ήταν διατεθειμένος να πάρει το ρίσκο για μια απόφαση από την οποία η Ελλάδα ενδεχομένως να έβγαινε με κάποιες απώλειες. Οι θέσεις του σχετικά με την ΑΟΖ και τη διαφορετική πολιτική που ακολούθησε από εκείνη του Κώστα Σημίτη, έχουν εκφραστεί αναλυτικά από τον στενό συνεργάτη του και πρώην υφυπουργό  Εξωτερικών, Γιάννη Βαληνάκη.

Τις επιφυλάξεις Καραμανλή επιβεβαιώνουν ακόμη και στελέχη της ΝΔ, που είναι υπέρ της προσφυγής στην Χάγη. Πρόσφατα δημοσιεύματα έφεραν τη Ντόρα Μπακογιάννη, η οποία  είναι από τους υπέρμαχους της Χάγης, να παραδέχεται ως υπαρκτό κίνδυνο την απώλεια της  ΑΟΖ του Καστελόριζου σε περίπτωση προσφυγής.

Η πρώην υπουργός Εξωτερικών και αδελφή του πρωθυπουργού υποστηρίζει ότι η προσφυγή στη Χάγη «πρέπει να είναι στόχος της Ελλάδας» ενώ πρόσφατα ισχυρίστηκε ότι «τα τρία μεγαλύτερα κόμματα της χώρας συμφωνούν σε αυτή την γραμμή».

Υπέρ της προσφυγής είναι και ο  πρώην πρωθυπουργός και υπουργός Εξωτερικών, Γιώργος Παπανδρέου, ισχυριζόμενος ότι «το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης θα βγάλει μια δίκαιη απόφαση», η οποία θα είναι «προς όφελος της ειρήνης και της ουσιαστικής ανάπτυξης της οικονομικής δραστηριότητας στην περιοχή».

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης στα θέματα εξωτερικής πολιτικής και ειδικά στα ελληνοτουρκικά ζητήματα,  είναι πολύ πιο κοντά στις θέσεις του Κώστα Σημίτη και του Γιώργου Παπανδρέου, παρά σε εκείνες του Αντώνη Σαμαρά και του Κώστα Καραμανλή- με τον έναν να αντιτίθεται σθεναρά στη Χάγη και τον άλλο να διατηρεί σοβαρές επιφυλάξεις.

Η διαφοροποίηση της κυβέρνησης Μητσοτάκη, σε σχέση με τις δύο προηγούμενες κυβερνήσεις της Νέας Δημοκρατίας,  φαίνεται και από τους συμβούλους που έχει επιλέξει για τα θέματα αυτά, οι οποίοι σε μεγάλο βαθμό είναι πρόσωπα του πολιτικού κλίματος του Κώστα Σημίτη. Κατά τη διάρκεια των πρόσφατων εξελίξεων με την Τουρκία, ο Κυριάκος Μητσοτάκης, σύμφωνα με τα δημοσιεύματα, κάλεσε στο Μέγαρο Μαξίμου, μεταξύ άλλων, τον καθηγητή Χρήστο Ροζάκη, στενό συνεργάτη και φίλο του Κώστα Σημίτη, ο οποίος αξιοποιήθηκε στα θέματα εξωτερικής πολιτικής και από την κυβέρνηση Τσίπρα. Παρότι αποτελεί “κόκκινο πανί” για τους περισσότερους νεοδημοκράτες, ο πρωθυπουργός εκτιμά τη γνώμη του  και την ακούει με προσοχή, λένε κυβερνητικές  πληροφορίες.

Το ζήτημα της ΑΟΖ

Το θέμα της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης (ΑΟΖ), που ήρθε επιτακτικά στην επικαιρότητα, λόγω των νέων τουρκικών επιθετικών ενεργειών,  δεν συμπεριλαμβανόταν στις διακηρυγμένες προτεραιότητες της εξωτερικής πολιτικής του Κυριάκου Μητσοτάκη. Κι αυτό, παρότι εδώ και αρκετά χρόνια σχεδόν όλοι οι πολιτικοί, αναλυτές και διεθνολόγοι αναφέρονται στην ζωτική σημασία της για την ελληνική οικονομία και την εθνική κυριαρχία,  καθώς και στην υποχρέωση ανακήρυξης της.

Το ζήτημα της ΑΟΖ προέκυψε το 1982 με τη Σύμβαση του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας, το οποίο καθόριζε για πρώτη φορά το δικαίωμα των χωρών στην απόκτηση Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης, επιπλέον των χωρικών τους υδάτων, για τα οποία  επίσης τους δινόταν η δυνατότητα να τα επεκτείνουν στα 12 ναυτικά μίλια. Η Σύμβαση αυτή κυρώθηκε το 1995 από την Ελλάδα,  η οποία όμως δεν προχώρησε ούτε στην επέκταση των χωρικών της υδάτων, ούτε στην ανακήρυξη της ΑΟΖ, δηλώνοντας ότι διατηρεί το δικαίωμα να επεκτείνει τα χωρικά της ύδατα όποτε και όπως η ίδια κρίνει.

Τον Ιούνιο του 1995, η Τουρκία απείλησε την Ελλάδα (μια χώρα μέλος της ΕΕ και του ΝΑΤΟ) με πόλεμο  (casus belli), στην περίπτωση που προχωρούσε στην επέκταση των ελληνικών χωρικών της υδάτων στα 12 μίλια, όπως δικαιούται.

Τον περασμένο Ιούνιο, λίγο πριν από τις εκλογές, ο Κώστας Σημίτης έγραψε σε άρθρο του στην εφημερίδα Καθημερινή με τίτλο “Αιγιαλίτιδα ζώνη-ΑΟΖ-Υφαλοκρηπίδα: Προσοχή τώρα”,  ότι η νέα κυβέρνηση θα έπρεπε να αντιμετωπίσει το θέμα των σχέσεων με την Τουρκία.

Τα προβλήματα είναι γνωστά” έγραφε, “αλλά οι συνθήκες που επικρατούν σήμερα είναι διαφορετικές από εκείνες που επικρατούσαν επί δεκαετίες μέχρι πρόσφατα”.  Η αποφασιστική διαφορά, όπως εξηγούσε, προέκυψε από την ανεύρεση κοιτασμάτων φυσικού αερίου στην κυπριακή ΑΟΖ και την πιθανολόγηση ότι υπάρχουν κοιτάσματα φυσικού αερίου και πετρελαίου και σε περιοχές της ελληνικής υφαλοκρηπίδας– αναφέροντας ότι η ΑΟΖ κάθε χώρας συμπίπτει με την υφαλοκρηπίδα που ανήκει στη χώρα.

Τα κοιτάσματα αυτά όμως (την ύπαρξη των οποίων πολλοί πολιτικοί κάποτε αμφισβητούσαν, χαρακτηρίζοντας γραφικούς όσους μιλούσαν για το θέμα) ενδιαφέρουν και την Τουρκία,  η οποία απαιτεί τη συνεκμετάλλευση τους, καθώς η τουρκική ΑΟΖ λέγεται ότι δεν διαθέτει αντίστοιχο πλούτο.  Για τον λόγο αυτό θέλει να μοιραστεί της Ελλάδας και της Κύπρου.

Στον πολιτικό και επιστημονικό κόσμο της χώρας υπάρχουν εκείνοι που ζητούν να επισπευσθεί η ανακήρυξη της ελληνικής ΑΟΖ και να προχωρήσει η διαδικασία κι εκείνοι που -όπως οι πρώην υπουργοί Εξωτερικών Κοτζιάς και Κατρούγκαλος, συμμερίζονται το αίτημα της Τουρκίας, τουλάχιστον σε ένα βαθμό, δηλώνοντας ότι “δεν πρέπει να είμαστε μοναχοφάηδες”.

Σύμφωνα με το Διεθνές Δίκαιο, τα νησιά διαθέτουν κανονικά ΑΟΖ, κάτι που η Τουρκία όμως αμφισβητεί, διεκδικώντας για λογαριασμό της την ΑΟΖ των ελληνικών νησιών. Ακριβώς αυτό έκανε και με την παράνομη συμφωνία με την Λιβύη, καθώς “μοίρασαν” μεταξύ τους την ΑΟΖ των νησιών της Ελλάδας και της Κύπρου.

Το δίκαιο της ελληνικής πλευράς αναγνώρισε πρόσφατα ακόμα και η αμερικανική διπλωματία, δια του υπουργού εξωτερικών των ΗΠΑ, αλλά και του πρέσβη στην Αθήνα.

Η Τουρκία  αρνείται τους κανόνες του διεθνούς δικαίου και για αυτό δεν έχει κυρώσει τη Διεθνή Σύμβαση για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS), καθώς στα άρθρα της αναφέρεται ξεκάθαρα ότι όλα τα νησιά έχουν ΑΟΖ όπως οι χερσαίες εκτάσεις, ανεξάρτητα από το μέγεθός τους, αρκεί να διαθέτουν μόνιμο πληθυσμό, ή οικονομική δραστηριότητα. 

Έτσι, παρά την ύπαρξη σαφών κανόνων του διεθνούς δικαίου, η Τουρκία, που είχε προειδοποιήσει ότι θα οριοθετούσε ΑΟΖ με την αμφισβητούμενης νομιμότητας κυβέρνηση Σαράτζ της Λιβύης, πριν από λίγο καιρό το έκανε πράξη, αδιαφορώντας για τις αντιδράσεις και τις καταδικαστικές ανακοινώσεις που ακολούθησαν την ενέργεια της. Μάλιστα, ενώ μέχρι πρότινος αμφισβητούσε την ΑΟΖ του Καστελόριζου, τώρα έφτασε να αμφισβητεί ακόμα και την ΑΟΖ της Κρήτης, κατά την πάγια τακτική της, να διεκδικεί όλο και περισσότερα, όταν συμπεραίνει ότι ο εκφοβισμός της περνάει.

Τον τελευταίο χρόνο τόνιζα επίμονα την ανάγκη να αποτραπεί με κάθε τρόπο η εξέλιξη αυτή, γιατί ανεξάρτητα από οποιαδήποτε λεκτική καταδίκη από όλους, θα δημιουργούσε για τον Ερντογάν ένα θετικό γι αυτόν τετελεσμένο” ανέφερε πριν από λίγο καιρό σε άρθρο του ο καθηγητής και πρώην υπουργός Ενέργειας, Γιάννης Μανιάτης, ο οποίος έχει ασχοληθεί και γνωρίζει το θέμα και μέσα από έρευνες για την εκμετάλλευση υδρογονανθράκων στο Αιγαίο.

“Η αξιοποίηση των εθνικών κοιτασμάτων υδρογονανθράκων, που ξεκίνησε το 2011, σήμερα έχει αποφέρει συμβάσεις σε 12 θαλάσσιες και χερσαίες περιοχές της χώρας” σύμφωνα με τον Γ. Μανιάτη. “Ουσιαστικά, παρά τις τεράστιες καθυστερήσεις της τελευταίας πενταετίας, έχει αρχίσει να διαμορφώνεται ένας νέος τομέας της εθνικής οικονομίας, αυτός της αξιοποίησης υδρογονανθράκων, με προσέλκυση επενδύσεων από διεθνείς ενεργειακούς κολοσσούς (EXXON MOBIL, TOTAL, REPSOL, EDISON), με τη συμμετοχή των δύο εξαιρετικά σημαντικών ελληνικών εταιρειών ENERGEAN κι ΕΛΠΕ…”

Παρά το σημαντικό έργο που άφησε ο Γιάννης Μανιάτης, καμία κυβέρνηση ως τώρα δεν τόλμησε να ανακηρύξει ΑΟΖ καταθέτοντας συντεταγμένες στον ΟΗΕ (όχι να οριοθετήσει, γιατί εκεί χρειάζεται συμφωνία με τα γειτονικά κράτη, αλλά να ανακηρύξει, όπως έχει δικαίωμα να κάνει).  Ακόμα και όταν η Τουρκία το έκανε για λογαριασμό της, ούτε και τότε η Ελλάδα δεν έδωσε δικούς της χάρτες, ώστε να δηλώσει δημόσια που οριοθετεί εκείνη τη δική της ΑΟΖ.

Όλες οι κυβερνήσεις μέχρι σήμερα παρέδιδαν την υπόθεση της ΑΟΖ για να διευθετηθεί από  την επόμενη.

ΜανιάτηςΓιάννης

Η Τουρκία, προωθώντας την παράνομη ΑΟΖ με την Λιβύη, είναι βέβαιο ότι θα προχωρήσει και σε επόμενα βήματα, όπως αυτά έχουν ήδη προαναγγελθεί από τη στρατηγική της «Γαλάζιας Πατρίδας» λέει ο Γιάννης Μανιάτης, υποστηρίζοντας ότι το χειρότερο σενάριο θα ήταν, η κρατική της εταιρεία ερευνών υδρογονανθράκων να εξασφαλίσει από την Λιβυκή κυβέρνηση, συμβόλαιο ερευνών σε θαλάσσιο τεμάχιο νότια της Κρήτης, που εμπεριέχεται στη δήθεν ΑΟΖ Τουρκίας-Λιβύης. “Δεν χρειάζεται να επεκταθώ περισσότερο, στο τι μπορεί να σημαίνει αυτό σε σχέση με τα εθνικά κυριαρχικά μας δικαιώματα. Η εξέλιξη αυτή πρέπει να αποτραπεί με κάθε τρόπο” λέει ο πρώην υπουργός. “Η Ελλάδα πρέπει να καταστήσει απόλυτα σαφές στην τουρκική πλευρά, τι σημαίνει το «θα υπάρξει απάντηση». Δεν αρκεί πια η επίκληση του Διεθνούς Δικαίου”. 

Τόσο ο Γ. Μανιάτης, που γνωρίζει καλά τα θέματα της ΑΟΖ, όσο και ο καθηγητής Διεθνούς Δικαίου, Α. Συρίγος,  που γνωρίζει σε βάθος τα ελληνοτουρκικά, έχουν επισημάνει ότι η ελληνική πλευρά πρέπει να ζητήσει από την ΕΕ την άρση της αναγνώρισης της κυβέρνησης Σαράτζ, που στηρίζεται από την Τουρκία και τους Αδελφούς Μουσουλμάνους και αμφισβήτησε τα κυριαρχικά δικαιώματα δύο κρατών μελών (μαζί με την Κύπρο) αλλά και την ευρωπαϊκή ΑΟΖ.  “Και μόνη η ανάδειξη του θέματος αυτού, θα ήταν αρκετή για να γίνει κατανοητή η αποφασιστικότητα της δικής μας πλευράς, προς γνώση τόσο της Λιβυκής, όσο και κάποιων ευρωπαϊκών κυβερνήσεων που άκριτα τη στηρίζουν”, αναφέρει ο Γ.Μανιάτης

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον όμως έχουν όσα αναφέρει στο πρόσφατο άρθρο του ότι  ακολούθησαν μετά από τη δική του θητεία:

“… Στον διαγωνισμό ερευνών σε Ιόνιο και νότια της Κρήτης του 2014, γνωρίζοντας τη στρατηγική της Τουρκίας, είχαμε ορίσει στο νοτιοανατολικό άκρο της Κρήτης, τα θαλάσσια οικόπεδα 15 και 20, στα όρια της ελληνικής ΑΟΖ, σύμφωνα με τη μέση γραμμή ίσων αποστάσεων μεταξύ Κρήτης και Λιβύης”.

“Από το 2015, ζητούσα από όλους τους υπουργούς Ενέργειας, να αναθέσουμε τα οικόπεδα αυτά σε 1-2 ενεργειακούς κολοσσούς π.χ. Αμερικανικών ή/και Γαλλικών συμφερόντων, έτσι ώστε οι εταιρείες αυτές να λειτουργήσουν υποστηρικτικά στα εθνικά κυριαρχικά μας συμφέροντα νότια της Κρήτης.

Στόχος μου ήταν, η Ελλάδα να λειτουργήσει προληπτικά -proactively- στις τουρκικές ενέργειες, και όχι μόνο εκ των υστέρων και σε απάντηση προηγηθέντων τουρκικών πρωτοβουλιών, όπως γίνεται συχνά.

Μετά το 2017, που ζητήθηκαν τα δυο νότιο-νοτιοδυτικά οικόπεδα από την κοινοπραξία EXXONMOBIL, TOTAL, ΕΛΠΕ, οι δημόσιες προτάσεις μου έγιναν ακόμη εντονότερες, δεδομένου ότι είχαμε ήδη εκδηλωμένο ενδιαφέρον δυο τέτοιων κολοσσών στην ευρύτερη περιοχή νότια της Κρήτης.

Δυστυχώς, ακόμα και η υπογραφή των συμβάσεων αυτών έγινε με καθυστέρηση 1,5 έτους, ενώ μέχρι σήμερα, τα ανατολικά οικόπεδα 15 και 20, όχι μόνο δεν έχουν ανατεθεί σε αναδόχους, αλλά τώρα τα διεκδικεί η Τουρκία, μέσω της «Γαλάζιας Πατρίδας» και της δήθεν ΑΟΖ της με τη Λιβύη”.

Απάντηση για ποιον λόγο η Ελλάδα ανέβαλε  συνεχώς την ανακήρυξη της δικής της ΑΟΖ, φτάνοντας φέτος να δει την Τουρκία να οριοθετεί μέρος της ελληνικής ΑΟΖ ως δικό της, δεν υπάρχει. Ούτε η κυβέρνηση Τσίπρα, ούτε η κυβέρνηση Μητσοτάκη έχει δώσει κάποια εξήγηση. 

Πιθανότατα άκουγαν εκείνους που τους συμβούλευαν να μην ασκήσουν το δικαίωμα αυτό για να μην προκαλέσουν την Τουρκία.  Στο μεταξύ η Τουρκία προχωρούσε τα σχέδια της για να ανακηρύξει τη δική της ΑΟΖ πάνω στην ελληνική, πράγμα που έκανε μέσω της συμφωνίας με την Λιβύη. 

Η κυβέρνηση Μητσοτάκη, από την αρχή της θητείας της, δεν έδωσε ιδιαίτερη σημασία στο θέμα, ούτε αποτέλεσε προτεραιότητα της.  Η προηγούμενη κυβέρνηση της ΝΔ, ωστόσο,  στις προγραμματικές της δηλώσεις στην Βουλή -δια στόματος Αντώνη Σαμαρά-  είχε θέσει ως πρώτη προτεραιότητα της στην εξωτερική πολιτική την “προετοιμασία για ανακήρυξη ΑΟΖ, στα πλαίσια του Διεθνούς Δικαίου και της διεθνούς πρακτικής, ώστε να επισπευσθεί η εκμετάλλευση του ενεργειακού πλούτου”. 

Ο πρώην πρωθυπουργός είχε υποστηρίξει τότε ότι η ανακήρυξη της ελληνικής ΑΟΖ έπρεπε να γίνει “πολύ σύντομα”, αλλά ούτε επί διακυβέρνησης του ανακηρύχθηκε, αν και έγινε μια σχετική προετοιμασία.

Η πιο αστεία περίπτωση όμως, ήταν εκείνη του Νίκου Κοτζιά, που ενώ όσο ήταν υπουργός Εξωτερικών, δεν τόλμησε να προβεί στην παραμικρή κίνηση σχετικά, όταν αποχώρησε από το υπουργείο Εξωτερικών,  ανακοίνωσε …την επέκταση της αιγιαλίτιδας ζώνης, λέγοντας ότι αφήνει στον Τσίπρα έτοιμα τα προεδρικά διατάγματα (απλώς θέλουν ένα τσεκάρισμα, είπε), ισχυριζόμενος ότι η Ελλάδα διευρύνει την κυριαρχία της για πρώτη φορά μετά την απόκτηση των Δωδεκανήσων, πριν από 70 χρόνια…  Το θέμα ξεχάστηκε φυσικά.

Η κυβέρνηση Μητσοτάκη, που διαδέχθηκε την κυβέρνηση Τσίπρα, επέδειξε παρόμοια αδιαφορία, παρά τα δεκάδες άρθρα, ακόμα και εκείνο του Κώστα Σημίτη, που προειδοποιούσαν.

Ο αρμόδιος υπουργός Εξωτερικών, Νίκος Δένδιας, κρίνοντας και από το αποτέλεσμα, δεν αντιλήφθηκε τις ενέργειες της Τουρκίας τους προηγούμενους μήνες, παρότι σχεδόν δεν κρυβόταν και οι προθέσεις της ήταν γνωστές . Η έλλειψη της βαθιάς γνώσης των ελληνοτουρκικών σε συνδυασμό με την απειρία του στον τομέα αυτό, έφεραν τον Νίκο Δένδια -και τη χώρα μαζί του- προ τετελεσμένων, χωρίς να επιχειρήσει το παραμικρό για να σταματήσει τα σχέδια της Τουρκίας.  Αλλά και όταν η Τουρκία τον Νοέμβριο κατέθεσε  μονομερώς στον ΟΗΕ αυτές που ισχυρίζεται ως γεωγραφικές συντεταγμένες της σχετικά με τα εξωτερικά όρια της ηπειρωτικής υφαλοκρηπίδας της στην Ανατολική Μεσόγειο, ο υπουργός Εξωτερικών δεν έκανε το ίδιο για την Ελλάδα.

Η ελληνική κυβέρνηση μπορούσε να καταθέσει στον ΟΗΕ (έστω και μετά την Τουρκία) τις δικές της συντεταγμένες για τα όρια της ελληνικής υφαλοκρηπίδας στη Μεσόγειο, διατυπώνοντας ταυτόχρονα την ένσταση της  για την τουρκική απόπειρα επικάλυψης της ελληνικής υφαλοκρηπίδας. Αλλά δεν το έκανε.

Από το καλοκαίρι όλοι περίμεναν κάποια επιθετική κίνηση της Τουρκίας, ακόμα και την αποστολή τουρκικού πλοίου στην  ελληνική υφαλοκρηπίδα, καθώς υπήρχαν οι σχετικές διαρροές πληροφοριών στα ΜΜΕ. Ούτε οι επαφές μεταξύ Τουρκίας και Λιβύης ήταν άγνωστες.  Όλοι γνώριζαν ότι η Τουρκία θα επιχειρούσε να φέρει την Ελλάδα, προ τετελεσμένων.  Ο υπουργός εξωτερικών της κυβέρνησης Χάρατζ καθησύχαζε τον Ν. Δένδια, ώστε η Τουρκία να ολοκληρώσει την δουλειά της χωρίς να την ενοχλήσει κανείς. Όταν τελείωσε η δουλειά, ο κ. Δένδιας απλώς ενημερώθηκε, όπως όλοι, ότι η Λιβύη και η Τουρκία έχουν …κοινά σύνορα.

 Η διαχείριση του επεισοδίου με το Oruc Reis και η προαναγγελία της συνέχειας

Οι προθέσεις της Τουρκίας, που απαιτεί την συνεκμετάλλευση του ελληνικού θαλάσσιου πλούτο του Αιγαίου, ήταν γνωστές και υπήρχαν πληροφορίες για τις κινήσεις της, τουλάχιστον έναν χρόνο πριν. Όλοι όμως στην κυβέρνηση “ξορκίζανε” το ενδεχόμενο αυτό, ελπίζοντας ότι δεν θα βρεθούν στην δυσάρεστη κατάσταση να το αντιμετωπίσουν. Ίσως και να πίστευαν ότι το μήνυμα φιλίας που εξέπεμψαν, ήταν αρκετό για να σταματήσει τον Ερντογάν ή να τον κάνει να το ξανασκεφτεί.

Στρατηγικός στόχος της Τουρκίας είναι η συνεκμετάλλευση του Αιγαίου και η συνδιαχείριση του βόρειου τμήματος της Ανατολικής Μεσογείου.  Για αυτό διεκδικεί την περιοχή που ξεκινάει νότια της Κύπρου και καταλήγει στην ελληνική υφαλοκρηπίδα, νότια της Κρήτης. Οι διεκδικήσεις αυτές, που είναι σε βάρος των ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων και αβάσιμες σύμφωνα με το Διεθνές Δίκαιο, αποτυπώνονται στους χάρτες που παρουσιάζει κάθε τόσο η Τουρκία και περιλαμβάνονται σε αυτό που η ηγεσία της εσχάτως αποκαλεί «γαλάζια πατρίδα».

Η συμφωνία με την Λιβύη και το επεισόδιο με το τουρκικό ερευνητικό σκάφος Oruc Reis στην ελληνική υφαλοκρηπίδα, στην θαλάσσια περιοχή μεταξύ Κύπρου και Κρήτης, απέδειξαν ότι ο Ερντογάν είναι αποφασισμένος και έτοιμος να διεκδικήσει de jure και de facto όσα μέχρι πρότινος διεκδικούσε ρητορικά.  Οι ενέργειες αυτές διέψευσαν και όλους εκείνους τους πολιτικούς και τους αναλυτές, που το προηγούμενο διάστημα καθησύχαζαν τον ελληνικό λαό ότι ο Ερντογάν όλες αυτές τις απειλές δεν τις εννοούσε και τις εκτόξευε μόνο για εσωτερική κατανάλωση. 

Ακόμα και στελέχη της Νέας Δημοκρατίας πάντως, επισήμαιναν από καιρό τον κίνδυνο. Ο καθηγητής Διεθνούς Δικαίου και βουλευτής, Άγγελος Συρίγος, προειδοποιούσε  ότι ο Ερντογάν δεν θα δίσταζε να στείλει κάποιο τουρκικό πλοίο ακόμα και κοντά στην Κρήτη, σε περιοχές που έχει συμπεριλάβει στη συμφωνία με την Λιβύη,  προκειμένου να δημιουργήσει τετελεσμένα. “Στέλνοντας ένα ερευνητικό πλοίο στο σημείο που τέμνονται οι υφαλοκρηπίδες της Ελλάδας και της Κύπρου με τις δήθεν ΑΟΖ Τουρκίας-Λιβύης, ο Ερντογάν θα επιχειρήσει να «μετρήσει» τις αντιδράσεις μας” έλεγε.  “Εάν η Ελλάδα δεν αντιδράσει, ο Ερντογάν θα το επαναλάβει και θα ισχυρίζεται πως η Τουρκία έχει ξανακάνει έρευνες, χωρίς να συναντήσει αντιδράσεις”.

Το ελληνικό υπουργείο Άμυνας επέλεξε μια πιο μετριοπαθή στάση:  έστειλε μεν την φρεγάτα “Νικηφόρος Φωκάς“, αλλά με εντολή μόνο να παρακολουθεί το τουρκικό “Oruc Reis” και όχι να το εμποδίσει.

Το Μέγαρο Μαξίμου αντέδρασε αμήχανα και η κυβέρνηση έμοιαζε απροετοίμαστη και στο επικοινωνιακό επίπεδο, καθώς ο ισχυρισμός  ότι ήταν οι άνεμοι και η κακοκαιρία που παρέσυραν το τουρκικό σκάφος στην ελληνική υφαλοκρηπίδα, μάλλον την εξέθεσε, παρά έπεισε την κοινή γνώμη.

ναυαρχοςΑντωνιάδης

Το σύνολο σχεδόν των αναλυτών θεμάτων εξωτερικής πολιτικής και άμυνας χαρακτήρισαν ως αβάσιμη την κυβερνητική ερμηνεία, ενώ ο ναύαρχος ε.α. και πρώην Αρχηγός Γενικού Επιτελείου Ναυτικού, Αντώνης Αντωνιάδης, άσκησε δριμεία κριτική, λέγοντας ότι «Μόνο αν απευθύνεσαι σε κρετίνους, λες ότι παρασύρθηκε το Ορούτς Ρέις». Μιλώντας στον τηλεοπτικό σταθμό Σκάι την επομένη, είπε ότι το Ορούτς Ρέις παραβίασε την ελληνική υφαλοκρηπίδα, δηλαδή τα ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα επί 24 ώρες και ότι η ελληνική πλευρά το μόνο που έκανε ήταν να στείλει ένα πλοίο για να παρακολουθεί την παραβίαση των κυριαρχικών δικαιωμάτων. “Τα κυριαρχικά σου δικαιώματα δεν τα προασπίζεις παρακολουθώντας την παραβίασή τους» δήλωσε.

Κρίνοντας εκ του αποτελέσματος, η τουρκική κυβέρνηση όχι μόνο δεν αποθαρρύνθηκε, αλλά αντιθέτως  ο εκπρόσωπος της πριν από λίγες μέρες δήλωσε ότι θα συνεχιστούν οι έρευνες και οι γεωτρήσεις στην ανατολική Μεσόγειο,  αλλά και στις περιοχές που συμφωνήθηκαν με τη Λιβύη, επισημαίνοντας ότι ” Σε αυτό το ζήτημα πρέπει να τονίσω πως είμαστε αποφασισμένοι».

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης πιστώθηκε πάντως την πρόσκληση του αντιπάλου του Σαράτζ, στρατάρχη  Χαφτάρ, για να επισκεφτεί στην Αθήνα,  λίγο πριν από τη Συνδιάσκεψη για την Εκεχειρία του Βερολίνου. Μια κίνηση που επιδοκιμάστηκε ακόμα και από την αντιπολίτευση και κρίθηκε ως ορθή, αν και ήταν το λιγότερο που μπορούσε να γίνει και έγινε  εκ των υστέρων. 

Πολλοί βουλευτές ζητούν να υποβληθούν άμεσα στον ΟΗΕ από την ελληνική πλευρά συντεταγμένες  για την οριοθέτηση υφαλοκρηπίδας, έστω και τώρα. “Αν η ελληνική κυβέρνηση δεν αντιδράσει αποφασιστικά” λένε, “η Τουρκία δεν θα σταματήσει ποτέ τους εκβιασμούς και τις διεκδικήσεις”. 

Η κυβέρνηση ωστόσο -ακόμα και μετά τα τελευταία γεγονότα- επιμένει στην προσπάθεια δημιουργίας διαύλου επικοινωνίας με τον Ταγίπ Ερντογάν.

Ο τούρκος πρόεδρος, από την άλλη, συνεχίζει μεθοδικά την πολιτική αμφισβήτησης των κυριαρχικών δικαιωμάτων των ελληνικών νησιών, αυξάνοντας συνεχώς τις πιέσεις και τις διεκδικήσεις του, απέναντι στην Ελλάδα. Έφτασε μάλιστα να ειρωνευτεί την ελληνική κυβέρνηση, η οποία προκειμένου να μην προκληθεί κάποιο επεισόδιο στην περιοχή των Ιμίων, απέφυγε οποιαδήποτε εκδήλωση στη μνήμη των τριών αξιωματικών που έχασαν τη ζωή τους εκεί.  Ο Ερντογάν εμφάνισε την μετριοπαθή στάση της κυβέρνησης ως αποτέλεσμα του εκφοβισμού του, λέγοντας περιπαικτικά ότι θα  τηλεφωνούσε στον υπουργό Άμυνας της Ελλάδας για να τον ευχαριστήσει και να του πει να συνεχίσει έτσι “και στα Ίμια και στα άλλα νησιά». Πίσω από την ειρωνεία ωστόσο, είναι σαφής η προτροπή προς την ελληνική κυβέρνηση να μην ασκεί τα κυριαρχικά της δικαιώματα στα ελληνικά νησιά, για να μην προκαλέσει τις αντιδράσεις της Τουρκίας. 

Πόση εμπιστοσύνη μπορεί να δείξει άραγε ο έλληνας πρωθυπουργός στον τούρκο πρόεδρο, με τον οποίο φιλοδοξεί να έρθει σε συνεννόηση, όταν αυτός αντιλαμβάνεται την εξωτερική πολιτική σαν μπούλινγκ και τον εαυτό του ως νταή;

 Ρεαλιστές και πατριώτες

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης ανήκει στη σχολή των λεγόμενων ρεαλιστών και όχι των λεγόμενων πατριωτών, αλλά η βάση της Νέας Δημοκρατίας, στο μεγαλύτερο μέρος της,  είναι αυτό που ονομάζουμε “λαϊκή πατριωτική δεξιά”. Τα ρεύματα των νεοφιλελεύθερων και των ρεαλιστών-μεταρρυθμιστών παραμένουν μειοψηφικά εντός της, χωρίς να συγκινούν την κρίσιμη μάζα των ψηφοφόρων της ΝΔ. Αυτό αποδείχθηκε και όταν ο Αντώνης Σαμαράς κατάφερε να κερδίσει την ηγεσία του κόμματος, έχοντας απέναντι του όλους τους μηχανισμούς, αλλά και όταν η Ντόρα Μπακογιάννη επιχείρησε να κάνει το δικό της κόμμα με αυτά τα πολιτικά χαρακτηριστικά και απέτυχε παταγωδώς. 

Όλα τα παραπάνω ο Κυριάκος Μητσοτάκης προεκλογικά τα είχε υπόψη και για αυτό κατά την περίοδο που αγωνιζόταν να κερδίσει την εξουσία, φρόντιζε να εκφράζει την πλειοψηφία της βάσης (π.χ με το Μακεδονικό) και όχι τις προσωπικές του απόψεις, απογοητεύοντας πολλές φορές τους ούλτρα φιλελεύθερους φαν του. 

Όταν ήταν στην εξουσία ο ΣΥΡΙΖΑ και ο Γιώργος Κατρούγκαλος μιλούσε για μερίδιο της Τουρκίας στα ενεργειακά του Αιγαίου και για το καθεστώς του Καστελόριζου, στη ΝΔ φρόντιζαν να ασκούν κάπως ασαφή κριτική, λέγοντας απλώς ότι “στέλνουν τα λάθος μηνύματα στη λάθος στιγμή”. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης, ως αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης έλεγε: «Ο κ. Τσίπρας ας αφήσει στην επόμενη κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας, το κρίσιμο χαρτοφυλάκιο της διαπραγμάτευσης των ελληνοτουρκικών σχέσεων».  Έκαναν κριτική δηλαδή, χωρίς να λένε κάτι συγκεκριμένο και άρα χωρίς να δεσμεύονται. 

Ως φωνή της Ν.Δ στην εξωτερική πολιτική ωστόσο,  κατά την προεκλογική περίοδο, εμφανιζόταν (ατύπως) μέσω των ΜΜΕ κυρίως ο καθηγητής Άγγελος Συρίγος, ο οποίος καθησύχαζε την πατριωτική βάση της ΝΔ, χωρίς να ασπάζεται “ακραίες θέσεις”.  Όταν ήρθε η ώρα του σχηματισμού της κυβέρνησης όμως, ο Κυριάκος Μητσοτάκης επέλεξε την άλλη σχολή, αφήνοντας τον εκτός. 

 Τα πρόσωπα

Ένα από τα πράγματα που έκαναν εντύπωση κατά την ανακοίνωση της κυβέρνησης Μητσοτάκη ήταν η επιλογή του Νίκου Δένδια στη θέση του υπουργού Εξωτερικών, αντί του Άγγελου Συρίγου,  ο οποίος θεωρούνταν ο επικρατέστερος ως τότε για τη  θέση αυτή.  

Ο Νίκος Δένδιας, παρότι ως υπουργός Δημόσιας Τάξης τα είχε πάει καλά σύμφωνα με το κόμμα του, τα σύνθετα θέματα της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής δεν τα κατείχε και ήταν ίσως ο τελευταίος από τα στελέχη της ΝΔ που θα περίμενε κανείς να δει σε αυτήν την θέση.  Πολύ δε περισσότερο που στις εσωκομματικές εκλογές είχε στηρίξει τον Βαγγέλη Μεϊμαράκη και όχι τον Κυριάκο Μητσοτάκη, ενώ όλο το προηγούμενο διάστημα προωθούσε τον εαυτό του ως δελφίνο, διαφοροποιούμενος αρκετά συχνά από την ηγεσία του κόμματος του και με τον ΣΥΡΙΖΑ να τον αβαντάρει ως “μετριοπαθή κεντροδεξιό”. 

Δένδιας

 Στη θέση του ΥΠΕΞ, λόγω της κρισιμότητας του πόστου, οι πρωθυπουργοί προτιμούν συνήθως κάποιον της απολύτου εμπιστοσύνης τους αν και συχνά η επιλογή καταλήγει να σχετίζεται με τις γενικότερες ισορροπίες. Αυτό φαίνεται ότι συνέβει και με την επιλογή Δένδια. 

Έκπληξη ήταν και η επιλογή του Θάνου Ντόκου που τοποθετήθηκε ως αναπληρωτής Σύμβουλος Εθνικής Ασφαλείας του πρωθυπουργού, αποχωρώντας από τη θέση του Γενικού Διευθυντή του ΕΛΙΑΜΕΠ (Ελληνικό Ίδρυμα Ευρωπαϊκής και Εξωτερικής Πολιτικής). Ο κ. Ντόκος ήταν κι αυτός “κόκκινο πανί” για την λαϊκή πατριωτική δεξιά και οπωσδήποτε η επιλογή του πρωθυπουργού ήταν και τολμηρή για τον ίδιο και εμπεριείχε ένα ρίσκο πολιτικού κόστους. Ήδη, στο σύντομο χρονικό διάστημα που ασκεί τα καθήκοντα του, ο κ. Ντόκος έχει προκαλέσει αρκετές αντιδράσεις, ειδικά όταν πριν από λίγες μέρες μίλησε για συνεκμετάλλευση με την Τουρκία στο Αιγαίο, η οποία έρχεται σε αντίθεση με την εθνική γραμμή. 

Στη συνέχεια αναγκάστηκε να δώσει εξηγήσεις, υποστηρίζοντας ότι επρόκειτο για την προσωπική του άποψη, την οποία εξέφρασε “από κεκτημένη ταχύτητα” προσθέτοντας πως η παραίτησή του είναι πάντα στη διάθεση του Κυριάκου Μητσοτάκη, αν θεωρηθεί ότι δημιούργησε πρόβλημα.  

Θα έπρεπε να έχω συνειδητοποιήσει ότι δεν εκφράζω προσωπικές απόψεις, μετά από 20 χρόνια που εξέφραζα τον εαυτό μου” δήλωσε όταν διαπίστωσε τις αντιδράσεις, προσθέτοντας ότι το λάθος του ήταν ότι άνοιξε “ένα ζήτημα άκαιρο, καθαρά υποθετικό σε μία στιγμή που έχουμε πάρα πολλά ζητήματα”. Στη συνέχεια ο κ. Ντόκος επιχειρώντας να διορθώσει τις εντυπώσεις που είχαν αφήσει οι προηγούμενες δηλώσεις του είπε: «Πάμε στη Χάγη με μία λογική ατζέντα θεμάτων και προφανώς όχι με όλο αυτό το κατεβατό που η Τουρκία έχει θέσει στο τραπέζι εδώ και πάρα πολλά χρόνια”. 

 “Η θέση διαδοχικών ελληνικών κυβερνήσεων εδώ και πολλά χρόνια είναι ότι θα συμφωνήσουμε ποια είναι η ατζέντα και θα πάμε στη Χάγη και θα κριθούν τα ζητήματα με βάση τις διατάξεις του διεθνούς δικαίου και μετά κουβεντιάζουμε ό,τι άλλο” είπε, τονίζοντας ότι κάτι τέτοιο “δεν μπορεί να το αποφασίσει και να το σηκώσει μία μόνο κυβέρνηση”. Επίσης, προέβλεψε ότι η “συζήτηση για προσφυγή στη Χάγη θα αργήσει πολύ” καθώς υπάρχουν “πολύ πιο άμεσα, καθημερινά ζητήματα με την Τουρκία”.

Ντόκος

Προηγουμένως, τον κ. Ντόκο είχε υποχρεωθεί να αδειάσει ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, προκειμένου να σταματήσει ο θόρυβος που είχαν προκαλέσει οι δηλώσεις του. Ο κ.Πέτσας όταν ρωτήθηκε σχετικά, απάντησε ότι δεν τίθεται κανένα θέμα συνεκμετάλλευσης και ότι το μόνο θέμα με την Τουρκία είναι η οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας.

Ο πρωθυπουργός συμβουλεύεται και άλλα στελέχη του ΕΛΙΑΜΕΠ, όπως προκύπτει και από την σύσκεψη  που πραγματοποιήθηκε πριν από λίγο καιρό στο Μέγαρο Μαξίμου, η οποία ακολούθησε συνάντηση τους με τον πρέσβη της Τουρκίας στην Αθήνα, Μπουράκ Οζούγκεργκιν

Μετά από όσα διέρρευσαν για την σύσκεψη αυτή στα ΜΜΕ,  ο Κυριάκος Μητσοτάκης δέχθηκε κριτική ότι ανέθεσε στο ΕΛΙΑΜΕΠ να κάνει άτυπη διπλωματία. Σύμφωνα με τα σχετικά δημοσιεύματα, στην σύσκεψη που έγινε στο Μαξίμου για τα ελληνοτουρκικά συμμετείχαν ο νέος γενικός διευθυντής του ΕΛΙΑΜΕΠ καθηγητής Γιώργος Παγουλάτος, οι πρώην πρέσβεις Γιώργος Κακλίκης και Παύλος Αποστολίδης, Ιωάννης Ζέπος, Βασίλης Κασκαρέλης και οι καθηγητές Χρήστος Ροζάκης, Ιωάννης Γρηγοριάδης, Αλέξης Ηρακλείδης και Λουκάς Τσούκαλης.

Από τα πρόσωπα που κλήθηκαν να δώσουν τα φώτα τους στα ελληνοτουρκικά, τη μεγαλύτερη αναστάτωση στις τάξεις της ΝΔ προκάλεσε η παρουσία του καθηγητή Χρήστου Ροζάκη– υφυπουργού Eξωτερικών επί κυβέρνησης Σημίτη και πρόεδρου του επιστημονικού συμβουλίου του υπουργείου Εξωτερικών, στην οποία τοποθετήθηκε επί κυβέρνησης Τσίπρα.

Ροζάκης

Ο κ. Ροζάκης, σε αντίθεση με τη ΝΔ, είναι ένθερμος υποστηρικτής της Συμφωνίας των Πρεσπών, ενώ για το Ελσίνκι υποστηρίζει ότι ήταν ένα κοσμοϊστορικό γεγονός, το οποίο “προδόθηκε από την κυβέρνηση της δεξιάς”. Στα ελληνοτουρκικά είναι της σχολής του “κατευνασμού” της Τουρκίας και υπέρ του διαλόγου. 

Ο υπουργός Επικρατείας και καθηγητής Γ. Γεραπετρίτης πάντως, βλέπει μόνο επιτυχίες της κυβέρνησης στην εξωτερική πολιτική, υποστηρίζοντας  ότι για “πρώτη φορά η ελληνική διπλωματία έχει καταγάγει τόσο σημαντικές επιτυχίες σε διεθνές και περιφερειακό επίπεδο”. “…Ολόκληρος ο Αραβικός κόσμος, αλλά και το Ισραήλ σήμερα συντάσσονται όλοι μαζί μας σε ότι αφορά την επιθετικότητα της Τουρκίας” υποστηρίζει και ισχυρίζεται πως “η Τουρκία είναι απολύτως απομονωμένη και για το λόγο αυτό εκφράζει τη νευρικότητα που εκφράζει». 

Υπάρχουν περίοδοι που η εξωτερική πολιτική μιας χώρας θα μπορούσε να είναι σχεδόν “στον αυτόματο πιλότο”. Αυτό δεν ισχύει για την Ελλάδα ειδικά σε αυτή τη συγκυρία, με έναν ιμπεριαλιστή γείτονα που διατηρεί την στρατιωτική κατοχή στη βόρεια Κύπρο και δεν διστάζει να εισβάλει στην Συρία, να συνεργάζεται με τζιχαντιστές, να πολεμά τους Κούρδους, να στέλνει στρατό στη Λιβύη και να απειλεί την εθνική κυριαρχία της Ελλάδας ταυτόχρονα. 

Το κύριο πρόβλημα της εξωτερικής πολιτικής της ελληνικής κυβέρνησης είναι ότι σε αυτό το τοπίο και σε αυτή την συγκυρία, δεν διαθέτει εθνική στρατηγική.

Σε αυτό το δύσκολο περιβάλλον ο Κυριάκος Μητσοτάκης,  αναζητεί τον βηματισμό του και σύντομα θα κριθεί για τους χειρισμούς που (έχει ήδη και) θα κάνει την επόμενη περίοδο, καθώς τα ζητήματα που καλείται να διαχειριστεί θα κρίνουν σε μεγάλο βαθμό το μέλλον της χώρας. 

                                                                           ***

Δημοσιεύθηκε στo lifo.gr  https://www.lifo.gr/articles/opinions/269864/to-flegon-zitima-tis-aoz-kai-i-apronoiti-stasi-toy-mitsotaki?fbclid=IwAR2nDgpmzEX-0umWNYkElpoXhaLPI35r-f3pavrpWEwHfB5Pud9mugFdlQw

Αναφορές

-Oμιλία του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη στη Βουλή,στη συζήτηση για τις Προγραμματικές Δηλώσεις της Κυβέρνησης

https://primeminister.gr/2019/07/20/21936

Κώστας Σημίτης στην Καθημερινή “Αιγιαλίτιδα ζώνη – ΑΟΖ – Υφαλοκρηπίδα: Προσοχή τώρα”

ttps://www.kathimerini.gr/1028367/article/epikairothta/politikh/aigialitida-zwnh–aoz–yfalokrhpida-prosoxh-twra

Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη

https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%91%CF%80%CE%BF%CE%BA%CE%BB%CE%B5%CE%B9%CF%83%CF%84%CE%B9%CE%BA%CE%AE_%CE%9F%CE%B9%CE%BA%CE%BF%CE%BD%CE%BF%CE%BC%CE%B9%CE%BA%CE%AE_%CE%96%CF%8E%CE%BD%CE%B7

Η Τουρκία ανακοίνωσε έρευνες και γεωτρήσεις ανάμεσα σε Καστελόριζο και Λιβύη 

https://www.lifo.gr/now/world/269218/i-toyrkia-anakoinose-ereynes-kai-geotriseis-anamesa-se-kastelorizo-kai-livyi

-Λουκάς Τσούκαλης: Εμείς, η Τουρκία και οι Συμπληγάδες

https://www.kathimerini.gr/1061958/opinion/epikairothta/politikh/emeis-h-toyrkia-kai-oi-symplhgades

-Χρήστος Ροζάκης: Δεν θα τολμήσει η Τουρκία να τρυπήσει στην ΑΟΖ

https://politis.com.cy/politis-news/kypros/christos-rozakis-den-tha-tolmisei-i-toyrkia-na-trypisei-stin-aoz/

Κυρώσεις κατά της Τουρκίας για τις γεωτρήσεις στην Κύπρο 

https://www.efsyn.gr/kosmos/eyropi/214729_kyroseis-kata-tis-toyrkias-gia-tis-geotriseis-stin-kypro-etoimazei-i-ee

Γ.Μανιάτης: Περί Τουρκίας και υδρογονανθράκων

https://ecozen.gr/2019/12/g-maniatis-peri-toyrkias-ydrogonanthrakon/

-Αγγελος Μ. Συρίγος: Ταχέως προς τουρκικά τετελεσμένα

https://www.kathimerini.gr/1054204/article/epikairothta/politikh/aggelos-m-syrigos-taxews-pros-toyrkika-tetelesmena

Η εύθραυστη υπεροχή της ΝΔ

ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΣΙΟΥΤΗ  5.2.2020 LIFO

Η ΝΔ κυριαρχεί απόλυτα για την ώρα, κυρίως επειδή ο ΣΥΡΙΖΑ αδυνατεί να παρουσιάσει αξιόπιστες εναλλακτικές κυβερνητικές προτάσεις... Εικονογράφηση: Ατελιέ LIFO

Πρόσφατη έρευνα κοινής γνώμης εμφάνισε το κυβερνών κόμμα της ΝΔ να προηγείται του ΣΥΡΙΖΑ κατά 17 μονάδες, διαφορά πολύ μεγαλύτερη από το εκλογικό αποτέλεσμα του Ιουλίου. Στη ΝΔ ενθουσιάστηκαν, όπως ήταν αναμενόμενο, και στον ΣΥΡΙΖΑ τροφοδοτήθηκε εκ νέου η γκρίνια που υπάρχει τον τελευταίο καιρό. Κανένας από τους δύο, όμως, δεν μοιάζει να κατανοεί απολύτως το αποτέλεσμα, καθώς η υπεροχή της ΝΔ οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στον ΣΥΡΙΖΑ, αλλά ταυτόχρονα είναι εξαιρετικά εύθραυστη και δεν δικαιολογεί κανέναν πανηγυρισμό.

Ο ΣΥΡΙΖΑ, για όσους έχουν εικόνα του τι συμβαίνει στο εσωτερικό του, μοιάζει να έχει αποσυναρμολογηθεί μετά την ήττα. Δεν παράγει πολιτική σε κανένα επίπεδο και όλοι ασχολούνται με το ποια ομάδα θα ελέγχει το κόμμα και τον Αλέξη Τσίπρα μετά το συνέδριο. Για πρώτη φορά έχει αρχίσει να ακούγεται από κάποιους ότι «ο Αλέξης είναι το πρόβλημα». Αυτό σε καμία περίπτωση δεν συνιστά ουσιαστική αμφισβήτηση της ηγεσίας του, απλώς είναι η πρώτη φορά που εκφράζεται, έστω και σε μικρό βαθμό, κριτική για τον αρχηγό του ΣΥΡΙΖΑ, κάτι που δεν συνέβαινε ούτε και όταν η εσωκομματική αντιπολίτευση είχε ως κύριο εκφραστή της την Αριστερή Πλατφόρμα του Παναγιώτη Λαφαζάνη.

Η ΝΔ κατάφερε να κερδίσει τις εντυπώσεις των πρώτων μηνών, καθώς εμφανίστηκε προς την κοινή γνώμη προετοιμασμένη και θεσμική, σε αντίθεση με την κυβέρνηση που διαδέχτηκε, η οποία έμοιαζε κάθε φορά να πειραματίζεται και να μαθαίνει, «βλέποντας και κάνοντας». Tα ίδια τα στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ, άλλωστε, παραδέχονταν σε συνεντεύξεις που έδιναν μετά τις εκλογές ότι δεν ήταν προετοιμασμένοι για να κυβερνήσουν και δεν είχαν τις γνώσεις γι’ αυτό. Από την άλλη, η αντισυμβατική εικόνα που εξακολουθούσαν να καλλιεργούν, για να μη φανεί ότι «συμβιβάστηκαν», ήταν ένα άδειο κέλυφος. Από τη μια τους αφαιρούσε θεσμικό κύρος και από την άλλη δεν ήταν ικανή να αναιρέσει τους αμέτρητους συμβιβασμούς και υποχωρήσεις που έκαναν προκειμένου να αποκτήσουν και να διατηρήσουν την εξουσία.

Ο ΣΥΡΙΖΑ έστρωσε τον δρόμο στην κυβέρνηση Μητσοτάκη, απενοχοποιώντας τις ιδιωτικοποιήσεις, τις σχέσεις με τους εκπροσώπους του κεφαλαίου, την ανάδειξη της ανάπτυξης και των επενδύσεων ως βασικό κυβερνητικό στόχο, τη σύσφιξη των σχέσεων με τις ΗΠΑ και το Ισραήλ, καθώς και την πολιτική ευθυγράμμιση με τη Γερμανία. Έπεισε την κοινή γνώμη ότι οι έπαινοι της ευρωπαϊκής γραφειοκρατίας είναι ένδειξη επιτυχίας και όχι «προδοσίας», όπως παλιά, και η διάσωση των τραπεζών αναγκαία. Με λίγα λόγια, έπεισε την κοινή γνώμη ότι η πολιτική αυτή ήταν μονόδρομος και ότι δεν υπήρχε εναλλακτική. Αυτά που έλεγαν πριν πάρουν την εξουσία ήταν «αυταπάτη», σύμφωνα με τους ισχυρισμούς των ίδιων.

Οι πολιτικές και η ιδεολογία του ΣΥΡΙΖΑ ηττήθηκαν από τον ίδιο τον ΣΥΡΙΖΑ. Τον κυβερνητικό ΣΥΡΙΖΑ του 2015, ο οποίος στην πορεία και σταδιακά υιοθέτησε, με το πρόσχημα του εξαναγκασμού, πολλές από τις πολιτικές των αντιπάλων του. Και ήταν πάρα πολλές φορές που, και σε επίπεδο προσώπων, επέλεξε να τοποθετήσει σε σημαντικές θέσεις στελέχη από τη δεξιά παράταξη, παρότι κανείς δεν τον ανάγκαζε να το κάνει. Από το αξίωμα του Προέδρου της Δημοκρατίας, όπου, ενώ μπορούσε να βάλει όποιον ήθελε, επέλεξε ένα καθαρόαιμο στέλεχος της ΝΔ, πρωταγωνιστή των δεξιών κυβερνήσεων, στις οποίες κατά τα άλλα έριχνε το ανάθεμα, μέχρι το εμβληματικό υπουργείο Δικαιοσύνης, στο οποίο τοποθέτησε έναν δεξιό πρώην διοικητή της ΕΥΠ. Ακόμα και λίγο πριν από τις εκλογές, οπότε προσπάθησε να ανακτήσει τη χαμένη αριστερή του ταυτότητα, στρατολογούσε μαζικά δεξιά στελέχη, όπως ο Τέρενς Κουίκ, η Έλενα Κουντουρά κ.ά.

 

Όταν, λοιπόν, ένα κόμμα υιοθετεί εν πολλοίς την πολιτική του αντιπάλου του, ο λαός σχεδόν πάντα προτιμάει τον αυθεντικό εκφραστή. Αυτό ήταν και το μεγάλο μάθημα από τη μετάλλαξη των σοσιαλδημοκρατικών κομμάτων, η οποία είχε ως αποτέλεσμα τη δραματική τους συρρίκνωση, σε κάποιες περιπτώσεις μέχρις εξαφανίσεως. Από τη στιγμή που ο ΣΥΡΙΖΑ έχασε την εξουσία, φάνηκε πόσο γυμνός ήταν. Η προσπάθειά του να επιστρέψει στις παλιές πολιτικές, δεν αποδίδει, καθώς πολλοί από εκείνους που τον ακολούθησαν στην πορεία το έκαναν ακριβώς επειδή, όσο κυβερνούσε, έκανε τη στροφή στον κυβερνητικό ρεαλισμό και άρα αυτούς κινδυνεύει –αν συνεχίσει έτσι– να χάσει. Τους αριστερούς που τον έχουν εγκαταλείψει δύσκολα θα τους φέρει πίσω, καθώς αυτά τα χρόνια έκανε όλα εκείνα για τα οποία σήμερα καταγγέλλει τη ΝΔ, π.χ. τη συμφωνία για τις βάσεις, το πλεόνασμα κ.ά.

Η ΝΔ κυριαρχεί απόλυτα για την ώρα, κυρίως επειδή ο ΣΥΡΙΖΑ αδυνατεί να παρουσιάσει αξιόπιστες εναλλακτικές κυβερνητικές προτάσεις.

Οι πολίτες, ακόμα και εκεί όπου δεν είναι ευχαριστημένοι μαζί της, δεν βλέπουν από τον ΣΥΡΙΖΑ κάτι άλλο. Η κυβέρνηση Μητσοτάκη έχει πείσει ότι κάτι αλλάζει στην οικονομία και, ακόμα κι αν δεν υπάρχει για την ώρα χειροπιαστό αποτέλεσμα, ο κόσμος μοιάζει να έχει πιστέψει πως έχουν μπει οι βάσεις και σύντομα θα το δει.

Εκεί όπου έχει απογοητεύσει η κυβέρνηση είναι στη διαχείριση του μεταναστευτικού, ενώ επιφύλαξη υπάρχει και για τα θέματα εξωτερικής πολιτικής και στην ασφάλεια. Στα θέματα ασφάλειας η κατάσταση δεν έχει βελτιωθεί στις λαϊκές γειτονιές, που υποφέρουν, παρά τις επιτυχίες που επιδεικνύει ο αρμόδιος υπουργός. Η πλειονότητα των πολιτών, ωστόσο, συμφωνεί με τους στόχους και την πολιτική γραμμή της κυβέρνησης στον τομέα αυτόν. Εδώ υπάρχει μια μεγάλη ήττα του ΣΥΡΙΖΑ, αφού η πλειονότητα όχι μόνο δεν συμμερίζεται την πολιτική του στα θέματα ασφάλειας αλλά ακόμα και δικοί του ψηφοφόροι συμφωνούν με την πολιτική «νόμος και τάξη» της κυβέρνησης.

Στο μεταναστευτικό, οι ψηφοφόροι της ΝΔ περίμεναν αποτελεσματικότερη διαχείριση και άμεση βελτίωση της κατάστασης, όπως τους είχε υποσχεθεί προεκλογικά το κυβερνών κόμμα.

Εκείνο, όμως, υποτίμησε το πρόβλημα και άργησε να αντιληφθεί τη ζημιά που θα μπορούσε να του προκαλέσει η μη αντιμετώπισή του. Αυτήν τη στιγμή τρέχει να καλύψει τον χαμένο χρόνο, αλλά κανείς δεν ξέρει αν θα τα καταφέρει.

Απ’ όλες τις έρευνες κοινής γνώμης προκύπτει ότι οι Έλληνες ζητούν αυστηρότερη πολιτική στο θέμα αυτό, επομένως ο ΣΥΡΙΖΑ ούτε εδώ μπορεί να καταφέρει κάποιο πλήγμα στη ΝΔ με την κριτική του. Το αντίθετο μάλλον.

Όλοι όσοι απογοητεύονται με τη μεταναστευτική πολιτική της ΝΔ, θεωρούν ότι η πολιτική του ΣΥΡΙΖΑ είναι ακόμα χειρότερη. Τα ίδια και με την εξωτερική πολιτική. Όσοι δεν πείθονται από τη ΝΔ είναι επειδή θα ήθελαν μια πολιτική με πιο πατριωτικά χαρακτηριστικά. Ο ΣΥΡΙΖΑ στον τομέα αυτόν, μετά τη Συμφωνία των Πρεσπών, έχει υποστεί σημαντικό πλήγμα, όπως έχει πει και ο ίδιος ο Αλέξης Τσίπρας, άρα ούτε αυτούς τους πιθανόν δυσαρεστημένους από τη ΝΔ ψηφοφόρους μπορεί να κερδίσει.

Όσοι δυσαρεστούνται σήμερα από τη διακυβέρνηση της ΝΔ είναι κυρίως επειδή θέλουν μια πιο αυστηρή γραμμή στο μεταναστευτικό, στην εξωτερική πολιτική και στα θέματα ασφάλειας. Αυτοί οι ψηφοφόροι για την ώρα δεν έχουν πού να πάνε και σίγουρα δεν θα πάνε στον ΣΥΡΙΖΑ. Εάν όμως εμφανιστεί ένας Έλληνας Όρμπαν ή ένας Σαλβίνι;

Λίγοι ομολογούν δημόσια ότι θα είχε σημαντικές πιθανότητες να κερδίσει μέρος των δυσαρεστημένων ψηφοφόρων, αλλά πολλοί είναι αυτοί που το φοβούνται.

Κάποιοι αναρωτιούνται αν θα μπορούσε τον ρόλο αυτόν να τον παίξει ο Αντώνης Σαμαράς, καθώς είναι αλήθεια ότι καταφέρνει να μιλάει στην καρδιά πολλών ψηφοφόρων της δεξιάς. Είναι, επίσης, αλήθεια ότι κάποιοι του ζητάνε να το πράξει. Αν δεν το είχε κάνει ήδη μία φορά, ίσως να μπορούσε. Το αποτυχημένο παρελθόν της Πολιτικής Άνοιξης, όμως, το καθιστά εν πολλοίς απαγορευτικό. Αυτό, βέβαια, δεν του αφαιρεί κάθε ισχύ. Ο Αντώνης Σαμαράς διαθέτει πολιτική ισχύ και για την ώρα δεν γνωρίζουμε αν και πώς θα τη χρησιμοποιήσει.

Η  ηγεσία της ΝΔ μπορεί να παραμένει απόλυτα κυρίαρχη για την ώρα, αλλά η κυριαρχία αυτή είναι εύθραυστη και με δεδομένη τη συγκυρία στο μεταναστευτικό και στα ελληνοτουρκικά θα μπορούσε να ανατραπεί ανά πάσα στιγμή. 

Το άρθρο δημοσιεύθηκε στην έντυπη LiFO

Μιχάλης Χρυσοχοΐδης: Asset ή βαρίδι;

 

 

ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΣΙΟΥΤΗ 24.12.2019 LIFO

Ο Μιχάλης Χρυσοχοΐδης καταφέρνει να είναι ο πιο δημοφιλής υπουργός της κυβέρνησης ως τώρα, σύμφωνα με αρκετές δημοσκοπήσεις, ενώ ταυτόχρονα το προσφυγικό και τα θέματα ασφάλειας, που ανήκουν στους τομείς ευθύνης του, είναι εκείνα για τα οποία διαμαρτύρονται περισσότερο από όλα οι ψηφοφόροι του κυβερνώντος κόμματος. 

Είναι γνωστό ότι ο μόνος τομέας στον οποίο δημοσκοπικά βαθμολογείται αρνητικά η κυβέρνηση Μητσοτάκη μέχρι τώρα, είναι το προσφυγικό-μεταναστευτικό, η διαχείριση του οποίου είχε ανατεθεί στον Μιχάλη Χρυσοχοΐδη. Επειδή όμως δεν φάνηκε να τα καταφέρνει με αυτό, ο πρωθυπουργός πριν από λίγο καιρό ανέθεσε καθήκοντα συντονιστή στον απόστρατο αξιωματικό και εξωκοινοβουλευτικό υφυπουργό Εθνικής Άμυνας, Αλκιβιάδη Στεφανή.

Όσο αφορά στα θέματα ασφάλειας, τα οποία ήταν πολύ ψηλά στην προεκλογική ατζέντα της ΝΔ και παραμένουν ψηλά για τους ψηφοφόρους της, στις δημοσκοπήσεις υπάρχει μεν αποδοχή της κυβερνητικής πολιτικής για «νόμο και τάξη» από την πλειοψηφία (ακόμα και από το 20% των ψηφοφόρων του ΣΥΡΙΖΑ) πλην όμως, έχει ξεσπάσει μια γκρίνια, κυρίως στην κομματική βάση,  που θεωρεί ότι δεν υπάρχουν τα αναμενόμενα αποτελέσματα.

Ο Μιχάλης Χρυσοχοΐδης ξοδεύει ακόμα από το πολιτικό κεφάλαιο που είχε αποκτήσει σε άλλες εποχές. Είναι όμως πράγματι ένας πετυχημένος υπουργός και «έξπερτ» -όπως θεωρούν πολλοί-  στα θέματα δημόσιας τάξης και ασφάλειας;

Η πρώτη εντύπωση που άφησε ως υπουργός της κυβέρνησης Μητσοτάκη, ήταν αυτή της δυσάρεστης έκπληξης που προκάλεσε κατά την επίσκεψη του στη Μόρια τον περασμένο Ιούλιο, λίγο μετά από την ανάληψη των καθηκόντων του. Εκεί τους πάγωσε όλους όταν δήλωσε  ότι ήταν ικανοποιημένος από την διαχείριση του προσφυγικού και την κατάσταση που βρήκε στη Μόρια.  Μερικούς μήνες μετά ωστόσο και ύστερα από έντονη κριτική της αξιωματικής αντιπολίτευσης, μίλησε για το «γκουλαγκ της Μόριας» που τους «κληροδότησε ο ΣΥΡΙΖΑ».

Οι πρώτοι μήνες της θητείας του στην κυβέρνηση Μητσοτάκη  πέρασαν άπραγοι, μέχρι που οι νεοδημοκράτες άρχισαν να διαμαρτύρονται έντονα και για τη διαχείριση του μεταναστευτικού-προσφυγικού,  αλλά και για τα θέματα ασφάλειας, το άσυλο, την κατάσταση στα πανεπιστήμια, την εγκληματικότητα κ.α.  Τότε ο Μιχάλης Χρυσοχοΐδης ξεκίνησε κάποιες επιχειρήσεις, τις οποίες η αξιωματική αντιπολίτευση χαρακτήρισε «σόου» και οι οποίες κέρδισαν μεγάλη δημοσιότητα, αλλά στην πραγματικότητα δεν έλυσαν κανένα πρόβλημα, από όποια πλευρά κι αν το δει κανείς.

Αυτό που κατάφερε πάλι, είναι να δέχεται κατηγορίες για υπέρμετρη καταστολή και αστυνομική ασυδοσία από τη μία πλευρά, ενώ από την άλλη να κατηγορείται γιατί «δεν συλλαμβάνονται και δεν τιμωρούνται, όσοι προκαλούν φθορές και καταστρέφουν δημόσια περιουσία».    Η περίπτωση της κατάληψης στην οδό Ματρόζου και η μεταχείριση της οικογένειας Ινδαρέ επιβεβαίωσαν όσους τον κατηγορούν για κινήσεις εντυπωσιασμού χωρίς σχέδιο, με αποτέλεσμα να εκτίθεται. Το ίδιο και όσα ακολούθησαν στην κατάληψη Κούβελου στο Μαρούσι.

Μπορεί η αξιωματική αντιπολίτευση να καταγγέλλει την αστυνομία και τον υπουργό για καταπάτηση ανθρωπίνων δικαιωμάτων, οι ψηφοφόροι της κυβέρνησης όμως,  αναρωτιούνται γιατί δεν συνελήφθησαν όσοι πετούσαν αντικείμενα στους αστυνομικούς στο Κουκάκι, όπως και όσοι έσπασαν μαγαζιά και ακυρωτικά μηχανήματα στο Μαρούσι,  ή παλαιότερα όσοι είχαν προκαλέσει φθορές στο κτίριο του Οικονομικού Πανεπιστημίου στην Πατησίων κ.α.

Όταν μετά τα επεισόδια του Οκτωβρίου στην ΑΣΟΕΕ υπήρξε βροχή παραπόνων γιατί η αστυνομία δεν προχώρησε σε συλλήψεις, ο Μιχάλης Χρυσοχοίδης απάντησε από το τουίτερ : «Μια κουβέντα για την #ΑΣΟΕΕ. Εγώ είμαι πολιτικός προϊστάμενος της Αστυνομίας. Η Αστυνομία ξέρει πολύ καλά -και εμπιστεύομαι τους συνεργάτες μου τους Αξιωματικούς- το πότε θα επιβάλλει και πώς θα επιβάλλει τη νομιμότητα».

Το τουίτ αυτό προκάλεσε αρκετή οργή,  καθώς πολλοί ψηφοφόροι της Νέας Δημοκρατίας σχολίαζαν ότι απαιτούν να λύσει τα προβλήματα για τα οποία δεσμεύτηκε προεκλογικά η ΝΔ και για τα οποία την ψήφισαν, αναφέροντας ότι «δεν υπάρχει πλέον ανοχή».

Ακόμα και ο Αλέξης Τσίπρας όμως, την (μεθ)επόμενη της αστυνομικής επιχείρησης στο Κουκάκι του άσκησε κριτική ελέγχοντας τον πάνω στην κυβερνητική ατζέντα: «Μας έλεγαν ότι ο Ρουβίκωνας θα σταματήσει όταν βγουν. Σταμάτησε; Όχι! έχουμε συνεχώς καταδρομικές επιθέσεις» είπε, αναφέροντας ότι «Η ασφάλεια είναι πολύ σημαντική  για τη Δημοκρατία» και υποστηρίζοντας ότι αυτή είναι  «μια έννοια προοδευτική και όχι συντηρητική».

Πόσο επιτυχημένος υπουργός όμως υπήρξε στα αλήθεια από το παρελθόν μέχρι σήμερα ο Μιχάλης Χρυσοχοΐδης; Η πορεία της πολιτικής του καριέρας δικαιολογεί άραγε την υψηλή θέση στην λίστα των καλύτερων υπουργών;

Η πολιτική του καριέρα απογειώθηκε κατά την θητεία του ως υπουργός Δημόσιας Τάξης στην κυβέρνηση Σημίτη, επειδή το όνομά του ταυτίστηκε με την σύλληψη μελών της 17Ν που ανέβασε τις πολιτικές μετοχές του εντός κι εκτός χώρας.

Κάποιοι ωστόσο αμφισβητούν την αποτελεσματικότητά του και υποστηρίζουν ότι μπορεί ο πρωθυπουργός να τον πήρε στην κυβέρνηση του ως asset, σύντομα όμως θα αποδειχθεί πολιτικό βαρίδι.

Η κριτική προέρχεται εν πολλοίς από το κόμμα που εγκατέλειψε,  αλλά η μεγαλύτερη γκρίνια για αυτόν παρατηρείται στη Νέα Δημοκρατία, τόσο μεταξύ των στελεχών, όσο και στη βάση των ψηφοφόρων.   Βασική αιτία για τις διαμαρτυρίες των τελευταίων είναι όσα του καταμαρτυρούν για ανεπαρκή αντιμετώπιση της εγκληματικότητας, αλλά και της διαχείρισης του προσφυγικού και μεταναστευτικού ζητήματος, το οποίο του ανατέθηκε μεταξύ των βασικών του καθηκόντων. Ο πρωθυπουργός ωστόσο, παρότι στα γραφεία των στενών συνεργατών του φτάνει καθημερινά βροχή παραπόνων, εξακολουθεί να τον εμπιστεύεται και να τον στηρίζει, ελπίζοντας ότι σύντομα θα τον δικαιώσει το αποτέλεσμα που περιμένει από αυτόν.

 

χρυσοχο

Ο 64χρονος σήμερα Μιχάλης Χρυσοχοΐδης ξεκίνησε την πολιτική του καριέρα το 1987 ως νομάρχης Καρδίτσας, διορισμένος από το ΠΑΣΟΚ. Επόμενο σημαντικό βήμα στην καριέρα του ήταν η τοποθέτηση του ως υφυπουργός Εμπορίου το 1994 στην τελευταία κυβέρνηση του  Ανδρέα Παπανδρέου, με προϊστάμενο υπουργό τον Κώστα Σημίτη.

Ο Μιχάλης Χρυσοχοΐδης δεν είχε γίνει ακόμα «εκσυγχρονιστής». Ως τότε ανήκε στην ομάδα του Ακη Τσοχατζόπουλου και ο  Κώστας Σημίτης ήταν βέβαιος ότι τον είχαν στείλει στο υπουργείο του για να τον «κατασκοπεύει». Και μάλλον είχε δίκιο. Ο πρώην πρωθυπουργός είχε διηγηθεί σε  συνεργάτες του ότι όταν οι δύο τους απέκτησαν σχέση εμπιστοσύνης, ο Μιχάλης Χρυσοχοΐδης του επιβεβαίωσε ότι αυτό που είχε υποψιαστεί ήταν αλήθεια, αλλά τελικά κατέληξε να στρατολογηθεί στην ομάδα Σημίτη.

Αν εξαιρέσει κανείς το μικρό διάστημα της κυβέρνησης Παπαδήμου (επί Σαμαρά ήταν υπουργός Μεταφορών), αυτή είναι η τρίτη κυβερνητική θητεία του Μιχάλη Χρυσοχοΐδη στο υπουργείο Προστασίας του Πολίτη αν και τυπικά είναι η τέταρτη. Η πρώτη ήταν επί Κώστα Σημίτη το 1999, η δεύτερη επί Γιώργου Παπανδρέου το 2009 και η τρίτη τώρα επί Κυριάκου Μητσοτάκη το 2019.

Ο Μιχάλης Χρυσοχοΐδης είχε εδώ και αρκετά χρόνια καλές σχέσεις με τον Κυριάκο Μητσοτάκη. Ευρέως δεν ήταν γνωστό, αλλά ο πολιτικός χώρος το γνώριζε. Κάποια εποχή, όταν είχε εκλεγεί πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ ο Γιώργος Παπανδρέου και της ΝΔ ο Αντώνης Σαμαράς, υπήρχε μία πρωτοβουλία, από «εκσυγχρονιστικά» στελέχη του ΠΑΣΟΚ κυρίως, τα οποία έβλεπαν θετικά μία προσέγγιση με τους φιλελεύθερους της Νέας Δημοκρατίας. Ορισμένοι από αυτούς συζητούσαν ακόμα και την ίδρυση κόμματος με επικεφαλής τον Κυριάκο Μητσοτάκη. Αυτό δεν έγινε ποτέ, αλλά η σχέση διατηρήθηκε έκτοτε με αμοιβαία αισθήματα.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης μπορεί να θεωρεί αναγκαίο το «μάντρωμα» των ακροδεξιών ψηφοφόρων στο κόμμα του, για λόγους πολιτικής ισχύος, εκλογικής επιρροής και όχι μόνο, αλλά ο ίδιος τοποθετούσε πάντα τον εαυτό του στο φιλελεύθερο κέντρο και η πολιτική οικειότητα που αισθάνεται με το πάλαι ποτέ εκσυγχρονιστικό ΠΑΣΟΚ είναι πραγματική.

Ο Μιχάλης Χρυσοχοΐδης ήταν για αυτόν εξαρχής η ιδανική λύση για το υπουργείο Προστασίας του Πολίτη, παρότι απογοήτευσε τους ψηφοφόρους της Ν.Δ που ονειρεύονταν στην θέση αυτή τον Μάκη Βορίδη περιμένοντας να τον δουν να κατεβάζει τις αύρες στα Εξάρχεια.    Ο πρωθυπουργός ήταν βέβαιο ότι δεν ήθελε κάποιον με ακροδεξιό προφίλ για να επιβάλει το νόμο και την τάξη που υποσχέθηκε προεκλογικά, αλλά έναν «σοσιαλδημοκράτη» ώστε να μην κατηγορηθεί για δεξιά ατζέντα και ταυτόχρονα να είναι και αποτελεσματικός, όπως πίστευε ότι θα ήταν ο Μιχάλης Χρυσοχοΐδης, για τον οποίο έτρεφε εκτίμηση. Θεωρούσε ότι μπορεί να τα καταφέρει στο θέμα της ασφάλειας χωρίς να προκαλέσει μεγάλες αντιδράσεις.

Χάρη στη σύλληψη μελών της «17 Νοέμβρη» που πραγματοποιήθηκαν στη θητεία του, ο Μιχάλης Χρυσοχοΐδης κατάφερε να θεωρείται ο πιο επιτυχημένος υπουργός Προστασίας του Πολίτη και να ανεβάσει τις πολιτικές μετοχές του εντός κι εκτός χώρας.

Οι επικριτές του όμως σχολιάζουν ότι είναι ο μόνος υπουργός-  αρμόδιος για την δημόσια τάξη και την ασφάλεια, που παρά λίγο να γίνει  θύμα βομβιστικής ενέργειας από παγιδευμένο δέμα με εκρηκτικό μηχανισμό που έφτασε ταχυδρομικά στο γραφείο του στο υπουργείο και εξερράγη (στις 24 Ιουνίου 2010). Το δέμα που είχε παραλήπτη εκείνον, το είχε ανοίξει ο αστυνομικός διευθυντής και υπασπιστής του, Γιώργος Βασιλάκης, ο οποίος έχασε τη ζωή του.

Υπάρχουν αρκετοί που δεν συμμερίζονται τα περί «πιο επιτυχημένου υπουργού Δημόσιας Τάξης» και αμφισβητούν ακόμα και το μέγεθος της προσωπικής του συμβολής στην εξάρθρωση της 17Ν, την οποία αποδίδουν σε μεγάλο βαθμό στο τυχαίο γεγονός της έκρηξης βόμβας στα χέρια του Σάββα Ξηρού από λάθος του, το οποίο τον πρόδωσε, αλλά και στο έργο των κλιμακίων της Σκότλαντ Γιαρντ που εγκαταστάθηκαν στην Ελλάδα για να ερευνήσουν, μετά την δολοφονία του Βρετανού στρατιωτικού ακολούθου, Στήβεν Σόντερς.   

Θέμα ικανοτήτων ή  θέμα τύχης και βοήθειας από την Σκότλαντ Γιαρντ η εξάρθρωση της 17Ν;  

Οι άσπονδοι φίλοι του Μιχάλη Χρυσοχοΐδη υπενθυμίζουν συχνά πως στην εξάρθρωση της 17Ν είχαν συνδράμει αποφασιστικά οι μυστικές υπηρεσίες της Μεγάλης Βρετανίας. Οι εφημερίδες του Ηνωμένου Βασιλείου, είναι γεγονός ότι τον Ιούλιο του 2002  αναφέρονταν στην παρουσία της Σκότλαντ Γιαρντ στην Ελλάδα, αποδίδοντας της μέρος της επιτυχίας.

Η εφημερίδα Γκάρντιαν, επικαλούμενη και κάποιον δυτικό διπλωμάτη, ισχυριζόταν ότι ήταν η δολοφονία του Βρετανού Σόντερς που έκανε τη διαφορά και οδήγησε στον εντοπισμό της οργάνωσης, αφού οι ελληνικές αρχές προσπαθούσαν για χρόνια να τους βρουν χωρίς αποτέλεσμα και η επιτυχία ήρθε όταν ασχολήθηκαν οι βρετανικές μυστικές υπηρεσίες.

Η Γκάρντιαν επισήμαινε και αυτή το τυχαίο γεγονός που έπαιξε ρόλο στον εντοπισμό της 17Ν,  την έκρηξη που έγινε από λάθος του Σάββα Ξηρού, η οποία άνοιξε το δρόμο για να οδηγηθούν στις αποκαλύψεις που ακολούθησαν. Και ελληνικές εφημερίδες όμως, εκείνη την εποχή με πλήθος δημοσιεύματα έδιναν έμφαση στον ρόλο των Βρετανών για την εξάρθρωση της 17Ν.

Σε κάθε περίπτωση όμως, από τύχη ή από στρατηγικό σχεδιασμό, η σύλληψη των μελών της 17Ν έγινε με εκείνον υπουργό και ήταν το γεγονός που σφράγισε την πολιτική του καριέρα.

Θα έπιανε τους δράστες της επίθεσης  εναντίον της Κούνεβα

Η δεύτερη θητεία του Μιχάλη Χρυσοχοΐδη στο υπουργείο Δημόσιας Τάξης ήταν το 2009, δέκα χρόνια μετά την πρώτη θητεία, στην κυβέρνηση του Γιώργου Παπανδρέου που το μετονόμασε σε «Προστασίας του Πολίτη».

Η θητεία αυτή ήταν πιο σύντομη, καθώς διήρκεσε από τον Οκτώβριο του  2009 ως τον Σεπτέμβριο του 2010. Πολλοί την έχουν ξεχάσει. Ίσως και ο ίδιος. Ένας από τους στόχους που έβαλε τότε πηγαίνοντας εκεί (ίσως γιατί ήθελε να φτιάξει το κοινωνικό του προφίλ που είχε τρωθεί) ήταν η σύλληψη των δραστών που είχαν επιτεθεί στην Κωνσταντίνα Κούνεβα, ρίχνοντας οξύ στο πρόσωπο της και παρέμεναν ασύλληπτοι.

 Ένα μήνα μετά την επιστροφή του στο υπουργείο, τον Νοέμβριο του 2009, μιλώντας στην εφημερίδα Καθημερινή θέλησε να αναδείξει  την υπόθεση της Κούνεβα -που στο μεταξύ είχε ξαναμπεί στο αρχείο- και ανακοίνωσε ότι θα αναλάμβανε προσωπικά το θέμα, καθώς δεν ήταν  δυνατόν να μην έχουν σταλεί οι δράστες στην δικαιοσύνη.

Εδώ έχουμε ζήτημα. Μεγάλο, τεράστιο. Θα την αναλάβω προσωπικά την υπόθεση. Η Κούνεβα είναι ένα σύμβολο. […] Δεν είναι δυνατόν να μην έχουμε στείλει τους δράστες στη Δικαιοσύνη. Θα κάνω ό,τι είναι δυνατόν για να τους πιάσουμε. Δεν προαναγγέλλω συλλήψεις, δεν μ’ αρέσει να το κάνω, αλλά δημοσιοποιώ την απόφασή μου να το αναλάβω προσωπικά. […] Είναι και χρέος μας, να είμαστε περήφανοι ως κοινωνία, ότι εδώ τέτοια δεν περνάνε. Εδώ έχουμε και εφαρμόζουμε τους νόμους, είχε πει.

Δύο μήνες μετά και χωρίς να έχει υπάρξει κάποιο αποτέλεσμα, ο Μιχάλης Χρυσοχοΐδης προέβη ξανά σε παρόμοια δήλωση, τον Ιανουάριο του 2010, υποστηρίζοντας ότι αποτελούσε θέμα τιμής να βρεθούν οι δράστες και να τιμωρηθούν παραδειγματικά: «Πιστεύω ότι αποτελεί θέμα τιμής για τη χώρα μας, για τη δημοκρατία μας, για την Πολιτεία, να βρεθούν οι δράστες αυτής της υπόθεσης. Είμαι βέβαιος ότι θα γίνουν όλες οι ενέργειες προκειμένου ο δράστης ή οι δράστες αυτής της υπόθεσης να συλληφθούν, να παραπεμφθούν στη Δικαιοσύνη και να τιμωρηθούν παραδειγματικά».

Παρά τη βεβαιότητα του υπουργού ωστόσο, ούτε οι δράστες συνελήφθησαν, ούτε ο Μιχάλης Χρυσοχοΐδης ξαναμίλησε ποτέ για αυτό. Ούτε και ρωτήθηκε. Ίσως να απαντούσε ότι δεν πρόλαβε.

Αδιαφανείς προσλήψεις χωρίς τα απαιτούμενα προσόντα

Η δεύτερη θητεία του Μιχάλη Χρυσοχοΐδη στο υπουργείο Δημόσιας Τάξης/Προστασίας του Πολίτη στιγματίστηκε από αρκετά δυσάρεστα γεγονότα.  Ένα από αυτά ήταν η απόπειρα αυτοκτονίας μετακλητού υπαλλήλου, που είχε προσλάβει ως νομικό του σύμβουλο και ο οποίος, όπως αποκαλύφθηκε, ήταν γιος του στενού συνεργάτη και φίλου του, του πρώην  εισαγγελέα Ιωάννη Διώτη ( που χειρίστηκε μεγάλες υποθέσεις, από την έρευνα για την εξάρθρωση της 17Ν και την υπόθεση Τσαλικίδη, μέχρι τη λίστα Λαγκάρντ κ.α.)

Τον Δεκέμβριο του 2009 ο 28χρονος τότε Παναγιώτης Διώτης επιχείρησε να αυτοκτονήσει πέφτοντας από τον 7ο όροφο του υπουργείου Προστασίας του Πολίτη, μετά από δημοσίευση πληροφοριών  σε σάιτ που ανέφεραν ότι εργάζεται ως νομικός σύμβουλος του Μιχάλη Χρυσοχοΐδη στο υπουργείο, χωρίς να διαθέτει πτυχίο Νομικής.

Ο Μιχάλης Χρυσοχοίδης είχε υποστηρίξει ότι ο Παναγιώτης Διώτης συμμετείχε σε δύο επιτροπές νομικών του υπουργείου, χωρίς να πληρώνεται μέχρι να λάβει το πτυχίο του από τη Νομική Σχολή και κατήγγειλε  μιντιακό κανιβαλισμό.

«Εδωσα μια ευκαιρία σε έναν νέο άνθρωπο με ικανότητες, εντιμότητα και ευαισθησία, περιμένοντας καλή τη πίστει να μου προσκομίσει το πτυχίο του, χωρίς κανένα απολύτως οικονομικό κόστος για το Δημόσιο» είχε δηλώσει.

 

Η πρόσληψη εκείνη όμως, μέχρι τότε δεν ήταν καθόλου γνωστή, καθώς ούτε είχε δημοσιευθεί, αλλά ούτε και οι μετακλητοί περνούσαν ακόμη από κόσκινο όπως άρχισε να γίνεται μετά την ψήφιση των μνημονίων.

Ο γιος του εισαγγελέα Ιωάννη Διώτη, όπως αποκαλύφθηκε μετά το δραματικό γεγονός, είχε προσληφθεί στο υπουργείο Προστασίας του Πολίτη με απόφαση του Μιχάλη Χρυσοχοΐδη στις 24 Νοεμβρίου 2009, ως μέλος ειδικής νομοπαρασκευαστικής επιτροπής για την αναμόρφωση του Πειθαρχικού Δικαίου των αστυνομικών. Στη σχετική απόφαση ο γιος του Ιωάννη Διώτη αναφερόταν ως δικηγόρος, παρότι ήταν ακόμα φοιτητής. Και φυσικά καμία γνώση, εμπειρία και εξειδίκευση δεν διέθετε για να συμμετάσχει σε μία τέτοια επιτροπή που χρειάζεται έμπειρους νομικούς υψηλού κύρους.

Σε μία άλλη χώρα της Ευρώπης ο υπουργός δύσκολα δεν θα είχε υποστεί συνέπειες, ακόμα και αν τα πράγματα ήταν ακριβώς όπως ισχυρίστηκε ο κ. Χρυσοχοΐδης. Κανένας υπουργός δεν μπορεί να προσλάβει κάποιον ως δικηγόρο εάν αυτός δεν είναι. Και από την απάντησή του ήταν προφανές ότι γνώριζε.  Ερωτήματα τίθενται όμως και για τα κριτήρια με τα οποία επέλεξε τον γιο του συνεργάτη του ως μέλος νομοπαρασκευαστικής επιτροπής, από τη στιγμή που δεν διέθετε κάποια σχετική εμπειρία και τις απαραίτητες γνώσεις.    «Ποια αξιοκρατία, ποιες ίσες ευκαιρίες και ποιος εκσυγχρονισμός λοιπόν;» αναρωτιέται κανείς.

Ο υπουργός  που ψήφισε το μνημόνιο χωρίς να το διαβάσει

Επόμενο πόστο για τον Μιχάλη Χρυσοχοΐδη, μετά το Προστασίας του Πολίτη,  ήταν το υπουργείο Ανάπτυξης στο οποίο τον μετακίνησε ο Γιώργος Παπανδρέου, αντικαθιστώντας την Λούκα Κατσέλη.  Από εκείνη την περίοδο ίσως κανείς δεν θυμάται το έργο του, αλλά πολλοί θυμούνται την δήλωση που έκανε τον Ιανουάριο του 2012, λέγοντας ότι δεν είχε διαβάσει το μνημόνιο που ψήφισε. Ένα μνημόνιο που άλλαξε δραματικά την οικονομική και πολιτική ζωή της χώρας. «Δεν διάβασα το μνημόνιο γιατί είχα άλλες υποχρεώσεις, είχα άλλα καθήκοντα» είχε πει τότε. «Είχα να αντιμετωπίσω το έγκλημα ως υπουργός Προστασίας του Πολίτη, δεν ήταν δική μου δουλειά να μελετήσω το μνημόνιο».

Μετά τον θόρυβο που προκλήθηκε, ο Μιχάλης Χρυσοχοΐδης επιχείρησε να δώσει κάποιες εξηγήσεις, αφήνοντας πολλές αιχμές για την διαδικασία, αλλά και διατυπώνοντας κάποια αυτοκριτική:

«… Ναι, επαναλαμβάνω ότι το μνημόνιο δεν το διάβασα. Δεν ασχολήθηκα, όχι με το κείμενο, αλλά ούτε καν με τις διαδικασίες της δήθεν διαπραγμάτευσης. Αυτό δεν το δήλωσα, ούτε το είπα με καμάρι. Πολύ περισσότερο δεν το λέω για να αποσείσω ευθύνες από πάνω μου. Ίσα-ίσα το αντίθετο. Το θεωρώ από τα σημαντικότερα λάθη της πολιτικής μου διαδρομής. Γιατί δεν εκτίμησα σωστά την κρισιμότητα των στιγμών και απορροφήθηκα με το μερικό, το έργο μου σαν υπουργός, αντί να ασχοληθώ με το μείζον, την ευθύνη μου σαν μέλος της ηγεσίας της χώρας … Το είπα για να τονίσω το πόσο όλοι μας χρειάζεται να αλλάξουμε. Είχαμε μάθει να εμπιστευόμαστε τον κάθε αρχηγό, πρωθυπουργό. Και στην Βουλή να ψηφίζουμε και στην διακυβέρνηση να συναινούμε».

Αύξησε τα διόδια ενώ διέψευδε ότι θα γίνουν αυξήσεις

Ως υπουργός Μεταφορών στην κυβέρνηση Σαμαρά-Βενιζέλου ήταν απλώς ένας υπουργός μνημονιακής κυβέρνησης που εφάρμοζε τη συμφωνία,  αλλά δεχόταν συνεχώς την γκρίνια των συντρόφων του στο ΠΑΣΟΚ, οι οποίοι διαμαρτύρονταν για τις αυξήσεις στις τιμές των διοδίων επειδή, όπως ισχυρίζονταν, τους έβριζαν στις εκλογικές τους περιφέρειες λόγω των αυξήσεων που έφερε. Εκείνος, μέχρι και δύο μήνες πριν περάσει τις αυξήσεις, ισχυριζόταν ότι: «Δεν υπάρχει καμία πρόβλεψη για αύξηση των διοδίων. Καμία απολύτως». Όταν οι αυξήσεις όμως έγιναν, τότε υποστήριξε ότι «οι αυξήσεις των διοδίων που ανακοινώθηκαν ήταν αυτές που προβλέπονταν από τις αρχικές συμβάσεις παραχώρησης των αυτοκινητοδρόμων του 2007, που είχαν ψηφιστεί από την ελληνική Βουλή».

 ’Έκανε γενικό γραμματέα στο υπουργείο Προστασίας του Πολίτη τον αρχηγό της Αστυνομίας επί ΣΥΡΙΖΑ,  που ο ίδιος ο Κυριάκος Μητσοτάκης είχε κατηγορήσει για το Μάτι

Τσουβάλας

Η πρώτη κίνηση του Μιχάλη Χρυσοχοΐδη μόλις του ανέθεσε  ξανά το υπουργείο ο Κυριάκος Μητσοτάκης, λέγεται ότι ήταν να ζητήσει να πάρει μαζί του ως γενικό γραμματέα στο υπουργείο Προστασίας του Πολίτη, τον πρώην αρχηγό της ΕΛΑΣ επί ΣΥΡΙΖΑ, Κωνσταντίνο Τσουβάλα, τον οποίο γνώριζε από παλιά και εκτιμούσε. Στον κ.Τσουβάλα όμως η Νέα Δημοκρατία και προσωπικά ο πρωθυπουργός, είχαν επιρρίψει ευθύνες για την τραγωδία στο Μάτι.

Ο Κυριάκος  Μητσοτάκης, μάλιστα, στις 31/7/2018 είχε δηλώσει: «Ο γενικός γραµµατέας Πολιτικής Προστασίας και ο αρχηγός της Αστυνοµίας έχουν τεράστιες ευθύνες. ∆εν θα έπρεπε να βρίσκονται σήµερα στη θέση τους, γιατί αύριο µπορεί να κληθούν να διαχειριστούν µια άλλη πυρκαγιά. Ποιος Ελληνας πολίτης έχει εμπιστοσύνη σε αυτούς τους ανθρώπους να αντιµετωπίσουν άλλη µία τέτοια φυσική καταστροφή;»

Ο πρώην αρχηγός της ΕΛ.ΑΣ και νυν γενικός γραμματέας στο υπουργείο Προστασίας του Πολίτη ήταν από τους ελάχιστους που αποπέμφθηκαν τελικά από την κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ, για τους χειρισμούς στο Μάτι.  Η ΝΔ δεν του  πρόσαπτε ευθύνες μόνο για την επιχειρησιακή διαχείριση όμως, αλλά και για την επικοινωνιακή προσπάθεια να παρουσιάσει μαζί με την κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ τότε, ότι όλα είχαν γίνει όπως έπρεπε. Ο Κωνσταντίνος Τσουβάλας είχε δηλώσει περήφανος για τους χειρισµούς της Αστυνοµίας και συµµετείχε στη συνέντευξη Τύπου όπου επιχειρήθηκε, μεταξύ άλλων,  να παρουσιαστεί η πυρκαγιά στο Μάτι ως οργανωµένο σχέδιο εµπρηστών.

Αλλά δεν είναι μόνο το Μάτι. Στελέχη της Ν.Δ, διαμαρτύρονται και για το ότι ο Κωνσταντίνος Τσουβάλας ήταν ο αρχηγός της Αστυνομίας της κυβέρνησης  ΣΥΡΙΖΑ που αρνούνταν να εκτελέσει δικαστικές αποφάσεις για εκκένωση κτιρίων, π.χ του ξενοδοχείου City Plaza και άλλων καταλήψεων, υπονοώντας προφανώς πολιτικούς λόγους που σχετίζονται με την προηγούμενη κυβέρνηση και τις εντολές της.

Ο υφυπουργός Προστασίας του Πολίτη και οι καταγγελίες για τις βίζες του ΥΠΕΞ

Ανησυχία είχε προκαλέσει σε κάποιους πολιτικούς κύκλους και η επιλογή ενός ακόμα καλού  συνεργάτη του Μιχάλη Χρυσοχοίδη, που τοποθετήθηκε υφυπουργός Προστασίας του Πολίτη, του Λευτέρη Οικονόμου, ο οποίος ανέλαβε την αρμοδιότητα της αντιεγκληματικής πολιτικής. Ο λόγος του προβληματισμού για την επιλογή του, αν και θεωρείται έμπειρο στέλεχος, ήταν η συμμετοχή του σε μία εταιρεία που έχει αναλάβει να εκδίδει τις βίζες του υπουργείου Εξωτερικών και η οποία έχει καταγγελθεί επί κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ από τον Πάνο Καμμένο,  ως  σκάνδαλο, εμπλέκοντας σε αυτό και τον Νίκο Κοτζιά, ο οποίος ήταν ο βασικός στόχος του πρώην υπουργού.

Η Ν.Δ μάλιστα (παρότι η σύνθεση της εταιρείας χαρακτηρίζονταν ως «διακομματική») είχε ζητήσει να ελεγχθούν οι καταγγελίες του Πάνου Καμμένου, πράγμα που όμως δεν έγινε.  

Ο κ. Οικονόμου υπήρξε εκπρόσωπος τύπου της ΕΛ.ΑΣ. και του υπουργείου Δημόσιας Τάξης από τον Μάρτιο του 2001 ως τον Μάρτιο του 2006. Το 2009 έγινε αρχηγός της ΕΛ.ΑΣ. και παρέμεινε ως τον Δεκέμβριο του 2011 που τοποθετήθηκε στη θέση του γενικού γραμματέα Δημόσιας Τάξης. Οι υποστηρικτές του λένε ότι αναβάθμισε την Άμεση Δράση με την ίδρυση των ομάδων ΔΙΑΣ και του πιστώνουν τη σύλληψη πολλών κακοποιών  και αρχηγικών μελών εγκληματικών οργανώσεων.

Δεν είναι γνωστό εάν ο κ.Οικονόμου φρόντισε να παραιτηθεί από την εταιρεία που εκδίδει τις βίζες όταν έγινε υφυπουργός, αλλά ο Πάνος Καμμένος έχει δηλώσει ότι δεν πρόκειται να κάνει πίσω μέχρι να δικαιωθούν οι καταγγελίες του και κανένας από την κυβέρνηση δεν έχει διάθεση να ξεκινήσει τώρα μια τέτοια  σκανδαλολογία.    Ο υφυπουργός Προστασίας του Πολίτη έχει δηλώσει ότι όλα ήταν νόμιμα και ότι δεν υπάρχει κανένα θέμα.

Η βασική κατηγορία ωστόσο -πέρα από τα ζητήματα νομιμότητας που έθιξαν κάποιοι- αφορούσε περισσότερο σε θέμα πολιτικής ηθικής, καθώς, η καταγγελία ήταν ότι η εταιρεία αυτή βγάζει πολλά χρήματα χωρίς να κάνει ουσιαστικά τίποτα, πέρα από διαμεσολάβηση. Είναι όμως έτσι;

Η εταιρία που έχει αναλάβει να εκδίδει τις βίζες του υπουργείου Εξωτερικών είναι η Global Visa Center World Hellas που ιδρύθηκε το καλοκαίρι του 2015,  με μετοχικό κεφάλαιο 24.000 ευρώ και βασικούς μετόχους, σύμφωνα με τα δημοσιεύματα,  τον Λευτέρη Οικονόμου και τους πρώην διπλωμάτες  Δημήτρη Πλατή και Ιωάννη Αλέξιο Ζέπο. (Ο πρέσβης Πλατής έχει διατελέσει γ.γ των υπουργείου Παιδείας και Μεταφορών από το επί κυβέρνησης ΝΔ, ενώ ο πρέσβης Ζέπος ήταν διευθυντής του Διπλωματικού Γραφείου του υπουργού Εξωτερικών το 2002 -2004, επί ΠΑΣΟΚ, ενώ διετέλεσε και γ.γ  του Υπουργείου Εξωτερικών το 2009).

Την εταιρεία αυτή ο πρώην υπουργός Άμυνας, Πάνος Καμμένος, την είχε καταγγείλει  στο υπουργικό συμβούλιο, αλλά και στην Βουλή, υποστηρίζοντας ότι είναι «το μεγαλύτερο σκάνδαλο των τελευταίων ετών” και ότι “τα όργια που έγιναν στο υπουργείο Εξωτερικών δεν έχουν προηγούμενο».   Η Νέα Δημοκρατία τότε, ως αξιωματική αντιπολίτευση, είχε ζητήσει να ελεγχθούν οι καταγγελίες. Η εταιρεία, σύμφωνα με τα δημοσιεύματα, ιδρύθηκε δύο εβδομάδες πριν εκπνεύσει η προθεσμία για τη συμμετοχή στον διαγωνισμό που είχε προκηρύξει το υπουργείο Εξωτερικών. Ο διαγωνισμός είχε δρομολογηθεί επί θητείας Ευάγγελου Βενιζέλου και ολοκληρώθηκε επί Νίκου Κοτζιά.

Μέχρι τότε, τις υπηρεσίες χορήγησης βίζας του υπουργείου Εξωτερικών διεκπεραίωνε η  UF Services UK LTD, η οποία έλαβε κι αυτή μέρος στον ίδιο διαγωνισμό, όπως και άλλες εταιρείες. Τον διαγωνισμό κέρδισε όμως  η Global Visa Center World Hellas του κ. Οικονόμου και των δύο διπλωματών και ακολούθησαν ενστάσεις και προσφυγές.    Σύμφωνα με τα ρεπορτάζ, η υπόθεση κατέληξε στο Ελεγκτικό Συνέδριο και αυτό ακύρωσε το αποτέλεσμα του διαγωνισμού με το σκεπτικό ότι «η Global Visa Center World Hellas δεν διέθετε ούτε την εμπειρία, ούτε το προσωπικό και τα μέσα για να εκτελέσει το έργο». Η απόφαση του Ελεγκτικού Συνεδρίου όμως αναπέμφθηκε, έγιναν προσαρμογές σχετικά με τις  προδιαγραφές και κάποιες αλλαγές και στο τέλος η ανάθεση οριστικοποιήθηκε στην εταιρεία του κ. Οικονόμου τον Απρίλιο του 2017.

Αξιοσημείωτο στην υπόθεση αυτή είναι ότι η Global Visa Center World Hellas, αφού ανέλαβε το έργο, στην συνέχεια απευθύνθηκε στην UF SERVICES UK LTD -την εταιρεία που μέχρι τότε εξέδιδε τις βίζες και συμμετείχε και αυτή στον διαγωνισμό, αλλά έχασε-  και της ανέθεσε το έργο ως υπεργολαβία. Το θέμα αρχικά είχε φέρει στην δημοσιότητα ο δημοσιογράφος Δημήτρης Μηλάκας στην εφημερίδα Το Ποντίκι (όπως και η ιστοσελίδα του Ημεροδρόμου κ.α)   ο οποίος είχε γράψει ότι ενώ το Ελεγκτικό Συνέδριο είχε βάλει φρένο στο αποτέλεσμα διαγωνισμού με την απόφασή του , τελικά κατέληξε «σε σύμβαση – δώρο για τρία πρόσωπα».    http://www.topontiki.gr/article/196472/freno-se-anoihto-diagonismo-toy-ypex

Μετά τα δημοσιεύματα αυτά, τα μέλη του διοικητικού Συμβουλίου της Global Visa Center World, Οικονόμου, Ζέππος και Πλατής έστειλαν εξώδικο υποστηρίζοντας  «ότι ο εν λόγω διαγωνισμός έχει εξεταστεί πολλαπλώς από την ελληνική Δικαιοσύνη και αντίστοιχες φορές έχει δικαιωθεί η εταιρεία μας, η οποία λειτουργεί με πάσα νομιμότητα, διαφάνεια και κυρίως αποτελεσματικότητα στο αναληφθέν έργο». Ανέφεραν επίσης ότι «…Ουδέποτε υπήρξε υπέρ ημών σκανδαλώδης μεθόδευση της πολιτικής ηγεσίας του ΥΠΕΞ»  και υποστήριξαν  ότι η εταιρεία τους «είναι μια καινοτόμος ελληνική εταιρεία που κέρδισε έναν Δημόσιο Ανοικτό Διεθνή Διαγωνισμό που διενεργήθηκε από το ΥΠΕΞ με όλες τις νόμιμες διαδικασίες που επιβάλλουν οι νόμοι του κράτους και της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και μάλιστα διήρκεσε 2,5 χρόνια μέχρι την υπογραφή της τελικής σύμβασης» ενώ «μέχρι την ώρα του διαγωνισμού τον συγκεκριμένο χώρο καταλάμβαναν μόνο ξένες εταιρείες, ούτε καν ευρωπαϊκές». http://www.topontiki.gr/article/292536/exodiki-diamartyria-apo-tin-gvcw

Ο υπουργός που επισκέφτηκε τη Μόρια  και αποκόμισε θετική εντύπωση για τη διαχείριση του προσφυγικού

Στις 13 Ιουλίου, λίγο μετά την εκλογική νίκη της Νέας Δημοκρατίας και του Κυριάκου Μητσοτάκη, τα στελέχη του κυβερνώντος κόμματος αλλά και οι ψηφοφόροι του έμειναν άναυδοι όταν είδαν τον Μιχάλη Χρυσοχοΐδη (που ως υπουργός είχε αναλάβει και το προσφυγικό στις αρμοδιότητες του)  να επισκέπτεται τη Μόρια και να δηλώνει ότι αποκόμισε θετική εντύπωση, καθώς το συγκεκριμένο κέντρο έχει χαρακτηριστεί ακόμα και ως «κολαστήριο» με πλήθος εκθέσεις διεθνών οργανισμών και δημοσιευμάτων να καταγγέλλουν τις συνθήκες διαβίωσης των προσφύγων και μεταναστών ως απάνθρωπες.

ΧρυσοχΜιχ

Η Μόρια είναι ένα από τα  μελανότερα σημεία της διακυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ, για την οποία πολλά στελέχη του ντρέπονται και παρόμοια θετικά σχόλια δεν έχουν κάνει ούτε οι πολιτικοί των οποίων είναι δημιούργημα. Ήταν εύλογο λοιπόν, να προκαλέσει έκπληξη και δυσαρέσκεια η δήλωση εκείνη, ειδικά όταν κατά την προεκλογική περίοδο η ΝΔ ασκούσε πολύ σκληρή κριτική για τη Μόρια και τη διαχείριση του προσφυγικού.

Φυσικά, τα καλά λόγια του Μιχάλη Χρυσοχοΐδη αξιοποιήθηκαν, όπως ήταν λογικό,  από τα στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ, καταγγέλλοντας το κυβερνών κόμμα για υποκριτική κριτική όταν ήταν στην αντιπολίτευση.

Ακόμα περισσότερες αντιδράσεις εναντίον του όμως, ξεσήκωσε όταν τον Νοέμβριο, μιλώντας στο Ευρωκοινοβούλιο για το προσφυγικο-μεταναστευτικό -που στους μήνες που ήταν αρμόδιος υπουργός είχε επιδεινωθεί, περιορίστηκε να κάνει  διαπιστώσεις, δηλώνοντας ότι η κατάσταση στην Ελλάδα είναι μη διαχειρίσιμη, ενώ η ΝΔ προεκλογικά δεσμευόταν ότι εάν κέρδιζε θα κατάφερνε να το διαχειριστεί.

Ο κ. Χρυσοχοΐδης, αναπτύσσοντας το σχέδιο της ελληνικής κυβέρνησης στην ευρωβουλή, είχε πει ότι αυτό  «προβλέπει τη μεταφορά στην ηπειρωτική Ελλάδα, σε διαμερίσματα και ξενοδοχεία, ενός μεγάλου αριθμού αιτούντων άσυλο που βρίσκονται στα νησιά” ενώ «το επόμενο βήμα είναι η ένταξη και η ενσωμάτωση». «Τα παιδιά να πάνε στο σχολείο, να μάθουν ελληνικά και οι αιτούντες άσυλο να επιδείξουν τις δεξιότητές τους, καθώς θα ζήσουμε με αυτούς τους ανθρώπους τα επόμενα χρόνια» είχε δηλώσει ο κ. Χρυσοχοΐδης, συνεπής ως προς τις θέσεις του, αλλά απογοητεύοντας τους νεοδημοκράτες που περίμεναν επιστροφές στην Τουρκία, όπως έλεγε κομματική ατζέντα. Λίγες μέρες πριν πάντως, ο κ. Χρυσοχοΐδης κατά τη συζήτηση του νομοσχεδίου για το άσυλο είχε προειδοποιήσει δηλώνοντας στην Βουλή ότι εάν το μεταναστευτικό πρόβλημα συνεχιστεί με την ίδια ένταση, «οι ροές θα περάσουν από πάνω μας, όχι δίπλα μας».

Ο Μιχάλης Χρυσοχοΐδης ως τώρα αντιμετωπίζει τη γκρίνια που υπάρχει στο εσωτερικό της ΝΔ πολύ ψύχραιμα, στέλνοντας τους το μήνυμα ότι  “η ακατάπαυστη διαφωνολογία και η παθιασμένη φλυαρία δεν μας αφορά και δεν μας επιτρέπεται”.

 

https://www.lifo.gr/articles/opinions/263421/mixalis-xrysoxoidis-asset-i-varidi

 

Πώς ο νέος ΣΥΡΙΖΑ που οραματίζεται ο Αλέξης Τσίπρας φτιάχνεται με παλιά υλικά

ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΣΙΟΥΤΗ30.11.2019 |LIFO

 Γιώργος Πάντζας, Άννα Βαγενά, Θεοδώρα Τζάκρη, Πέτρος Κόκκαλης, Στέφανος Τζουμάκας, Κώστας Ζουράρiς, Ραλία Χρηστίδου, Απόστολος Γκλέτσος, Σταμάτης Κραουνάκης, Γιάννης Ραγκούσης, Δημήτρης Πιπεργιάς, Μαρία Ρεπούση, Νίκος Φωτόπουλος και Έλενα Κουντουρα είναι μερικοί μόνο από το ανομοιογενές πλήθος που σηματοδοτούν την διεύρυνση του ΣΥΡΙΖΑ και συμμετέχουν στην Κεντρική Επιτροπή Ανασυγκρότησης που ανακοινώθηκε και θα οδηγήσει το κόμμα στο συνέδριο, όπου θα μετασχηματιστεί και επισήμως.

Το νέο κόμμα, όπως το οραματίζεται, ετοιμάζει ο Αλέξης Τσίπρας, ο οποίος εδώ και καιρό μιλάει για τον μετασχηματισμό του ΣΥΡΙΖΑ. Μπορεί να είναι ένα παλιό κόμμα, εξέλιξη του Συνασπισμού και του ΚΚΕ εσωτερικού, αλλά πρόκειται για το νέο κόμμα εξουσίας που αναδείχθηκε μέσα από την οικονομική και πολιτική κρίση της χώρας.

Αυτό που στην πραγματικότητα παρακολουθούμε αυτή την περίοδο είναι ο μετασχηματισμός του από κόμμα της ριζοσπαστικής αριστεράς σε κόμμα του κράτους, παλαιού τύπου. Για αυτό και ο νέος ΣΥΡΙΖΑ φτιάχνεται με παλιά υλικά.

Τα περισσότερα στελέχη της Κεντρικής Επιτροπής Ανασυγκρότησης του ΣΥΡΙΖΑ που ανακοινώθηκαν, είναι στελέχη του παλαιού ΠΑΣΟΚ. Εκείνου που κατήγγειλαν ότι έφερε τα μνημόνια και χάρη στην αποσύνθεση του οποίου, βρέθηκε ο ΣΥΡΙΖΑ στην εξουσία.

«Θα παραμείνει ο ΣΥΡΙΖΑ κόμμα της ριζοσπαστικής Αριστεράς ή θα μετασχηματιστεί σε μια θολή παράταξη του λεγόμενου προοδευτικού/δημοκρατικού χώρου; Θα διατηρήσει την ταυτότητά του, τα φυσιογνωμικά του χαρακτηριστικά ή ο «νέος» ΣΥΡΙΖΑ δεν χρειάζεται ταυτότητα, ούτε αξίες, ούτε ιδεολογία, κάτι σαν σούπερ-μάρκετ, που διαθέτει τα πάντα αλλά στην πραγματικότητα τα ασήμαντα, τα εφήμερα, της μόδας;» ρωτούσαν τα στελέχη της κίνησης των “53” πριν από λίγες μέρες.

Tην απάντηση έδωσε η ηγεσία του κόμματος με την ανακοίνωση των ονομάτων που απαρτίζουν την Κεντρική Επιτροπή Ανασυγκρότησης (ΚΕΑ) που αριθμεί 694 μέλη-  προκειμένου να συμπεριλάβει όλους όσους χρειάζεται για να εκφράσει την διεύρυνση του ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία.

Ουσιαστικό ρόλο στην κατάρτιση της έπαιξαν η Μαριλίζα Ξενογιαννακοπούλου και ο Γιάννης Ραγκούσης, οι οποίοι χαίρουν μεγάλης εκτίμησης από τον Αλέξη Τσίπρα και τους θεωρεί πολύτιμους συνεργάτες.

Την περίοδο που ο ΣΥΡΙΖΑ κάλπαζε προς την εξουσία, πάρα πολλά στελέχη που προέρχονταν από το ΠΑΣΟΚ ήθελαν να πάνε εκεί (είτε για να “ξεπλυθούν”, είτε για να βρεθούν ξανά  στην εξουσία), αλλά αυτός δεν τους ήθελε και δεχόταν μόνο μερικούς από αυτούς. Τώρα υπάρχουν στελέχη και μάλιστα δεύτερης γραμμής, που χρειάστηκε να τα παρακαλέσουν για να πάνε. Αυτό, όσο αφορά στα κάπως πιο γνωστά στελέχη, γιατί στα μη γνωστά  πρώην στελέχη του ΠΑΣΟΚ, είναι αλήθεια ότι υπήρξε μεγάλη προθυμία.

Μέχρι και την τελευταία στιγμή, πολλοί έβαζαν λυτούς και δεμένους για να καταφέρουν να συμπεριληφθούν στην ΚΕΑ, η οποία συγκροτείται από τα μέλη της Κεντρικής Επιτροπής του ΣΥΡΙΖΑ, το Συντονιστικό της Προοδευτικής Συμμαχίας και αυτούς που στο ΠΑΣΟΚ παλιά έλεγαν “αριστίνδην” (κατ’ επιλογή και ex officio, χωρίς εκλογή) μαζί με τις νέες αφίξεις.  Ποια είναι τα πρόσωπα που συμβολίζουν την διεύρυνση του ΣΥΡΙΖΑ Στην Κεντρική Επιτροπή Ανασυγκρότησης συμμετέχουν πρώην βουλευτές και στελέχη του ΠΑΣΟΚ, όπως οι Δημήτρης Παλαιοθόδωρος, Ρούλης Κοκκελίδης, Δημήτρης Πιπεργιάς, Θανάσης Οικονόμου και Ρεγγίνα Βαρτζελη.

 

Η τελευταία είναι πρόσωπο εμπιστοσύνης του Γιώργου Παπανδρέου, συνεργάτιδα του για πολλά χρόνια, αλλά άγνωστη μέχρι να αναλάβει ο ΓΑΠ την ηγεσία του κόμματος, στο οποίο την είχε κάνει διευθύντρια της Κοινοβουλευτικής Οµάδας. Πηγές από την Κουμουνδούρου λένε ότι η επαφή της με το γραφείο του Τσίπρα υπάρχει εδώ και καιρό.  Όπως έγραψε ο βουλευτής του ΠΑΣΟΚ, Οδυσσέας Κωνσταντινόπουλος στο τουίτερ, η Ρεγγίνα Βάρτζελη, την εποχή της επιβολής του πρώτου μνημονίου, τους τηλεφωνούσε και τους απειλούσε με διαγραφή αν είχαν πει κάτι που δεν άρεσε, για να συμπληρώσει άλλος βουλευτής του ΠΑΣΟΚ, ο Γιάννης Κουτσούκος, ότι τους τηλεφωνούσε για να ψηφίσουν τα μνημόνια.

Ο ΣΥΡΙΖΑ, το κόμμα, που εκτίναξε τα ποσοστά του και κατέλαβε την εξουσία επειδή εναντιώθηκε στα μνημόνια, διευρύνεται και μετασχηματίζεται στρατολογώντας τους (συμ)πρωταγωνιστές της επιβολής των μνημονίων (η Βάρτζελη δεν είναι η πρώτη βέβαια, αφού είχαν προηγηθεί πολύ νωρίτερα και σε διάφορες φάσεις άλλοι, από την Λούκα Κατσέλη μέχρι τον Γιάννη Ραγκούση).   

Στην ΚΕΑ είναι και ο Στέφανος Τζουμάκας, πρώην υπουργός και ιστορικό στέλεχος του ΠΑΣΟΚ, αλλά αυτός ήταν αποστασιοποιημένος από καιρό και εξαρχής απέναντι στα μνημόνια. Πρόκειται για ένα στέλεχος που βρίσκεται κοντά στον ΣΥΡΙΖΑ εδώ και χρόνια και συνομιλεί με τον Αλέξη Τσίπρα.

Στον διευρυμένο ΣΥΡΙΖΑ χώρεσαν κι ο πρώην με τον νυν γραμματέα της ΓΕΝΟΠ ΔΕΗ, Ν. Φωτόπουλος και Γ. Αδαμίδης, που όσο ήταν στο ΠΑΣΟΚ ήταν στα μαχαίρια, καθώς ο Ν.Φωτόπουλος ήταν εξαρχής εναντίον του μνημονίου και για αυτό και αποχώρησε, σε αντίθεση με τον Ν. Αδαμίδη που τότε ήταν πρόεδρος του σωματείου “Σπάρτακος” και στήριζε τις μνημονιακές ηγεσίες του ΠΑΣΟΚ.

Φωτοπουλ

Ο κ. Αδαμίδης δεν είχε διστάσει και αργότερα, σε τηλεοπτική εκπομπή, να επιτεθεί σε άνεργο τρίτεκνο επειδή δεν είχε να πληρώσει τη ΔΕΗ και του είχαν κόψει το ρεύμα, αφήνοντας άφωνους όσους τον παρακολούθησαν.

Αίσθηση έκανε και η συμμετοχή  στην Επιτροπή Ανασυγκρότησης του ΣΥΡΙΖΑ του πρώην αρχηγού της Ελληνικής Αστυνομίας, Αριστείδη Ανδρικόπουλου, ο οποίος μπορεί να μην εκτελούσε τις εντολές της δικαιοσύνης για εκκένωση των καταλήψεων, αλλά και δακρυγόνα έριχνε σε συνταξιούχους, μαθητές, φοιτητές , καθηγητές και εργαζόμενους σε πλήθος κινητοποιήσεων και αναιτιολόγητο ξύλο, όπως είχε καταγγελθεί.

Πρόκειται για τον αστυνομικό που είχε καταγράψει ο φωτογραφικός φακός σε αρκετές συγκεντρώσεις του ΣΥΡΙΖΑ να παρακολουθεί σαν οπαδός, αλλά τα κυβερνητικά στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ ισχυρίζονταν ότι είναι ακομμάτιστος και πηγαίνει και στων άλλων κομμάτων.

Στην ΚΕΑ συμμετέχει και η παρέα των εκσυγχρονιστών που ήταν κάποτε κόκκινο πανί για το πατριωτικό ΠΑΣΟΚ, όπως οι Μουζέλης, Ρεπούση, Ζορμπά, Λιάκος και Μπίστης (φίλοι του Κώστα Σημίτη όταν ήταν πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ,  που τον εγκατέλειψαν). Συμμετέχει επίσης ο Χουσείν Ζειμπέκ, βουλευτής Ξάνθης, ένας παλαιού τύπου πολιτευτής με στενούς δεσμούς με το τουρκικό προξενείο, ο οποίος καμία σχέση δεν είχε πριν με την αριστερά, όπως άλλοι μειονοτικοί που βρέθηκαν στον ΣΥΡΙΖΑ, σαν τον Αιχάν Καραγιουσούφ, ή το παλιό στέλεχος της αριστεράς, Μουσταφά Μουσταφά, που χαρακτηρίζονται ως πραγματικοί αγωνιστές στο χώρο τους.

ΧουσεινΖειμπεκ

Ένα άλλο πρόσωπο του “μνημονιακού ΠΑΣΟΚ” που πάει στον ΣΥΡΙΖΑ, είναι ο πρώην βουλευτής Ιωαννίνων, Θανάσης Οικονόμου, η σύζυγος του οποίου, Κατερίνα Μάρκου, (πρώην βουλευτής της ΔΗΜΑΡ και του Ποταμιού) προτίμησε τη ΝΔ και ασκεί κριτική στα σόσιαλ μήντια τόσο στον ΣΥΡΙΖΑ και στον Τσίπρα, όσο και στην σύντροφό του.

Η Κεντρική Επιτροπή Ανασυγκρότησης που θα μετασχηματίσει τον ΣΥΡΙΖΑ έχει και τους καλλιτέχνες της, από τους πασοκογενείς, Άννα Βαγενά και Γιώργο Πάντζα, μέχρι τον φιλοσύριζα Σταμάτη Κραουνάκη και την “νέα άφιξη”, τον Απόστολο Γκλέτσο, ο οποίος μεταξύ άλλων, στο παρελθόν έχει πει τα πάντα εναντίον του ΣΥΡΙΖΑ, ενώ είχε βγει στα κάγκελα και για την συμφωνία των Πρεσπών, χαρακτηρίζοντας την “αρχή του τέλους για το έθνος μας”.

γκλετσ

Άλλος ένας που συμμετέχει στο νέο όργανο του ΣΥΡΙΖΑ είναι ο πρώην περιφερειάρχης Θόδωρος Καρυπίδης που όταν τον είχαν προτείνει οι ΑΝΕΛ το 2014 για την Περιφέρεια της Δυτικής Μακεδονίας, είχαν ξεσηκωθεί στον ΣΥΡΙΖΑ, κατηγορώντας τον ως ακροδεξιό καθώς και για  χρυσαυγίτικο και αντιεβραϊκό παραλήρημα (είχε καλέσει τον Κασιδιάρη σε εκπομπή που έκανε τότε και είχε και κάποιες αναρτήσεις στα σόσιαλ μήντια αντίστοιχου περιεχομένου).

Στον μετασχηματισμό του ΣΥΡΙΖΑ από κόμμα της ριζοσπαστικής αριστεράς σε κόμμα του κράτους έχει θέση και ο επιχειρηματίας και νυν ευρωβουλευτής (δεν ήταν κομματικό μέλος μέχρι πρόσφατα) Πέτρος Κόκκαλης, το επίθετο του οποίου είναι περίπου συνώνυμο της διαπλοκής, καθώς η οικογένειά του ανήκει στην χορεία των “εθνικών προμηθευτών”.

Κοκ

Αλλά και το δικό του όνομα έχει εμπλακεί στo διαβόητο σκάνδαλο των Panama papers.     Στην ευρύχωρη ΚΕΑ του ΣΥΡΙΖΑ χωράνε επίσης από τον παλιό συνεργάτη του Άκη Τσοχατζόπουλου, Αντώνη Κοτσακά, την Ζανέτ (αδελφή) Τσίπρα και τον συνδικαλιστή Θέμη Κοτσιφάκη, μέχρι την ακροδεξιάς προέλευσης Ελενα Κουντουρά και τον Θανάση Παπαχριστόπουλο των ΑΝΕΛ μαζί με τον Κώστα Ζουράρι.

Είναι γεγονός ότι πλην των προεδρικών, όλα τα υπόλοιπα στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ και ειδικά η ομάδα των “53” από την ώρα που ανακοινώθηκαν τα ονόματα, πολλά από αυτά δυσκολεύονται να τα χωνέψουν. Φαίνεται όμως ότι το μεγάλο χωνευτήρι του ΣΥΡΙΖΑ μπορεί και η ηγεσία του δεν σκοπεύει να τους ρωτήσει.

 

Μεταναστευτικό-προσφυγικό: Ένα μπαλάκι σε αέναη κίνηση

ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΣΙΟΥΤΗ  LIFO  7.11.2019

Hταν απροετοίμαστοι, άργησαν, αλλά τώρα που άρχισαν να αντιλαμβάνονται το πολιτικό κόστος και τις συνέπειες τρέχουν.

Στην πραγματικότητα, η κυβέρνηση Μητσοτάκη δεν πιστεύει ότι μπορεί να λύσει μόνη της το πρόβλημα του μεταναστευτικού-προσφυγικού. Στο επιτελείο του Κυριάκου Μητσοτάκη θεωρούν ότι είναι ένα πρόβλημα που μόνο η Ευρωπαϊκή Ένωση μπορεί να λύσει. Αυτός ήταν και ο κυριότερος λόγος της αρχικής απραξίας.

Η κυβέρνηση είχε απευθυνθεί στην ευρωπαϊκή γραφειοκρατία, ενημερώνοντάς την για την ασφυκτική πίεση που υφίσταται η Ελλάδα, και περίμεναν από εκείνη να δώσει λύση.

Και θα περίμεναν για πολύ ακόμα, αφού

η γραφειοκρατία της Ε.Ε., όπως και όλα τα κράτη-μέλη, γνωρίζει καλά το πρόβλημα της χώρας, αλλά δεν επείγεται καθόλου να το λύσει, καθώς αποτελεί μέρος της λύσης των υπολοίπων χωρών, που έχουν σφραγίσει από καιρό τα σύνορά τους και δεν δείχνουν καμία διάθεση να πιέσουν την Τουρκία.

Έτσι, ο περιορισμός του προβλήματος στην Ελλάδα, που έχει μετατραπεί στην πράξη σε «αποθήκη ψυχών» και «πίσω αυλή» της Ευρώπης, είναι για όλους τους άλλους μια κάποια λύση.

Η οικονομική αδυναμία της χώρας, που προσπαθεί να συνέλθει μετά από μια πολυετή κρίση, την έχει καταστήσει προ πολλού ανίσχυρη, με αποτέλεσμα να αδυνατεί να πιέσει αποτελεσματικά. Συνεπώς, αρκείται στα κονδύλια που της εκταμιεύουν για να «κλείνει τρύπες» και να κρατάει το θέμα χαμηλά, αλλά σε καμία περίπτωση δεν αντιμετωπίζουν το πρόβλημα, το οποίο άλλωστε δεν είναι οικονομικό.

Η Ε.Ε. αντιμετωπίζει το μεταναστευτικό-προσφυγικό σε σχέση με την Ελλάδα όπως το αντιμετωπίζει και η ελληνική κυβέρνηση στο εσωτερικό της (η νυν και η προηγούμενη).

Από τη μια κάποιοι χρειάζονται φθηνά εργατικά χέρια και ζητούν την ελεύθερη είσοδο των μεταναστών, οπότε κάνει τα στραβά μάτια στην (μη) τήρηση διαδικασιών και όλο αυτό το παρουσιάζει ως «ανθρωπιστική αλληλεγγύη», για να περιορίσει τη λαϊκή αντίδραση των φτωχότερων στρωμάτων. (Φυσικά, αν επρόκειτο για γνήσια αισθήματα αλληλεγγύης και ανθρωπισμού, θα είχαν σταματήσει προ πολλού να πωλούν στρατιωτικό εξοπλισμό σε όσους προκαλούν τους διωγμούς των προσφύγων.) Από την άλλη, προκειμένου να πείσουν την Ελλάδα να κάνει πρόθυμα τη δουλειά, εκταμιεύουν κοινοτικά κονδύλια, κάνοντας και πάλι τα στραβά μάτια στα χρήματα που χάνονται στη διαδρομή.

Είναι χαρακτηριστικό ότι έχει υπάρξει πλήθος καταγγελιών και ρεπορτάζ τεκμηριωμένων που είδαν το φως της δημοσιότητας σχετικά με ατασθαλίες στη διαχείριση των κονδυλίων του προσφυγικού-μεταναστευτικού (βλ. σίτιση κ.ά.) και ουδείς έχει τιμωρηθεί ως τώρα. Εξίσου χαρακτηριστικό είναι και ότι κάποιων περιπτώσεων έχει επιληφθεί προ πολλού η περίφημη OLAF (Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Καταπολέμησης της Απάτης), η οποία όλο ερευνά τις ατασθαλίες, αλλά δεν βγάζει τίποτα συγκεκριμένο.   O Ερντογάν πιέζει την Ευρώπη για περισσότερα λεφτά και στήριξη, ενθαρρύνοντας την αύξηση των ροών προς την Ελλάδα σε βαθμό μη αντιμετωπίσιμο.

Η προηγούμενη κυβέρνηση (που είχε καταγγελθεί ακόμα και από στελέχη της για βόλεμα ημετέρων, όπως η πρώην βουλευτής Σερρών που κατήγγειλε ότι μέλη της Νομαρχιακής ΣΥΡΙΖΑ είχαν αναλάβει τη σίτιση των προσφύγων στον νομό, ύψους 750.000 ευρώ) διαπίστωσε εγκαίρως ότι με τα χρήματα αυτά μπορούσαν να γίνουν αρκετές προσλήψεις αλλά και να κινηθεί μια συγκεκριμένη αγορά γύρω από τις ανάγκες του προσφυγικού.

Πολλοί άνεργοι δικηγόροι, ψυχολόγοι κ.ά. βρήκαν δουλειά σε κάποιες ΜΚΟ και αυτό ήταν μια κάποια λύση για ορισμένους νέους ανθρώπους που ήταν άνεργοι. Ο Αλέξης Τσίπρας είχε επιχειρήσει να αξιοποιήσει το προσφυγικό και ως μέσο πίεσης απέναντι στη Μέρκελ, προκειμένου να πάρει κάποια ανταλλάγματα σε άλλους τομείς.

Παρά την έντονη κριτική που ασκήθηκε στην κυβέρνηση Τσίπρα από τη ΝΔ προεκλογικά, κάποια στελέχη της δεν βρήκαν κακή ιδέα να ακολουθήσουν την ίδια πολιτική. Παρέβλεψαν ωστόσο ότι δεν έχουν την ίδια εκλογική βάση. Οι ψηφοφόροι του ΣΥΡΙΖΑ δεν αντιδρούσαν τόσο έντονα και οι τοπικές κοινωνίες που ελέγχονταν από αυτόν δέχονταν πιο πρόθυμα να συνεργαστούν, υπολογίζοντας και τα οικονομικά οφέλη.

Οι ψηφοφόροι της ΝΔ, όμως, ξεσηκώθηκαν μετά τον πρώτο κιόλας μήνα της κυβέρνησής τους και απαιτούσαν να εφαρμόσει όσα έλεγε προεκλογικά για κλειστές δομές, επιστροφές μεταναστών στην Τουρκία και αυστηροποίηση της διαδικασίας καταγραφής και ασύλου, καθώς και για φύλαξη των θαλασσίων συνόρων.

Η πίεση αυτή ανάγκασε την κυβέρνηση να ασχοληθεί με το θέμα και να προχωρήσει άμεσα στα μέτρα που ανακοίνωσε αυτή την εβδομάδα.

Τα κυβερνητικά στελέχη, ωστόσο, παραμένουν προβληματισμένα, καθώς διαπιστώνουν ότι ο Ερντογάν πιέζει την Ευρώπη για περισσότερα λεφτά και στήριξη, ενθαρρύνοντας την αύξηση των ροών προς την Ελλάδα σε βαθμό μη αντιμετωπίσιμο.

Ήδη κάποια στελέχη της ΝΔ ανεπίσημα αναφέρουν ότι ο μόνος τρόπος να σταματήσουν οι ροές είναι ο «σκληρός», δηλαδή η αυστηρή φύλαξη των θαλάσσιων συνόρων και η αποτροπή, η οποία όμως είναι παράνομη (το λεγόμενο push back).

«Από τη στιγμή που η Ελλάδα ούτε μπορεί ούτε της επιτρέπεται να κάνει push back, δεν μπορεί να λύσει μόνη της το πρόβλημα» δηλώνουν. Φαίνεται, όμως, ότι η προοπτική αυτή θορύβησε την Τουρκία, που φοβήθηκε μήπως η ΝΔ ενδώσει στις πιέσεις που δέχεται να αντιμετωπίσει τις ροές με σκληρές μεθόδους, γι’ αυτό και έσπευσε να καταγγείλει την Ελλάδα, τη σημερινή και την προηγούμενη κυβέρνηση, ώστε αυτή να δεχτεί πιέσεις.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης, πάντως, ήταν πάντοτε αρνητικός απέναντι σε κάθε «σκληρή» πρόταση, παρά την πίεση της δεξιάς πτέρυγας.

Η ανησυχία του Ερντογάν, που δεν κόπτεται και τόσο για το διεθνές δίκαιο, είναι ότι αν η Ελλάδα κατάφερνε να αντιμετωπίσει τις ροές, θα στερούσε από την Τουρκία ένα τεράστιο μέσο πίεσης και το καθεστώς του είναι αποφασισμένο να μην το επιτρέψει.

Στο πλαίσιο αυτό χρησιμοποιεί κάθε μέσο, θεμιτό και αθέμιτο, και φυσικά τους μηχανισμούς προπαγάνδας.   Τα τουρκικά προσφυγικά στρατόπεδα παρουσιάζονται από τα ξένα μέσα ως πεντάστερα ξενοδοχεία.

Πριν από λίγες μέρες υπήρξε η αποκάλυψη από Έλληνα δημοσιογράφο του διπλωματικού ρεπορτάζ ότι η τουρκική πρεσβεία διοργάνωσε αποστολή Ελλήνων δημοσιογράφων στα προσφυγικά στρατόπεδα της Τουρκίας. Η πληροφορία επιβεβαιώθηκε πλήρως μετά από λίγο και από την ίδια την τουρκική πρεσβεία. Τα μέλη της αποστολής των δημοσιογράφων ξεναγήθηκαν στις δομές που υπέδειξαν οι τουρκικές Αρχές. Λίγες μέρες μετά δημοσιεύτηκαν ρεπορτάζ που παρουσίαζαν τα τουρκικά προσφυγικά στρατόπεδα ως πεντάστερα ξενοδοχεία, την ώρα που υπάρχουν καταγγελίες από τη Διεθνή Αμνηστία για κακομεταχείριση προσφύγων από το τουρκικό καθεστώς και πολλές οργανώσεις δεν θεωρούν καν την Τουρκία ασφαλή χώρα για την παραμονή τους εκεί.

 

Άλλη μία «λεπτομέρεια» που δεν είναι ευρέως γνωστή είναι πως από τα 4 εκατομμύρια που λέει ο Ερντογάν ότι είναι οι πρόσφυγες που βρίσκονται στην Τουρκία των 80 εκατομμυρίων κατοίκων, μόλις γύρω στους 300.000 βρίσκονται στις προσφυγικές δομές. Οι υπόλοιποι είναι διασκορπισμένοι σε όλη τη χώρα και αγωνίζονται μόνοι τους για την επιβίωσή τους.

Τα εγκωμιαστικά δημοσιεύματα των ΜΜΕ που προσκλήθηκαν από το τουρκικό καθεστώς και προέβαλε το γραφείο Τύπου της τουρκικής πρεσβείας στην Αθήνα εμφανίστηκαν και σε λαϊκά γερμανικά ΜΜΕ, όπως η «Bild», τα οποία, διά της γνωστής μεθόδου της ανακύκλωσης, δημοσιεύτηκαν σε ελληνικά σάιτ με τίτλους στο στυλ «Πεντάστερα ξενοδοχεία οι προσφυγικές δομές στην Τουρκία σε σχέση με την Ελλάδα, αναφέρει ο γερμανικός Τύπος»…

Το άρθρο δημοσιεύθηκε στην έντυπη LiFO

Βαρουφάκης: Ένα ν, αμέτρητες αντιφάσεις

Με αφορμή την άποψη που εξέφρασε για πρώτη φορά δημόσια, ότι «με τη δραχμή θα ήμασταν καλύτερα», ανατρέχουμε σε μερικές από τις πιο χαρακτηριστικές αντιφάσεις στην πορεία του πρώην υπουργού Οικονομικών

ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΣΙΟΥΤΗ

Δημοσιεύθηκε στο lifo.gr στις 5.11.2019

Την άποψη ότι με τη δραχμή θα ήμασταν καλύτερα εξέφρασε για πρώτη φορά δημόσια και με κατηγορηματικό τρόπο, πριν από λίγες μέρες, ο Γιάνης Βαρουφάκης, μιλώντας σε τηλεοπτική εκπομπή. Με τον γνωστό αντιφατικό του λόγο υποστήριξε ότι εκείνος ήταν πάντα υπέρ του ευρώ, αλλά η δραχμή ήταν προτιμότερη από τον δρόμο που ακολουθήθηκε προκειμένου να παραμείνουμε στην Ευρωζώνη, και αυτό ήταν κάτι που επίσης πάντα πίστευε. Όλα τα προηγούμενα χρόνια οι πολιτικοί του αντίπαλοι τον κατηγορούσαν ότι σχεδίαζε την επιστροφή στη δραχμή κι εκείνος το αρνούνταν, επιχειρηματολογώντας κατά της εξόδου από το ευρώ. Δεν είναι η πρώτη φορά που ο Βαρουφάκης λέει κάτι, ενώ πριν έλεγε το αντίθετο. Ο άνθρωπος αυτός, ωστόσο, ήταν υπουργός Οικονομικών σε μια πολύ κρίσιμη περίοδο για τη χώρα και σήμερα είναι αρχηγός ενός μικρού κόμματος (ΜέΡΑ25) που αυτοτοποθετείται στην αριστερά.

 

«Εγώ πίστευα ότι η δραχμή ήταν κάτι κακό, αλλά υπήρχε κάτι χειρότερο, η χρεοδουλοπαροικία για πάντα, έως το 2060, αυτό που έχουμε τώρα» είπε, δημιουργώντας ξανά «είδηση» με τις δηλώσεις του, μετά από πολύ καιρό. «… Ως κίνημα στο ΜέΡΑ25 είμαστε ευρωπαϊστές, είμαστε υπέρ της Ευρώπης και του ευρώ, αλλά, μεταξύ της ερημοποίησης της χώρας και των επιχειρήσεών μας στη Βουλγαρία, για πάντα, επιλέγουμε τη δραχμή. Είναι σίγουρο ότι θα ήμασταν καλύτερα». Μεταξύ των επιχειρημάτων που παρέθεσε για να υποστηρίξει την τοποθέτηση του ήταν ότι «ο τουρισμός μας θα ήταν πάμφθηνος για τους ξένους», τα κόκκινα δάνεια «θα τα είχαμε κουρέψει όλα, γιατί δεν θα ήμασταν στον SSM-ECB» και «θα κουρευόταν άμεσα το δημόσιο χρέος γιατί δεν θα το αποπληρώναμε σε ευρώ».

Όσο ήταν στον ΣΥΡΙΖΑ ωστόσο, εμφανιζόταν να διαφωνεί με τα επιχειρήματα υπέρ της εξόδου από την Ευρωζώνη, όταν τα υποστήριζε η Αριστερή Πλατφόρμα του Παναγιώτη Λαφαζάνη. Είχαν γίνει, μάλιστα, μεγάλοι εσωκομματικοί καβγάδες για το θέμα αυτό στην Κοινοβουλευτική Ομάδα.   Η προτελευταία φορά που έγινε «είδηση» ο Βαρουφάκης ήταν όταν δόθηκαν στη δημοσιότητα τα Πόθεν Έσχες και όλοι διαπίστωσαν ότι οι δουλειές του πήγαν πολύ καλά μετά το 2015, με εκατοντάδες χιλιάδες ευρώ έσοδα και καταθέσεις σε ελβετική τράπεζα.

 

Ειδικά το τελευταίο προκάλεσε αρκετά σκωπτικά σχόλια από πρώην συντρόφους του, αλλά και από πολιτικούς αντιπάλους, οι οποίοι σχολίαζαν ότι με τόσα λεφτά στην Ελβετία, ο ίδιος σίγουρα δεν θα κινδύνευε από τις συνέπειες της εφαρμογής του πολιτικού του σχεδίου και όσα θα ακολουθούσαν.

Ο Βαρουφάκης, βέβαια, είναι αστός και ποτέ δεν παρίστανε το «παιδί του λαού», όπως μεγαλοαστή είναι και σύζυγός του, Δανάη Στράτου (αν και στο Πόθεν Έσχες δηλώνει εισοδήματα μόλις 840 ευρώ). Κανείς πάντως δεν τον έχει κατηγορήσει ποτέ, ότι αν και πλούσιος, παριστάνει τον λαϊκό, όπως κάνουν κάποιοι άλλοι εκατομμυριούχοι του ΣΥΡΙΖΑ. Αντιθέτως, τον έχουν κατηγορήσει μάλλον για το αντίθετο, δηλαδή για συμπεριφορά Μαρίας Αντουανέτας.

Μία από τις δηλώσεις του που είχαν προκαλέσει το 2015, όταν είχαν επιβληθεί τα capital controls, ήταν όταν είπε ότι έβρισκε ανάρμοστο για αυτόν να στέκεται στις ουρές των ΑΤΜ (όπως στέκονταν τότε οι περισσότεροι Έλληνες).   Σε συνέντευξή του στο Bloomberg, όταν ο δημοσιογράφος τον ρώτησε, μεταξύ άλλων, αν βρίσκει χρόνο να περιμένει στο ATM για να βγάλει τα 60€, απάντησε: «Δεν το έχω κάνει. Η γυναίκα μου και εγώ πρέπει να είμαστε οι μόνοι Έλληνες που δεν το έχουμε κάνει…». Όταν λίγο μετά ρωτήθηκε τότε πώς καλύπτει τις οικονομικές του ανάγκες αφού δεν πάει στο ΑΤΜ, του είπε: «Ας μην το κάνουμε προσωπικό. Ας πούμε πως η γυναίκα μου κι εγώ έχουμε πολλές υποχρεώσεις, πηγαίνοντας από τη μια πολιτική συνάντηση στην άλλη».

 

Οι πρώην σύντροφοι του, ωστόσο, είχαν ενοχληθεί πραγματικά μαζί του, όταν μαζί με τη σύζυγό του τον Μάρτιο του 2015, την ώρα που η χώρα βρισκόταν στο χείλος του γκρεμού, είχαν φωτογραφηθεί με ένα εντελώς lifestyle ύφος για το περιοδικό Paris Match, να γευματίζουν σε ένα σπίτι με θέα την Ακρόπολη. Η πιο αποκαλυπτική στιγμή, ωστόσο, για τον Γ. Βαρουφάκη ήταν η δημοσίευση των ντοκουμέντων της ενημέρωσης που έκανε στο OMFIF (Official Monetary and Financial Institutions Forum), ένα από τα αγαπημένα think tanks των τραπεζών και των funds, των «μεγαλοκαπιταλιστών» δηλαδή, όπως τους αποκαλεί η αριστερά, ή των «κερδοσκοπικών κορακιών» στη γλώσσα του αντιμνημονίου.

Οι πελάτες του OMFIF λαμβάνουν συμβουλές και αναλύσεις οικονομικής πολιτικής και επενδύσεων και πληρώνουν υψηλού τιμήματος συνδρομή για να μπορούν να έχουν πρόσβαση στις υπηρεσίες που προσφέρει. Η ενημέρωση αυτή, όπως αναφέρουν και στην ιστοσελίδα τους, γίνεται σε γκρουπ ή ένας προς έναν, τηλεφωνικά ή δια ζώσης, σε φλέγοντα ζητήματα. Στις 16 Ιουλίου 2015, ο Βαρουφάκης που μόλις είχε βγει εκτός κυβέρνησης, ενημέρωνε μέσω του OMFIF στελέχη hedge funds για τους λόγους που δεν υλοποιήθηκε το «plan B» που σχεδίαζε και για το οποίο στην Ελλάδα δεν γνώριζε κανείς, πλην ενός πολύ στενού κύκλου.

Η είδηση αποκαλύφθηκε σε ρεπορτάζ της εφημερίδας «Καθημερινή» αλλά ο Βαρουφάκης το αρνήθηκε. Τελικά, παρά τους κανόνες μυστικότητας του OMFIF, το ηχητικό ντοκουμέντο δόθηκε στη δημοσιότητα και όλα ήρθαν στο φως.

 

Η συζήτηση, την οποία άκουγαν μερικές δεκάδες πελάτες του OMFIF, ξεκινούσε ως εξής:

Νόρμαν Λάμοντ: … Θα ήθελα να σου ζητήσω να σχολιάσεις το ζήτημα που μπέρδεψε πολύ κόσμο, και συγκεκριμένα, γιατί δεν είχατε σκεφτεί να εγκαταλείψετε την Ευρωζώνη, κάτι που θα μπορούσε να σας αφήσει να ελέγχετε περισσότερο την τύχη σας, ως χώρα, και να είστε σε θέση να διαμορφώσετε την πορεία σας με βάση τις δικές σας πολιτικές.

Γ.Βαρουφάκης: Νόρμαν, έχεις πολύ δίκιο. Το ζήτημα είναι, και αυτό οφείλω να το παραδεχτώ, ότι δεν είχαμε εντολή να βγάλουμε την Ελλάδα εκτός Ευρωζώνης. Αυτό που είχαμε εντολή να κάνουμε ήταν να διαπραγματευθούμε για ένα είδος διευθέτησης με το Eurogroup, την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, η οποία θα καθιστούσε την Ελλάδα βιώσιμη εντός Ευρωζώνης. Η εντολή πήγαινε και λίγο πάρα πέρα, τουλάχιστον κατά την εκτίμησή μου: πιστεύω ότι ο ελληνικός λαός μας είχε εξουσιοδοτήσει να διεξάγουμε ενεργητικά και δυναμικά αυτήν τη διαπραγμάτευση μέχρι του σημείου να πούμε ότι αν δεν μπορούμε να έχουμε μία βιώσιμη συμφωνία, τότε θα πρέπει να εξετάσουμε την έξοδο. Το πρόβλημα ήταν πως, όταν βρίσκεσαι εντός μιας νομισματικής ένωσης, είναι το δυσκολότερο πράγμα να διαμορφώσεις το είδος εκείνο του δημοσίου διαλόγου ο οποίος είναι απαραίτητος ώστε να προετοιμάσεις τον λαό για το τι επίκειται, για τη διαδικασία αποχώρησης από τη νομισματική ένωση, και ταυτόχρονα να μην οδεύεις προς την κατάρρευση. Είναι περίπου σαν να είχες να προετοιμάσεις έναν πληθυσμό, ένα εκλογικό σώμα, για μια υποτίμηση, για μια πολύ μεγάλη υποτίμηση, 12 μήνες πριν αυτή λάβει χώρα, μέσω διαλόγου.  Καταλαβαίνετε ότι κάτι τέτοιο είναι ανέφικτο. Δεν έχουμε ένα νόμισμα το οποίο θα μπορούσαμε να υποτιμήσουμε έναντι του ευρώ. Έχουμε το ευρώ. Και αυτό που λέω συνεχώς στον κόσμο είναι ότι, κατά τους υπολογισμούς μας, θα έπαιρνε 12 μήνες…

Στην τηλεδιάσκεψη αυτή του OMFIF ο Βαρουφάκης λέει αυτά που πιστεύει –απελευθερωμένος από πολιτικές σκοπιμότητες– και δίνει με κάθε λεπτομέρεια πληροφορίες που από τον ελληνικό λαό είχε αποκρύψει. Σε πολλές εκτιμήσεις του βέβαια, εκ των υστέρων, μπορεί να διαπιστώσει κανείς με ευκολία ότι έπεσε εντελώς έξω.

Θεωρούσε π.χ ότι η συμφωνία που δέχθηκε ο Τσίπρας (γ’ μνημόνιο) δεν θα ήταν βιώσιμη και ένα Grexit εξακολουθούσε να είναι πιθανό για αυτόν. Εκτιμούσε επίσης, όπως ακούγεται να λέει, ότι αν η Ελλάδα δεν έμπαινε «στο βαγόνι της ποσοτικής χαλάρωσης κατά τους αμέσως επόμενους μήνες», τότε «δεν υπήρχε κανένας τρόπος να μπορεί να μείνει στην Ευρωζώνη».

Ως γνωστόν, η Ελλάδα και στην ποσοτική χαλάρωση δεν μπήκε και στην ΕΖ παρέμεινε. Άλλη μια εκτίμηση του που δεν επιβεβαιώθηκε.   Κάτι άλλο που διαπιστώνει κανείς είναι ότι μιλάει με πολύ καλά λόγια για τον επικεφαλής της ΕΚΤ, Μάριο Ντράγκι –με τον οποίο υποτίθεται ότι βρισκόταν στα μαχαίρια– και λέει ότι πάντα τον εκτιμούσε. Στη συζήτηση αυτή, με κοινό τους καπιταλιστές-εκπροσώπους των funds, χρησιμοποιεί κανονικά τη λέξη τρόικα, την οποία θύμωνε όταν άκουγε επί θητείας του στην Ελλάδα και ζητούσε να την αντικαταστήσουμε με την λέξη «θεσμοί», καθώς υποστήριζε ότι η τρόικα είχε τελειώσει.

Μεγαλύτερη σημασία όμως, ακόμα και από αυτά που λέει, έχει το ποιος είναι ο λόρδος Νόρμαν Λαμόντ που συντονίζει (μαζί με τον Chairman του OMFIF, David Marsh) την παρουσίασή του σε διεθνείς επενδυτές και στελέχη hedge funds. Πρόκειται για πολιτικό τέκνο της Μάργκαρετ Θάτσερ, έναν σούπερ νεοφιλελεύθερο δεξιό πολιτικό των Βρετανών Συντηρητικών και πρώην υπουργό Οικονομικών επί πρωθυπουργίας Τζον Μέιτζορ.

Ο ευρωσκεπτικιστής λόρδος Λαμόντ συνεργάζεται με το Official Monetary and Financial Institutions Forum (OMFIF) που κάνει αναλύσεις για τους κεφαλαιούχους που επιθυμούν να κερδοσκοπήσουν στις χρηματαγορές.

Ο Νόρμαν Λαμόντ, πριν μεταπηδήσει στο βρετανικό Κοινοβούλιο, είχε κάνει καριέρα στην NM Rothschild & Sons και ήταν διευθυντής της Rothschild Asset Management. Από την κυβέρνηση Μέιτζορ αναγκάστηκε να παραιτηθεί το 1993 μετά το σκάνδαλο της κερδοσκοπίας με τη βρετανική λίρα, που έμεινε γνωστό ως η «Μαύρη Τετάρτη» (στις 16 Σεπτεμβρίου 1992).

Πρόκειται για τη μέρα που οι κερδοσκόποι (με βασικότερο τον γνωστό Τζορτζ Σόρος που κέρδισε πάνω από US$ 1.000.000.000 εκείνη τη μέρα) «έσπασαν» τη στερλίνα και ανάγκασαν τη βρετανική κυβέρνηση να την αποσύρει από τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Συναλλαγματικών Ισοτιμιών (ΜΣΙ).  Ο ίδιος κατηγορήθηκε για πολλά, ενώ υπήρξαν καταγγελίες για πιθανή εμπλοκή του στο σκάνδαλο κερδοσκοπίας με τη βρετανική λίρα, εναντίον της χώρας του. Μετά από αυτό, ο λόρδος Λαμόντ αναγκάστηκε να εγκαταλείψει την πολιτική του καριέρα και επέστρεψε στον ιδιωτικό τομέα, κάνοντας τη δουλειά που ήξερε να κάνει καλά.

Ο Βαρουφάκης δεν έκρυψε ποτέ την προσωπική σχέση με τον Νόρμαν Λαμόντ. Αντιθέτως, έμοιαζε να επαίρεται για τη γνωριμία τους.

Στις 6 Φεβρουαριου του 2015, όταν στην Ελλάδα φούντωνε ο «αντιμνημονιακός αγώνας» της κυβέρνησης και του οικονομικού επιτελείου, οι Financial Times είχαν γράψει σε κάποιο σχόλιο ότι ο λόρδος Λαμόντ υποδέχθηκε στο Λονδίνο τον φίλο του και υπουργό Οικονομικών της Ελλάδας, Γ. Βαρουφάκη.

Εκεί, όπως ανέφερε το σχόλιο, ο Βαρουφάκης είχε εντυπωσιάσει τους καπιταλιστές του City που τον άκουσαν για τα άψογα αγγλικά του, αλλά και για το ότι δεν ήταν ο «δογματικός μαρξιστής» όπως νόμιζαν.   Στην συνάντηση των δύο φίλων όμως, δεν είχαν πάει όλα όπως είχαν σχεδιαστεί, καθώς όταν ο λόρδος Λαμόντ επιχείρησε την επόμενη μέρα να του προσφέρει πρωινό στην πριβέ λέσχη «Reform Club» του Λονδίνου, δεν επέτρεψαν στον Βαρουφάκη να μπει, καθώς δεν φορούσε γραβάτα.

Μετά από εκείνη την επίσκεψη στο Λονδίνο πάντως, ο chairman του OMFIF και κοινός τους φίλος David Marsh, δημοσίευσε ανάλυση περί «ατού» των capital controls με τίτλο «Varoufakis still holds important cards».

Είναι επίσης αξιοσημείωτο ότι το νεοφιλελεύθερο think tank του OMFIF είχε αναδείξει το δημοψήφισμα ως λύση, όπως μπορεί να δει κανείς σε ανάλυση του στις 12 Μαρτίου 2015, με τίτλο «Why Greece needs a referendum».

Στο τέλος της συνομιλίας, στο ηχητικό του OMFIF, που βγήκε στη δημοσιότητα τον Ιούλιο του 2015, ο Ντέιβιντ Μαρς έλεγε στον Γιάνη Βαρουφάκη ότι όταν είχε έρθει στο Λονδίνο, τον Φεβρουάριο του 2015 «υπήρχαν περίπου 20» ενώ τώρα «ήταν 84 άνθρωποι στη γραμμή από όλο τον κόσμο» οι οποίοι ενδιαφέρονταν για να τον ακούσουν. Του επισήμαινε επίσης ότι είχε πει «ένα ή δύο πράγματα που ήταν αρκετά ευαίσθητα για διάφορα επεισόδια που έλαβαν χώρα όταν ήταν υπουργός» και για αυτό ζητούσε οι πληροφορίες που ακούστηκαν να μη χρησιμοποιηθούν με κανέναν τρόπο (κάτι που τελικά δεν τηρήθηκε). «Παρακαλώ, μην τις περάσετε σε άλλους ανθρώπους, είναι μια ιδιωτική συζήτηση βάσει των κανονισμών του Chatham House (κανόνας που δίνει τη δυνατότητα στους συνομιλητές να χρησιμοποιήσουν τις πληροφορίες που προκύπτουν από μια συζήτηση, χωρίς όμως να τις αποδίδουν σε κάποιον.  Έχει σχεδιαστεί για να επιτρέπει στους συμμετέχοντες να δίνουν πληροφορίες, παρά την ιδιότητά τους ως επίσημοι εκπρόσωποι θεσμικών οργάνων)».

«Ακούτε από πρώτο χέρι από τον Γιάνη Βαρουφάκη, και επίσης από το λόρδο Λάμοντ, για τις εμπειρίες τους – όμως δεν είναι μια δημόσια ακρόαση, δεν είναι εδώ το BBC» υπενθύμιζε ο Μαρς προς το τέλος, προσθέτοντας: «Επομένως, θα ήθελα να πω ευχαριστώ πολύ για αυτή την εμπιστοσύνη και την εχεμύθεια, και πιστεύω ότι μιλώ εκ μέρους μου και του Νόρμαν, Γιάνη, είναι ένα μεγάλο προνόμιο να μιλά κανείς σε έναν υπουργό Οικονομικών ο οποίος μπορεί, πράγματι, να έχασε μια προσωρινή μάχη εδώ, ωστόσο, παραμένει ότι τα έχει φιλοσοφήσει πολύ όλα αυτά – και ο οποίος έχει ένα τεράστιο βάθος πολιτικής και οικονομικής γνώσης για το ευρωσύστημα… Επομένως, χαρήκαμε πολύ που σου μιλήσαμε, είμαστε απολύτως βέβαιοι ότι αυτό δεν θα είναι η τελευταία φορά που θα σε έχουμε στη γραμμή. Προσβλέπουμε να σε δούμε είτε στην Αθήνα, είτε στο Λονδίνο πολύ σύντομα…».

 

Ένα από τα πιο αποκαλυπτικά σημεία εκείνης της ομιλίας του Βαρουφάκη στο OMFIF πάντως, ήταν όταν μετά το 8ο λεπτό λέει κάτι που θα μπορούσε να του δημιουργήσει πρόβλημα, αν διέρρεε, και ο Λαμόντ για να τον προστατεύσει τον διακόπτει, υπενθυμίζοντάς του ότι τον ακούνε πολλοί. Ιδού το χαρακτηριστικό απόσπασμα από τον απομαγνητοφωνημένο διάλογο, όπως αυτός δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα ο «Δρόμος της Αριστεράς»:

Βαρουφάκης: Η Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων, από την άλλη, ελέγχεται από εμένα, ως υπουργό. Τοποθέτησα έναν καλό μου φίλο, από την παιδική ηλικία φίλο μου, ο οποίος είχε γίνει καθηγητής πληροφορικής στο Πανεπιστήμιο Κολούμπια. Τον τοποθέτησα εκεί γιατί τον εμπιστευόμουν για την ανάπτυξη του συστήματος. Κάποια στιγμή, μια εβδομάδα περίπου αφότου πήγαμε στο υπουργείο, με καλεί και μου λέει: “Ξέρεις τι, εγώ ελέγχω τα μηχανήματα, το hardware, αλλά όχι το λογισμικό (software). Το λογισμικό ανήκει στην ελεγχόμενη από την τρόικα Γενική Γραμματεία Δημοσίων Εσόδων. Τι κάνουμε;”. Έτσι είχαμε μια συνάντηση, οι δυο μας, κανείς άλλος δεν το γνώριζε. Και μου είπε “άκου, αν ζητήσω άδεια από αυτούς για να αρχίσω να εφαρμόζω αυτό το πρόγραμμα, τότε η τρόικα θα καταλάβαινε αμέσως ότι σχεδιάζαμε ένα παράλληλο σύστημα”. Του είπα “Αυτό δεν πρέπει να γίνει, δεν μπορούμε να αποκαλύψουμε τις κινήσεις μας σε αυτό το στάδιο”. Και έτσι τον εξουσιοδότησα… και δεν μπορείτε να το πείτε πουθενά αυτό, είναι κάτι που απολύτως δεν πρέπει να γνωστοποιήσουμε… να χακάρουμε… (διακόπτεται για να του πουν ότι ακούν κι άλλοι).

Ντέιβιντ Μαρς: Σίγουρα και άλλοι ακούν αλλά [γελώντας] δεν θα το πουν στους φίλους τους…

Βαρουφάκης: Ξέρω, ξέρω, ξέρω πως υπάρχουν. Αλλά ακόμη και αν το πουν, θα αρνηθώ ότι το είπα [γελώντας]… Έτσι αποφασίσαμε να χακάρουμε το λογισμικό του ίδιου μου του υπουργείου, ώστε να είναι σε θέση να τα εφαρμόσει όλα αυτά, απλώς να αντιγράψει τον κώδικα, τον κώδικα της ιστοσελίδας του φορολογικού συστήματος, σε έναν μεγάλο υπολογιστή στο γραφείο του, ώστε να μπορέσει να βρει πώς να σχεδιάσει και να εφαρμόσει αυτό το παράλληλο σύστημα πληρωμών. Και ήμασταν έτοιμοι να πάρουμε το πράσινο φως από τον πρωθυπουργό, όταν έκλεισαν οι τράπεζες…

Ο Βαρουφάκης στο ηχητικό ακούγεται ξεκάθαρα να λέει ότι «ακόμη και αν το πουν, θα αρνηθώ ότι το είπα». Και δεν θα ήταν η πρώτη φορά που θα το έκανε.

Στις 20 Φεβρουαρίου 2015 στις Βρυξέλλες, υπέγραφε ότι η κυβέρνηση του θα συνέχιζε τα μνημόνια και αναγνώριζε και εκείνα των προηγούμενων κυβερνήσεων και στο εσωτερικό της χώρας παρουσιαζόταν ως αγωνιστής του αντιμνημονιακού αγώνα. (www.consilium.europa.eu)

Με την ίδια ευκολία διέψευσε και κατηγόρησε τον περασμένο Ιούνιο και τον Ριζοσπάστη, που αποκάλυψε, μεταξύ άλλων, τη στήριξη που είχε δώσει στα μνημονιακά προαπαιτούμενα τον Ιούλιο του 2015, παρότι δεν είχε ψηφίσει το τρίτο μνημόνιο. Επρόκειτο για το νομοσχέδιο «Για τη διαπραγμάτευση και σύναψη δανειακής σύμβασης με τον ευρωπαϊκό μηχανισμό σταθερότητας (ESM)».

Ο Βαρουφάκης είχε στείλει στη Βουλή μια επιστολή, την οποία προφανώς επιθυμεί να ξεχάσει, στην οποία έγραφε: «Σας γνωρίζω ότι αδυνατώ να παρευρεθώ στη σημερινή ονομαστική ψηφοφορία. Επιθυμώ διά της παρούσης να δηλώσω ότι εάν ήμουν σε θέση να ψηφίσω στη σημερινή ονομαστική ψηφοφορία επί του σχεδίου νόμου του υπουργείου Οικονομικών “Για τη διαπραγμάτευση και σύναψη δανειακής σύμβασης με τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθερότητας (ESM)” θα ψήφιζα ΝΑΙ».  Το «ναι» στα προαπαιτούμενα ήταν «ναι» στην αύξηση του ΦΠΑ στο 23% από 13% σε όλα τα συσκευασμένα τρόφιμα, στον διπλασιασμό του φόρου εισοδήματος, στο 26% από το πρώτο ευρώ (από 13% που ήταν) στους αγρότες, στην αύξηση της εισφοράς αλληλεγγύης που ενσωματώθηκε στο φόρο εισοδήματος, στη μείωση στα επιδόματα θέρμανσης κ.ά.

Ο Βαρουφάκης ωστόσο, παρά την ύπαρξη ντοκουμέντων, διέψευσε ότι είχε δώσει την συγκατάθεση του, ισχυριζόμενος ότι «Καμία συγκατάθεση δεν έδωσα στο οποιοδήποτε μνημονιακό μέτρο. Ούτε την 10η Ιουλίου ούτε ποτέ».

Ο κατάλογος των διαψεύσεων του Βαρουφάκη για όσα είπε και ξείπε θα μπορούσε να είναι πολύ μακρύς, αλλά πρέπει κάπου να μπει μια τελεία. Αυτός είναι ο «Ιωάννης Βαρουφάκης» όπως εμφανίστηκε στα ψηφοδέλτια των εκλογών του 2015, αλλά απαιτούσε να γράφουν όλοι το μικρό του όνομα ανορθόγραφα, «Γιάνης», με ένα ν, παρότι ο ίδιος σε όλα τα επίσημα έγγραφα το διατηρεί κανονικά όπως γράφεται, με την ορθή γραφή.

 

https://www.lifo.gr/articles/opinions/258032/gianis-varoyfakis-ena-n-ametrites-antifaseis

 

Link

Θα ήμασταν καλύτερα με δραχμή, λέει ο Βαρουφάκης https://www.lifo.gr/now/politics/257482/varoyfakis-tha-imastan-kalytera-me-draxmi-ta-tria-ofeli

OMFIF  https://www.omfif.org/about/

Στη δημοσιότητα το ηχητικό Βαρουφάκη με τις επίμαχες δηλώσεις για το Plan B https://www.lifo.gr/now/politics/72196

Norman Lamont  https://en.wikipedia.org/wiki/Norman_Lamont

https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%9C%CE%B1%CF%8D%CF%81%CE%B7_%CE%A4%CE%B5%CF%84%CE%AC%CF%81%CF%84%CE%B7

Varoufakis still holds important cards

http://omfif.cmail2.com/t/ViewEmail/j/53A904290A62D376/E644A74F39CCE41F948D468F162BC46E

Why Greece needs a referendum

http://omfif.cmail2.com/t/ViewEmail/j/62BDE5D0E5B9EB48/E644A74F39CCE41F948D468F162BC46E

Chatham House Rule

https://en.wikipedia.org/wiki/Chatham_House_Rule

Eurogroup statement on Greece 20 February 2015

https://www.consilium.europa.eu/en/press/press-releases/2015/02/20/eurogroup-statement-greece/

Το μνημονιακό … «asset» Βαρουφάκης

https://www.rizospastis.gr/story.do?id=10381311

Μια απάντηση στον Ριζοσπάστη

Μια απάντηση στον Ριζοσπάστη

Υποψήφιοι βουλευτές ΣΥΝΑΣΠΙΣΜΟΥ ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΙΚΗΣ ΑΡΙΣΤΕΡΑΣ για τις εθνικές εκλογές της 25ης Ιανουαρίου 2015

https://www.syriza.gr/article/id/59852/-Ypopshfioi-boyleytes-SYRIZA-enhmerwsh-09-1-2015-wra-18:25-SYNOLIKO-PLHN-KILKIS.html

ΒαρουφΤουιτς

 

B2

 

 

B3

 

 

 

 

 

 

 

 

Οι πρώτες 100 μέρες της κυβέρνησης και η τουρκική επέμβαση στη Συρία

 

 

ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΣΙΟΥΤΗ 16.10.2019

https://www.lifo.gr/articles/opinions/255654/oi-protes-100-meres-tis-kyvernisis-kai-i-toyrkiki-epemvasi-sti-syria

 

Η έκβαση της τουρκικής επέμβασης στη Συρία θα φέρει πολλές αλλαγές, αρκετές από τις οποίες αναμένεται να επηρεάσουν άμεσα όχι μόνο τις γενικότερες ισορροπίες στην περιοχή αλλά και την Ευρωπαϊκή Ένωση και την Ελλάδα. Για την ώρα, οι κερδισμένοι μοιάζει να είναι οι Ρώσοι με τον Άσαντ, όμως μένουν πολλά ακόμα για να κατανοήσουμε το διπλωματικό παιχνίδι που έχει παιχτεί.

Εν τω μεταξύ, η Γερμανία και οι υπόλοιπες δυνάμεις της Ε.Ε. προβαίνουν σε κυρώσεις εναντίον της Τουρκίας, την ίδια ώρα που ετοιμάζονται να δώσουν στον Ερντογάν εκατομμύρια ευρώ από τα ευρωπαϊκά ταμεία για το προσφυγικό (που προκαλεί ο ίδιος). Η αιτιολόγηση, για να μην αντιδράσει η κοινή γνώμη, είναι ότι θα του δώσουν λίγα μόνο δισεκατομμύρια ευρώ και όχι τα δεκάδες που ζητάει, καθώς και ότι αυτήν τη φορά θα υπάρχουν προϋποθέσεις και όροι για να τα πάρει (παρότι και ως τώρα υπήρχαν, αλλά τηρήθηκαν μερικώς μόνο από τον Ερντογάν).

Κατά τα άλλα, η Γερμανία, προκειμένου να δείξει ότι αντιδρά στην παράνομη εισβολή της Τουρκίας στη Συρία και στη στρατιωτική επίθεση κατά των Κούρδων, ανακοίνωσε μέσω του Γερμανού υπουργού Εξωτερικών, Χάικο Μάας, ότι αποφάσισε να αναστείλει την εξαγωγή γερμανικών όπλων στην Τουρκία. Όπως διευκρίνισε, η απόφαση αυτή δεν αφορά τους εξοπλισμούς γενικά αλλά τις νέες εξαγωγές εξοπλισμού που θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν στη Συρία.

Δεν επηρεάζει δηλαδή τις συμφωνίες που έχουν με την Τουρκία για άλλους εξοπλισμούς, όπως τα όπλα που σχετίζονται με το πολεμικό ναυτικό και προορίζονται για τα υποβρύχια.

Ακόμα μεγαλύτερο ενδιαφέρον, όμως, είχε η αποκάλυψη που προέκυψε από την απάντηση της γερμανικής κυβέρνησης σε σχετική ερώτηση βουλευτή του αριστερού κόμματος Die Linke ότι η Γερμανία εξήγαγε όπλα οικονομικής αξίας 243 εκατομμυρίων ευρώ στην Τουρκία το 2018, δηλαδή περίπου το 1/3 των γερμανικών εξαγωγών όπλων. Μετά από αυτή την αποκάλυψη, αντιλαμβάνεται κανείς εύκολα την αξία των κυρώσεων, όπως η «αναστολή των εξαγωγών όπλων που μπορεί να χρησιμοποιηθούν στην εισβολή στη Συρία».

Προφανώς τα όπλα που χρειαζόταν η Τουρκία για τη Συρία τα είχε προμηθευτεί έτσι κι αλλιώς το προηγούμενο διάστημα. Κυρώσεις, που επίσης δεν φαίνεται να ενοχλούν ιδιαίτερα την Τουρκία, αποφασίστηκαν από τους υπουργούς Εξωτερικών της Ε.Ε. και για τις παράνομες γεωτρήσεις στην τουρκική ΑΟΖ. «Οι προκλήσεις δεν είναι αποδεκτές από κανέναν μας και είμαστε στο πλευρό της Κύπρου» δήλωσε ο Γερμανός υπουργός Ευρωπαϊκών Υποθέσεων, Μάικλ Ροτ, την ώρα που η χώρα του εξακολουθεί να κάνει τεράστιες επενδύσεις στην Τουρκία.

 

 

 

 

Η κυβέρνηση Μητσοτάκη είναι ευχαριστημένη από τις πρώτες 100 μέρες και σχεδόν όλοι τους έχουν πέσει με τα μούτρα στα οικονομικά-επιχειρηματικά, τα οποία είναι η πρώτη τους προτεραιότητα. Σύμφωνα με τις δημοσκοπήσεις που κυκλοφόρησαν την περασμένη εβδομάδα, η κοινή γνώμη εμφανίζεται σχετικά ικανοποιημένη, εκτός από το θέμα της διαχείρισης του προσφυγικού-μεταναστευτικού, στο οποίο υπάρχει μεγάλη δυσαρέσκεια από τη συντριπτική πλειοψηφία. Στο θέμα αυτό η κυβέρνηση Μητσοτάκη, παρότι προεκλογικά ασκούσε σκληρή κριτική στην προηγούμενη κυβέρνηση, ακολουθεί πάνω-κάτω την πολιτική της.

Επιπλέον, μεταφέρει πρόσφυγες και μετανάστες από τα νησιά στην ενδοχώρα, προτείνοντας μάλιστα οικονομικά ανταλλάγματα στις τοπικές κοινωνίες για να μην αντιδρούν, ενώ κατά την προεκλογική περίοδο ο Κυριάκος Μητσοτάκης δήλωνε ότι «η λύση δεν είναι η μεταφορά τους στην ενδοχώρα αλλά η επιστροφή στην Τουρκία».

Έτσι τώρα δέχεται μεγάλη πίεση από τα δεξιά, καθώς πιέζεται από τους δεξιούς ψηφοφόρους να κάνει όσα έλεγε, αλλά και από τα αριστερά, με τον ΣΥΡΙΖΑ να τον κατηγορεί ότι ακολουθεί πολιτική Όρμπαν. Το τελευταίο, βέβαια, δεν στοιχειοθετείται, αφού ο Μητσοτάκης ακολουθεί την ίδια πολιτική με τον Τσίπρα σε γενικές γραμμές και γι’ αυτό ακριβώς βράζει μεγάλο τμήμα της βάσης της ΝΔ.

Το μεταναστευτικό ήταν από τα ελάχιστα θέματα στα οποία ο ΣΥΡΙΖΑ ήταν πιο προετοιμασμένος από τη ΝΔ, αν όχι το μοναδικό. Ο ΣΥΡΙΖΑ είχε συγκεκριμένη θέση και αυτήν εφάρμοσε, μένοντας πιστός στη γραμμή του. Αντιθέτως, η ΝΔ φάνηκε να μην έχει κανένα πολιτικό σχέδιο για το θέμα αυτό και για την ώρα κατηγορείται από πολλούς ψηφοφόρους της για «κωλοτούμπα».

Ο Τραμπ, ο Ερντογάν και η μεταλλαγμένη στάση της Γερμανίας στο προσφυγικό Γενικότερα, όμως, είναι κοινή διαπίστωση ότι το επιτελείο του Κυριάκου Μητσοτάκη ήταν πολύ πιο προετοιμασμένο για τη διακυβέρνηση της χώρας απ’ ό,τι ήταν του Αλέξη Τσίπρα.

Τη διαπίστωση αυτή ήρθαν να επιβεβαιώσουν τις προηγούμενες μέρες και στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ, όπως ο Νίκος Βούτσης και ο Ευκλείδης Τσακαλώτος, οι οποίοι παραδέχτηκαν ότι δεν ήταν έτοιμοι να κυβερνήσουν το 2015, όταν κέρδισαν τις εκλογές. Οι δημόσιες αυτές παραδοχές ενόχλησαν τον Αλέξη Τσίπρα, λένε οι πληροφορίες, και πολλοί «προεδρικοί» του ΣΥΡΙΖΑ υποστηρίζουν ότι δεν έγιναν τυχαία αλλά σχετίζονται με τους εσωκομματικούς ανταγωνισμούς που διεξάγονται στο παρασκήνιο εν όψει συνεδρίου για το ποιοι θα κυριαρχήσουν σε αυτό. Βασική αιτία της διαμάχης είναι ότι ο κομματικός κορμός του παλιού ΣΥΡΙΖΑ δεν επιθυμεί να αποκτήσουν ρόλο στο κόμμα οι «νεοφερμένοι πασόκοι», ούτε και θέλει ένα «ανοιχτό και μαζικό» κόμμα, όπως θέλει ο Αλέξης Τσίπρας.

Αυτοί το θέλουν μικρό, όπως ήταν, για να συνεχίσουν να το ελέγχουν οι υφιστάμενοι κομματικοί μηχανισμοί, χωρίς να διαταραχτούν οι ισορροπίες. Αντιθέτως, ο Τσίπρας δεν επιθυμεί ένα κόμμα μηχανισμών αλλά ένα μεγάλο και μαζικό κόμμα, με τα στελέχη του ΠΑΣΟΚ ενσωματωμένα, κάτι που δεν έχει επιτευχθεί ως τώρα. Αυτή την εβδομάδα ξεκίνησε τυπικά η επιχείρηση ανοίγματος του κόμματος και η προσπάθεια προσέλκυσης νέων εγγραφών μαζί με την «πορεία προς τον λαό», όπως έχουν ονομάσει τις περιοδείες του Αλέξη Τσίπρα και των στελεχών του ΣΥΡΙΖΑ σε όλη την Ελλάδα.

Η αρχή έγινε από την Πάτρα, στην οποία, κατά τις πρόσφατες εκλογές, βγήκε πρώτος ο ΣΥΡΙΖΑ. Εκεί ο Τσίπρας ανακοίνωσε ότι «ξεκινάει η ηλεκτρονική πλατφόρμα όπου ο καθένας μέσα σε δύο λεπτά θα εγγράφεται μέλος και θα αποκτά το δικαίωμα στη συμμετοχή». Στην πραγματικότητα, αυτή ήταν η πρόθεσή του, αλλά κάτι τέτοιο δεν πρόκειται να συμβεί, αφού ο κομματικός μηχανισμός κατάφερε να επιβάλει το δικό του, η εγγραφή να μη γίνεται αυτόματα, όπως θέλει ο Τσίπρας, αλλά το κάθε νέο μέλος να περνάει και από την κομματική οργάνωση πρώτα. Για τον λόγο αυτόν οι προεδρικοί κατηγορούν τους κομματικούς ότι θέλουν να επιβάλουν «face control» στα νέα μέλη, εμποδίζοντας στην πράξη τη διεύρυνση, ενώ οι κομματικοί κατηγορούν τους προεδρικούς ότι δεν θέλουν ενεργά μέλη αλλά «followers», όπως είχε πει ο γραμματέας του κόμματος Πάνος Σκουρλέτης, με τον οποίο συνασπίζονται ο Ευκλείδης Τσακαλώτος, ο Νίκος Βούτσης, ο Νίκος Φίλης κ.ά. Το επερχόμενο συνέδριο του ΣΥΡΙΖΑ αναμένεται να σφραγίσει καθοριστικά τη φυσιογνωμία και το μέλλον του και θεωρείται ήδη ο πιο σημαντικός σταθμός μετά την εκλογική νίκη του 2015.

Το άρθρο δημοσιεύθηκε στην έντυπη LiFO Πηγή: www.lifo.gr